Okupacja niemiecka

17.04.2018

A. Mularczyk: nie ma uchwały rządu Bieruta ws. zrzeczenia się praw do reparacji od Niemiec

Arkadiusz Mularczyk - szef parlamentarnego zespołu ds. reparacji. Fot. PAP/R. Guz Arkadiusz Mularczyk - szef parlamentarnego zespołu ds. reparacji. Fot. PAP/R. Guz

Po przeprowadzeniu kwerendy archiwalnej, okazało się, że nie ma żadnego dokumentu, który spełniałby wymogi uchwały Rady Ministrów ws. zrzeczenia się przez Polskę praw do niemieckich reparacji i odszkodowań wojennych - poinformował we wtorek PAP Arkadiusz Mularczyk (PiS) oraz Józef Menes.

W oświadczeniu przesłanym PAP, szef zespołu parlamentarnego ds. reparacji Arkadiusz Mularczyk oraz doradca zespołu Józef Menes, który wcześniej zajmował się tematyką reparacji w Zespole Doradców prezydenta Warszawy Lecha Kaczyńskiego, wskazali że "jako dowód na zrzeczenie się przez Polskę praw do niemieckich reparacji i odszkodowań wojennych, wskazywano +uchwałę+ rządu Bolesława Bieruta z 23 sierpnia 1953 r.".

Tymczasem, jak poinformowali, "po przeprowadzeniu rzetelnej kwerendy archiwalnej" w tej sprawie okazało się, że "w rzeczywistości nie ma żadnego dokumentu, który spełniałby wymogi uchwały Rady Ministrów".

Ponadto, "w Dziennikach Ustaw i Monitorach Polskich z lat 1953–1956 nie opublikowano żadnej uchwały Rady Ministrów" ani innego dokumentu o zrzeczeniu się przez Polskę praw do reparacji lub odszkodowań wojennych".

Mularczyk i Menes przekazali też, że podczas posiedzenia Rady Ministrów z 23 sierpnia 1953 roku - jak wynika z protokołu - Bierut poinformował członków rządu "o propozycjach" ZSRR wobec Polski i odczytał uchwałę stwierdzająca m.in. iż "Rząd Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej przyłącza się całkowicie do stanowiska Rządu ZSRR w sprawie zwolnienia Niemieckiej Republiki Demokratycznej od zobowiązań reparacyjnych z dniem 1 stycznia 1954 r.".

Ich zdaniem, było to naruszenie suwerenności państwa polskiego. W oświadczeniu wskazali też, że "istnieje szereg innych nieprawidłowości, które powodują, iż +uchwała+ (rządu Bieruta) nie weszła do obiegu prawnego krajowego i międzynarodowego". Jak dodali, według konstytucji z 1952 roku, to Rada Państwa, a nie Rada Ministrów miała prawo podjęcia decyzji o rezygnacji z reparacji.

Według Mularczyka i Menesa, z cytowanego protokołu wynika, iż Bierut podczas posiedzenia 23 sierpnia 1953 roku, miał powołać się na uchwałę Prezydium Rządu z 19 sierpnia 1953 r. której - jak wskazał Mularczyk - nie odnaleziono jednak w zbiorach Archiwum Akt Nowych. Co więcej, posiedzenie z 19 sierpnia obejmowało jeden punkt - a nie, jak zwyczajowo "kilkadziesiąt" - a "lista obecności nie została przez nikogo podpisana".

Ponadto, ich zdaniem, "jak dotąd nikt nie przedstawił noty dyplomatycznej rządu polskiego, skierowanej do rządu NRD o zrzeczeniu się przez Polskę praw do reparacji, ani noty zwrotnej rządu NRD dotyczącej tej sprawy adresowanej do rządu polskiego".

W oświadczeniu podkreślono ponadto, że nie jest prawdą twierdzenie, iż formą reparacji było uzyskanie przez Polskę "tzw. Ziem Zachodnich i Północnych". "O przesunięciu granicy Polski i ZSRR na zachód zdecydowały wielkie mocarstwa, niezależnie od sprawy reparacji" - podkreślono.

Parlamentarny zespół ds. oszacowania wysokości odszkodowań należnych Polsce od Niemiec za szkody wyrządzone w trakcie II wojny światowej, powołano pod koniec września 2017 roku z inicjatywy PiS. Zgodnie z opinią Biura Analiz Sejmowych - o którą wnioskował Mularczyk - zasadne jest twierdzenie, że Rzeczypospolitej Polskiej przysługują wobec Republiki Federalnej Niemiec roszczenia odszkodowawcze, a twierdzenie, że roszczenia te wygasły lub uległy przedawnieniu jest nieuzasadnione. Z opinii zespołu naukowców Bundestagu wynika zaś, że polskie roszczenia są bezzasadne. (PAP)

autor: Maciej Zubel

zub/ mrr/

Wszelkie materiały (w szczególności depesze agencyjne, zdjęcia, grafiki, filmy) zamieszczone w niniejszym Portalu chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Materiały te mogą być wykorzystywane wyłącznie na postawie stosownych umów licencyjnych. Jakiekolwiek ich wykorzystywanie przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, bez ważnej umowy licencyjnej jest zabronione.
Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL