Dzieje.pl - Portal Historyczny

21 lipca

  • Kazimierz Moczarski. Fot. PAP/CAF

    1907
    / 110 LAT

    W Warszawie urodził się Kazimierz Moczarski, żołnierz Armii Krajowej, więzień stalinowski, dziennikarz, autor "Rozmów z katem", opisujących 255 dni, które spędził w jednej celi z Juergenem Stroopem, oprawcą warszawskiego getta. 

  • Kmdr Stanisław Mieszkowski – zdjęcie wykonane w areszcie śledczym w Warszawie. Źródło: Archiwum IPN

    1952
    / 65 LAT

    Zapadł wyrok w tzw. procesie komandorów - siedmiu wysokich oficerów Marynarki Wojennej fałszywie oskarżonych o szpiegostwo i dywersję. Pięciu oficerów skazano na karę śmierci, wykonano trzy wyroki - zamordowano: kmdr. por. Zbigniewa Przybyszewskiego, kmdr. Stanisława Mieszkowskiego i kmdr. Jerzego Staniewicza (kmdr. por. Robertowi Kasperskiemu i kmdr. Marianowi Wojcieszkowi zmieniono karę na dożywotnie więzienie), na karę dożywocia skazano kmdr. por. Kazimierza Kraszewskiego i kmdr. ppor. Wacława Krzywca.

  • Andrzej Łapicki. Fot. PAP/CAF/ADM

    2012
    / 5 LAT

    W Warszawie zmarł Andrzej Łapicki, aktor, reżyser teatralny; wieloletni wykładowca warszawskiej PWST, jej rektor w latach 1981-1987 i 1994-1996; prezes ZASP (1989-1996); dyrektor Teatru Polskiego w Warszawie (1996-1998), poseł na Sejm (1989-1991).

  • Andrzej Grubba. Fot. PAP/S.Kraszewski

    2005
    / 12 LAT

    W Sopocie zmarł Andrzej Grubba, najlepszy polski tenisista stołowy; zdobywca 15 medali mistrzostw świata i Europy, zwycięzca turnieju Europa TOP 12 w 1985 r. oraz zdobywca Pucharu Świata w roku 1988 i dwukrotny finalista tych rozgrywek; zwycięzca plebiscytu "Przeglądu Sportowego" na Sportowca Roku 1984.

  • Stanisław Stomma. Fot. PAP/C. Słomiński

    2005
    / 12 LAT

    W Warszawie zmarł Stanisław Stomma, publicysta, prawnik, działacz katolicki; współzałożyciel i redaktor naczelny (1946-1953) miesięcznika "Znak", członek redakcji "Tygodnika Powszechnego", prezes krakowskiego Klubu Inteligencji Katolickiej (1958-1964); poseł na Sejm (1957-1976), przewodniczący koła poselskiego Znak; jeden z inicjatorów polsko-niemieckiego pojednania; w 1976 r. jako jedyny z posłów nie poparł zmian w Konstytucji, wprowadzających zapis o PZPR jako przewodniej sile narodu; przewodniczący Prymasowskiej Rady Społecznej (1981-1985); współzałożyciel i przewodniczący Klubu Myśli Politycznej "Dziekania"; uczestnik obrad Okrągłego Stołu; senator RP w latach 1989-1991.

  • 2004
    / 13 LAT

    W Beverly Hills w stanie Kalifornia zmarł Jerry Goldsmith, amerykański kompozytor muzyki filmowej, laureat Oscara za ścieżkę dźwiękową do filmu „Omen” (1976).

  • 1988
    / 29 LAT

    Lech Wałęsa, za pośrednictwem mecenasa Władysława Siły-Nowickiego, przekazał ministrowi spraw wewnętrznych gen. Czesławowi Kiszczakowi list zawierający "wstępną zgodę na proponowane kontakty i rozmowy".

  • 1984
    / 33 LATA

    Sejm uchwalił amnestię dla więźniów politycznych. Na wolność wyszła większość skazanych i aresztowanych, w sumie ponad 600 osób.

  • 1983
    / 34 LATA

    Rozwiązała się Wojskowa Rada Ocalenia Narodowego.

  • 1982
    / 35 LAT

    Stan wojenny:  Z okazji Święta 22 Lipca władze komunistyczne zwolniły z internowania 913 osób (w tym wszystkie kobiety), a 314 internowanym udzieliły urlopu. 

  • 1973
    / 44 LATA

    Pierwsza wolna sobota, którą wprowadziła Rada Państwa dekretem z 1972 r.; początkowo wolne soboty były dwa razy w roku (za odpracowaniem); od 1975 roku było to 12 dni w roku, potem dwie i trzy soboty miesięcznie.

  • 1972
    / 45 LAT

    W Warszawie rozpoczęto licencyjną produkcję Coca-Coli.

  • 1969
    / 48 LAT

    Lądowanie statku Apollo 11 na powierzchni księżyca.

  • 1962
    / 55 LAT

    W Warszawie zmarła Maria Ukniewska, pisarka, w młodości tancerka rewiowa; na podstawie własnych przeżyć napisała powieść „Strachy”, która doczekała się dwukrotnej ekranizacji (1938, 1979); żona pisarza Andrzej Kuśniewicza.

  • 1958
    / 59 LAT

    W Bytomiu urodziła się Agnieszka Fatyga, aktorka i śpiewaczka; związana z teatrami Ateneum i Narodowym; odtwórczyni songów Bertolda Brechta.

  • Pałac Kultury i Nauki. Fot. PAP/Krzeszewski

    1955
    / 62 LATA

    W Warszawie premier Józef Cyrankiewicz i ambasador ZSRR Pantelejmon Ponomarienko podpisali protokół przekazania Polsce Pałacu Kultury i Nauki im. Józefa Stalina. Następnego dnia PKiN został uroczyście otwarty.

  • Kmdr Stanisław Mieszkowski – zdjęcie wykonane w areszcie śledczym w Warszawie. Źródło: Archiwum IPN

    1952
    / 65 LAT

    Zapadł wyrok w tzw. procesie komandorów - siedmiu wysokich oficerów Marynarki Wojennej fałszywie oskarżonych o szpiegostwo i dywersję. Pięciu oficerów skazano na karę śmierci, wykonano trzy wyroki - zamordowano: kmdr. por. Zbigniewa Przybyszewskiego, kmdr. Stanisława Mieszkowskiego i kmdr. Jerzego Staniewicza (kmdr. por. Robertowi Kasperskiemu i kmdr. Marianowi Wojcieszkowi zmieniono karę na dożywotnie więzienie), na karę dożywocia skazano kmdr. por. Kazimierza Kraszewskiego i kmdr. ppor. Wacława Krzywca.

  • 1950
    / 67 LAT

    Sejm uchwalił ustawę o Planie Sześcioletnim.

  • 1948
    / 69 LAT

    Powstał Związek Młodzieży Polskiej (ZMP).

  • Jeden z pawilonów wystawowych Fot. PAP/CAF

    1948
    / 69 LAT

    We Wrocławiu otwarta została Wystawa Ziem Odzyskanych.

  • Marek Nowicki. Fot. PAP/D. Kwiatkowski

    1947
    / 70 LAT

    W Łodzi urodził się Marek Nowicki, działacz opozycji antykomunistycznej, obrońca praw człowieka; prezes Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka w latach 1990-2003.

  • 1946
    / 71 LAT

    W Poznaniu odbyła się publiczna egzekucja Artura Greisera, nazistowskiego zbrodniarza, pełniącego w czasie II wojny światowej funkcję namiestnika tzw. Kraju Warty.

  • Manifest Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego (PKWN). Fot. PAP/CAF-Archiwum

    1944
    / 73 LATA

    W Moskwie pod patronatem Stalina utworzony został Polski Komitet Wyzwolenia Narodowego (PKWN).

  • 1944
    / 73 LATA

    Krajowa Rada Narodowa powołała Ludowe Wojsko Polskie; przejmując zwierzchnictwo nad Armią Polską w ZSRR i podejmując decyzję o scaleniu Armii Ludowej i Armii Polskiej w ZSRR w jednolite Wojsko Polskie.

  • 1944
    / 73 LATA

    W Berlinie został rozstrzelany płk Claus von Stauffenberg, oficer Wehrmachtu, który dzień wcześniej dokonał nieudanego zamachu na Adolfa Hitlera w jego kwaterze polowej w Wilczym Szańcu w Prusach Wschodnich.

  • Krzysztof Jasiński. Fot. PAP/R.Guz

    1943
    / 74 LATA

    W Borzechowie urodził się Krzysztof Jasiński, aktor, reżyser teatralny; od 1966 r. dyrektor naczelny i artystyczny Teatru STU w Krakowie.

  • 1943
    / 74 LATA

    Rozkaz Naczelnego Wodza o utworzeniu z Armii Polskiej na Wschodzie 2 Korpusu Polskiego; dowództwo Korpusu objął gen. Władysław Anders.

  • 1917
    / 100 LAT

    Premierem rosyjskiego Rządu Tymczasowego został Aleksander Kiereński.

  • 1914
    / 103 LATA

    W Zakroczymiu urodził się Zdzisław Szymański, aktor.

  • Kazimierz Moczarski. Fot. PAP/CAF

    1907
    / 110 LAT

    W Warszawie urodził się Kazimierz Moczarski, żołnierz Armii Krajowej, więzień stalinowski, dziennikarz, autor "Rozmów z katem", opisujących 255 dni, które spędził w jednej celi z Juergenem Stroopem, oprawcą warszawskiego getta. 

  • Stefan Okrzeja. Fot. Wikimedia Commons

    1905
    / 112 LAT

    Na stokach warszawskiej Cytadeli stracony został Stefan Okrzeja, działacz socjalistyczny, współtwórca Organizacji Bojowej PPS, aresztowany podczas zamachu na oberpolicmajstra Karla Nolkena.

  • Ernest Hemingway. Fot. PAP/CAF/Archiwum

    1899
    / 118 LAT

    W Oak Park w stanie Illinois urodził się Ernest Hemingway, amerykański pisarz, dziennikarz, autor m.in. opowiadania „Stary człowiek i morze” oraz powieści „Komu bije dzwon”; laureat Nagrody Pullitzera (1953) i Literackiej Nagrody Nobla (1954).

  • 1861
    / 156 LAT

    W czasie wojny secesyjnej wojska Konfederacji wygrały bitwę pod Bull Run.

  • 1831
    / 186 LAT

    Leopold I Koburg został pierwszym królem Belgów.

  • 1816
    / 201 LAT

    W Kassel urodził się Paul Julius Reuter, dziennikarz, założyciel agencji prasowej.

  • 1807
    / 210 LAT

    Uroczyście proklamowano Wolne Miasto Gdańsk, powstałe po klęsce Prus w wojnie z napoleońską Francją.

  • 1798
    / 219 LAT

    W bitwie pod Piramidami Napoleon Bonaparte pokonał armię Mameluków dowodzoną przez Murada Beja; trzy dni później Bonaparte wkroczył do Kairu.

  • 1773
    / 244 LATA

    Papież Klemens XIV rozwiązał zakon jezuitów.

  • 1342
    / 675 LAT

    Przyszły król Polski Ludwik Węgierski zasiadł na tronie Węgier i Chorwacji.

  • Iwo Odrowąż. Źródło: Wikimedia Commons

    1229
    / 788 LAT

    W Modenie zmarł Iwo Odrowąż, biskup krakowski od 1218 r.

Rok 2017 - 150. rocznica urodzin Józefa Piłsudskiego

Społeczności dzieje.pl

Polecamy

  • wbh
  • Narodowy Instytut Audiowizualny
  • Narodowe Archiwum Cyfrowe
Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL