Liga Morska i Kolonialna

12.06.2018
Okładka czasopisma "Morze". Źródło: Wikimedia Commons Okładka czasopisma "Morze". Źródło: Wikimedia Commons

II RP była krajem z ambicjami kolonialnymi. Legenda Maurycego Beniowskiego, który starał się odtworzyć nieistniejący kraj na Madagaskarze, ale też Stefana Szolc-Rogozińskiego, który nieco później niemal osiągnął to samo w Kamerunie – działały na wyobraźnię. A ta, podsycona mocarstwową retoryką kolejnych rządów, skłaniała do działania. W ten sposób w 1930 r. Liga Morska i Rzeczna (wcześniej jako Liga Żeglugi Polskiej) przekształciła się w Ligę Morską i Kolonialną. Chociaż terytoria świata zostały już dawno podzielone między wiodące w Europie kraje, członkowie Ligi – a było ich niemało, bo w 1939 r. ok. 1 mln – przystąpili do pracy z rozmachem i zasobem funduszy.

W 1934 r. zakupili dla Polski kawałek brazylijskiego stanu Parana, gdzie stworzyli polskie osiedle, tzw. Morską Wolę. Projekt powiódł się połowicznie. Dosłownie – na przygotowanych działkach zdecydowała się zamieszkać dokładnie połowa przewidzianej liczby ludności. W tym samym roku zakupiono kilkadziesiąt plantacji na terenie Liberii. Nie była to jednak, jak w przypadku Brazylii, transakcja wyłącznie handlowa. Rząd Liberii liczył, że obecność Polaków powstrzyma zakusy mocarstw – oferowali więc Polsce nie tylko ziemię, lecz również, w razie wybuchu wojny, możliwość rekrutacji 100-tysięcznej armii. Sprawa nawet weszła w stadium realizacji. Dla Polaków liberyjskie warunki klimatyczne okazały się jednak zbyt trudne. Swoje zrobiła też dyplomacja amerykańska. USA miały zakusy na Liberię, wywierały nacisk na lokalnych polityków, i Polacy wycofali się z Afryki.

Mimo tych niepowodzeń Liga była w okresie międzywojennym znaczącą siłą. Dwa wydawane przez nią tytuły prasowe: „Sprawy Morskie i Kolonialne” oraz „Morze”, sprzedawały się w nakładzie 140 tys. egz. 

W skład Ligi wchodziły setki tysięcy dobrze zorganizowanych ludzi, zazwyczaj z obozu piłsudczykowskiego, lub jego sympatycy, więc wpływ organizacji na kształt polskiej polityki zagranicznej był realny; jednym z jej prezesów był gen. Gustaw Orlicz-Dreszer, bliski współpracownik Piłsudskiego.

Działalność LMiK zakończył wybuch II wojny światowej. 
 

Wszelkie materiały (w szczególności depesze agencyjne, zdjęcia, grafiki, filmy) zamieszczone w niniejszym Portalu chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Materiały te mogą być wykorzystywane wyłącznie na postawie stosownych umów licencyjnych. Jakiekolwiek ich wykorzystywanie przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, bez ważnej umowy licencyjnej jest zabronione.
Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL