Walki o granice II RP

29.04.2011 aktualizacja 19.07.2016

Śląskie powstańcze pieśni - wciąż pamiętane

Dążenie Ślązaków do przyłączenia do Polski, którego wyrazem były m.in. trzy powstania śląskie, znalazło swoje odbicie w muzyce, inspirując powstanie kilkudziesięciu piosenek i słynnej na całym świecie "III Symfonii pieśni żałosnych" Henryka Mikołaja Góreckiego.

Wśród wielu pieśni, powstałych w czasie walki o polskość Śląska, najpopularniejsze - także poza regionem - to m.in. "Zachodzi czerwone słoneczko", "Do bytomskich strzelców wojska zaciągają", "Od Bytomia bita droga" czy "Znam ja jeden śląski zamek".

Kilkadziesiąt piosenek ludowych z tego okresu zebrał i opracował ceniony badacz śląskiego folkloru, nieżyjący już prof. Adolf Dygacz. Z jego dorobku korzysta wielu twórców współczesnych aranżacji tych utworów.

Jedna z piosenek powstańczych - "Kajze mi się podzioł mój synecek miły" - zrobiła światową karierę. Zamyka ona znany film Kazimierza Kutza "Sól ziemi czarnej"; stała się też inspiracją dla zmarłego przed rokiem światowej sławy kompozytora Henryka Mikołaja Góreckiego, który wykorzystał ten motyw muzyczny w "III Symfonii pieśni żałosnych". W latach 90. symfonia ta cieszyła się olbrzymim powodzeniem na całym świecie - sprzedano ponad milion płyt.

Jak oceniali krytycy, był to najgłębszy ukłon w stronę śląskiej tradycji we współczesnej muzyce, a zarazem dzieło, które odniosło wielki komercyjny sukces. Również inni kompozytorzy cytują w swoich utworach śląskie melodie, stosując pewien rodzaj stylizacji, wykorzystującej określony śląski motyw czy temat.

Kilkanaście śląskich pieśni o tematyce patriotycznej stworzył lub opracował na podstawie ludowych przekazów prof. Stanisław Hadyna - twórca cenionego na całym świecie Zespołu Pieśni i Tańca "Śląsk". W ocenie jego artystów, okres, kiedy Śląsk był pod zaborami, niewątpliwie zaowocował bogactwem i różnorodnością tutejszego folkloru.(PAP)

lun/ mab/

Wszelkie materiały (w szczególności depesze agencyjne, zdjęcia, grafiki, filmy) zamieszczone w niniejszym Portalu chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Materiały te mogą być wykorzystywane wyłącznie na postawie stosownych umów licencyjnych. Jakiekolwiek ich wykorzystywanie przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, bez ważnej umowy licencyjnej jest zabronione.
Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL