Daty

Kalendarz dat

1864

  • 21.2

    Powstanie styczniowe: Pod Opatowem wojska rosyjskie rozbiły oddziały powstańcze dowodzone przez Apolinarego Kurowskiego.

  • 2.3

    Car Aleksander II ogłosił uwłaszczenie chłopów w Królestwie Polskim.

  • 22.3

    W Wilnie powieszony został przez władze carskie Konstanty "Kastuś" Kalinowski, jeden z przywódców powstania styczniowego, komisarz Rządu Narodowego na Litwę.

  • 10.4

    Romuald Traugutt. Źródło: Wikimedia Commons

    Władze carskie aresztowały w Warszawie Romualda Traugutta, dyktatora Powstania Styczniowego.

  • 29.4

    W Słucku urodził się Witold Jodko-Narkiewicz, działacz socjalistyczny, współzałożyciel i członek władz PPS; jeden z założycieli Komisji Tymczasowej Skonfederowanych Stronnictw Niepodległościowych (1912).

  • 10.5

    W Paryżu urodził się Leon Gaumont, przemysłowiec, wynalazca, założyciel wytwórni filmowej, jeden z pionierów kinematografii.

  • 11.6

    W Monachium urodził się Richard Strauss, kompozytor, dyrygent.

  • 13.6

    Gen. Henryk Dembiński. Źródło: BN Polona

    W Paryżu zmarł gen. Henryk Dembiński, działacz emigracyjny, uczestnik wojen napoleońskich, w powstaniu listopadowym generał dywizji i gubernator Warszawy; w czasie rewolucji węgierskiej dowódca Armii Północnej, szef sztabu, przejściowo wódz naczelny armii węgierskiej.

  • 14.6

    W Marktbreit w Bawarii urodził się Alois Alzheimer, lekarz psychiatra, neuropatolog; szef katedry Psychiatrii Uniwersytetu Wrocławskiego; jako pierwszy sporządził raport pośmiertny z badania mózgu pacjentki, która cierpiała na zaburzenia pamięci, mowy i innych funkcji życiowych, stwierdzając u niej "rozległą przedstarczą atrofię mózgu" - nazwę opisanej przez niego chorobie nadał kongres lekarzy w Lozannie w 1967 r.

  • 25.6

    W Wąbrzeźnie (niem. Briesen) na ziemi chełmińskiej urodził się Walter Nernst, fizyk, chemik, laureat Nagrody Nobla z dziedziny chemii (1920).

  • 15.7

    Szwedzki inżynier Alfred Nobel otrzymał patent na produkcje nitrogliceryny, silnego środka wybuchowego.

  • 5.8

    Romuald Traugutt. Fot. PAP/CAF/Reprodukcja

    Na stokach warszawskiej Cytadeli władze carskie dokonały egzekucji przywódców Powstania Styczniowego. Wśród straconych był dyktator powstania Romuald Traugutt.

  • 9.8

    Roman Dmowski. Fot. PAP/CAF/Archiwum

    W Kamionku, obecnie część Warszawy, urodził się Roman Dmowski, główny ideolog polskiego nacjonalizmu, przywódca obozu narodowego, dyplomata, uczestnik konferencji pokojowej w Paryżu w 1919 r.; współtwórca niepodległej Polski; autor "Myśli nowoczesnego Polaka".

  • 22.8

    W Genewie podpisano konwencję o "polepszeniu losu rannych w armiach czynnych"; na jej mocy symbol czerwonego krzyża został prawnie uznany za znak ochronny wojskowej służby zdrowia.

  • 27.9

    W Czernowej, obecnie dzielnica Rużomberku, urodził się Andrej Hlinka, katolicki ksiądz, działacz narodowy, organizator i ideolog Słowackiej Partii Ludowej.

  • 28.9

    W Londynie utworzono Międzynarodowe Stowarzyszenie Robotników, nazwane I Międzynarodówką.

  • 5.10

    W Besancon urodził się Louis Lumiere, wynalazca, pionier kinematografii.

  • 14.10

    Stefan Żeromski. Fot. PAP/Reprodukcja

    W Strawczynie koło Kielc urodził się Stefan Żeromski, wybitny pisarz, publicysta, autor powieści "Popioły", "Syzyfowe prace", "Wierna rzeka" oraz "Przedwiośnie".

  • 8.11

    Car Aleksander II. Źródło: Wikimedia Commons

    W Carskim Siole car Aleksander II podpisał ukaz o kasacie klasztorów w Królestwie Polskim; na jego podstawie w nocy z 27 na 28 listopada 1864 r. władze rosyjskie przeprowadziły kasację 109 klasztorów.

  • 11.11

    W Rouen urodził się Maurice Leblanc, francuski pisarz, autor cyklu powieści kryminalnych o Arsenie Lupin.

  • 22.11

    W Warszawie uroczyście otwarto Most Aleksandryjski (Kierbedzia); zaprojektowany przez inżyniera Stanisława Kierbedzia most był jednym z najnowocześniejszych w ówczesnej Europie.

  • 24.11

    W Albi we Francji urodził się Henri de Toulouse-Lautrec, malarz, grafik.

  • 30.11

    W majątku Hucisko w Kaliskiem urodził się Andrzej Mielęcki, lekarz, założyciel polskich towarzystw i organizacji na Śląsku; w 1920 r. członek Polskiej Komisji Plebiscytowej w Katowicach; zamordowany przez niemieckich nacjonalistów w sierpniu 1920 r.

  • 8.12

    W Pojościu koło Poniewieża urodził się Aleksander Meysztowicz, ziemianin, konserwatysta; prezes Tymczasowej Komisji Rządzącej Litwy Środkowej (1921-1922), poseł na Sejm, współzałożyciel wileńskiego "Słowa"; w latach 1926-1928 minister sprawiedliwości.

  • 8.12

    W Villeneuve-sur-Fere urodziła się Camille Claudel, francuska rzeźbiarka.

  • 16.12

    Wojna secesyjna: Pod Nashville wojska unionistów pokonały armię konfederatów.

  • 21.12

    W Krakowie urodził Maksymilian Gumplowicz, historyk i etnograf, działacz Towarzystwa Szkoły Ludowej.

  • 22.12

    W Kotiużyńcach (ówczesna gubernia kijowska) urodził się Bohdan Dyakowski, biolog, współtwórca Ligi Ochrony Przyrody, autor „Atlasu państwa zwierzęcego” wydawanego w latach 1903-1926.

Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL