Daty

Kalendarz historyczny

15.7

  • 1927 / 92 LATA TEMU

    Constance Markiewicz. Fot. NAC

    W Dublinie zmarła Constance Markiewicz, irlandzka polityczka i działaczka niepodległościowa, uczestniczka powstania wielkanocnego w 1916 roku, pierwsza kobieta wybrana do brytyjskiego parlamentu, minister pracy w irlandzkim rządzie Eamona de Valery.

  • 1892 / 127 LAT TEMU

    Kapitulacja Helu - Włodzimierz Steyer (w środku). Źródło: Wikimedia Commons

    W Montrealu urodził się Włodzimierz Steyer, kontradmirał, w czasie wojny obronnej 1939 r. dowódca Rejonu Umocnionego Hel; następnie do 1945 r. w niemieckiej niewoli w oflagu Woldenberg; po wojnie dowódca Marynarki Wojennej (1947-1950). 

  • 1995 / 24 LATA TEMU

    W Czymanowie w powiecie wejherowskim odbyła się pierwsza edycja Przystanku Woodstock, jednego z największych festiwali rockowych w Polsce.

  • 1991 / 28 LAT TEMU

    We Frankfurcie nad Odrą otwarto Europejski Uniwersytet Viadrina.

  • 1989 / 30 LAT TEMU

    Maria Kuncewiczowa. Fot. PAP/I. Jarosińska

    W Lublinie zmarła Maria Kuncewiczowa, pisarka, autorka "Dwóch księżyców" i "Cudzoziemki", laureatka Złotego Wawrzynu Polskie Akademii Literatury.

  • 1987 / 32 LATA TEMU

    Sejm przyjął ustawę o rzeczniku praw obywatelskich. 

  • 1965 / 54 LATA TEMU

    Amerykańska sonda Mariner-4 dotarła na Marsa.

  • 1963 / 56 LAT TEMU

    W związku z licznymi zachorowaniami na ospę, we Wrocławiu ogłoszono stan pogotowia przeciwepidemicznego, miasto zostało poddane kwarantannie. Na skutek epidemii ospy we Wrocławiu zmarło wówczas siedem osób.

  • 1961 / 58 LAT TEMU

    Sejm przyjął ustawę o nowym systemie oświaty i wychowania, która usunęła ze szkół naukę religii; reforma wprowadzała też ośmioklasową szkołę podstawową.

  • 1960 / 59 LAT TEMU

    Kadr z filmu "Krzyżacy" w reż. A. Forda. Fot. PAP/CAF/Reprodukcja

    W Łodzi w Hali Sportowej odbył się pierwszy publiczny pokaz filmu "Krzyżacy" w reżyserii Aleksandra Forda.

  • 1959 / 60 LAT TEMU

    W Zagórzu (obecnie dzielnica Sosnowca) elektryk Stanisław Jaros usiłował dokonać zamachu na I sekretarza KC KPZR Nikitę Chruszczowa; na trasie jego przejazdu eksplodował ładunek, który ranił jedną osobę.

  • 1956 / 63 LATA TEMU

    We Wrocławiu odsłonięto pochodzący ze Lwowa pomnik Aleksandra Fredry.

  • 1955 / 64 LATA TEMU

    W Gdańsku urodził się Maciej Dejczer, reżyser, twórca filmów „300 mil do nieba”, „Bandyta”.

  • 1948 / 71 LAT TEMU

    W Waszyngtonie zmarł gen. John Pershing, dowódca amerykańskich wojsk we Francji w latach 1917-1918; jego nazwiskiem nazwany został amerykański pocisk rakietowy.

  • 1943 / 76 LAT TEMU

    Powstało Kierownictwo Walki Podziemnej ośrodek dyspozycyjny Komendy Głównej AK, kierujący całością konspiracyjnych działań bojowych.

  • 1943 / 76 LAT TEMU

    W Sielcach nad Oką odbyła się uroczysta przysięga 1. Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki.

  • 1938 / 81 LAT TEMU

    Stanisław August Poniatowski. Źródło: Wikimedia Commons

    W nocy z 14 na 15 lipca w Wołczynie pochowane zostały szczątki Stanisława Augusta Poniatowskiego, które po 140 latach powróciły do Polski. Na polecenie władz II Rzeczypospolitej odbyło się to jednak w tajemnicy i bez żadnych uroczystości.

  • 1936 / 83 LATA TEMU

     Krystyna Chojnowska-Liskiewicz. Fot. PAP/J.Morek

    W Warszawie urodziła się Krystyna Chojnowska-Liskiewicz, żeglarka, jako pierwsza kobieta samotnie opłynęła Ziemię (1976-1978).

  • 1936 / 83 LATA TEMU

    W Elżbiecinie pod Łomżą urodził się Tadeusz Walasek, bokser, siedmiokrotny mistrz Polski, mistrz Europy w wadze średniej, dwukrotny medalista olimpijski.

  • 1936 / 83 LATA TEMU

    Okólnik premiera Felicjana Sławoja Składkowskiego stwierdzający, że gen. Edward Rydz-Śmigły jest drugą osobą w państwie.

  • 1933 / 86 LAT TEMU

    W Rzymie Niemcy, Włochy, Wielka Brytania i Francja podpisały tzw. pakt czterech, zgodnie z którym miały porozumiewać się w najważniejszych sprawach międzynarodowych.

  • 1930 / 89 LAT TEMU

    W El-Biar w Algierii urodził się Jacques Derrida, francuski filozof uznawany za prekursora dekonstrukcjonizmu.

  • 1920 / 99 LAT TEMU

    Konstanty Wolny, marszałek Sejmu Śląskiego w latach 1922-1935. Źródło: NAC

    Sejm Ustawodawczy przyjął ustawę o reformie rolnej oraz Statut Organiczny Województwa Śląskiego.

  • 1919 / 100 LAT TEMU

    W Dublinie urodziła się Iris Murdoch, brytyjska pisarka i filozofka, laureatka nagrody Bookera za powieść „Morze, morze”.

  • 1918 / 101 LAT TEMU

    Lidia Zamkow. Fot. NAC

    W Rostowie urodziła się Lidia Zamkow, reżyserka teatralna, aktorka, pedagog; jako aktorka debiutowała w 1944 roku w Krakowie w sztuce „Freuda teoria snów” Antoniego Cwojdzińskiego, jej debiutem reżyserskim była „Omyłka” wg Bolesława Prusa zrealizowana w 1948 roku w Teatrze Powszechnym TUR.

  • 1918 / 101 LAT TEMU

    I wojna światowa: rozpoczęła się ostatnia niemiecka ofensywa na froncie zachodnim - II bitwa nad Marną.

  • 1913 / 106 LAT TEMU

    W Smorgoniach urodził się Abraham Suckewer, poeta żydowski, tworzący w języku jidysz.

  • 1910 / 109 LAT TEMU

    W Krakowie podczas obchodów 500-lecia zwycięskiej bitwy pod Grunwaldem odsłonięto ufundowany przez Ignacego Paderewskiego Pomnik Grunwaldzki. W czasie uroczystości odbyło się pierwsze publiczne wykonanie „Roty”, pieśni autorstwa Feliksa Nowowiejskiego i Marii Konopnickiej.

  • 1909 / 110 LAT TEMU

    Urodził się Roman Zambrowski, działacz komunistyczny, jeden z głównych polityków grupy „puławian”; w 1968 roku usunięty z PZPR.

  • 1908 / 111 LAT TEMU

    W Poznaniu urodził się Henryk Zygalski, matematyk, kryptolog, współautor złamania kodu niemieckiej maszyny szyfrującej "Enigma".

  • 1904 / 115 LAT TEMU

    W Badenweiler zmarł Antoni Czechow - rosyjski dramatopisarz, autor m.in. „Wiśniowego sadu”, „Trzech sióstr” i „Wujaszka Wani”.

  • 1904 / 115 LAT TEMU

    W Chotomowie urodził się Marian Wyrzykowski, aktor, reżyser, pedagog, żołnierz kampanii wrześniowej i powstania warszawskiego; przez wiele lat związany z Teatrem Polskim w Warszawie.

  • 1899 / 120 LAT TEMU

    W luterańskim kościele w Paproci Dużej Józef Piłsudski zawarł związek małżeński z Marią Juszkiewicz.

  • 1876 / 143 LATA TEMU

    Aleksander Fredro. Źródło: Wikimedia Commons

    We Lwowie zmarł Aleksander Fredro, komediopisarz, poeta i pamiętnikarz, autor m.in. „Zemsty”, „Ślubów panieńskich”, „Dożywocia” i pamiętnika „Trzy po trzy”. Żołnierz armii Księstwa Warszawskiego, uczestnik kampanii rosyjskiej 1812 roku.

  • 1871 / 148 LAT TEMU

    Henryk Arctowski. Fot. NAC

    W Warszawie urodził się Henryk Arctowski, geograf, geolog, podróżnik, jeden z pionierów polskich badań polarnych.

  • 1869 / 150 LAT TEMU

    Francuski chemik Hyppolyte Megè-Mouries opatentował margarynę.

  • 1864 / 155 LAT TEMU

    Szwedzki inżynier Alfred Nobel otrzymał patent na produkcje nitrogliceryny, silnego środka wybuchowego.

  • 1861 / 158 LAT TEMU

    Książę Adam Czartoryski. Źródło: Wikimedia Commons

    W Montfermeil we Francji zmarł książę Adam Jerzy Czartoryski, minister spraw zagranicznych Rosji (1804-1806). W Królestwie Polskim członek Rady Administracyjnej i senator-wojewoda. W czasie Powstania Listopadowego prezes Rządu Narodowego. Na emigracji przywódca obozu Hotelu Lambert.

  • 1858 / 161 LAT TEMU

    W Byszowie koło Sandomierza urodził się Mieczysław Frenkiel, aktor, wybitny odtwórca ról w sztukach Moliera i Aleksandra Fredry, Maciej Boryna w pierwszej polskiej ekranizacji „Chłopów”.

  • 1854 / 165 LAT TEMU

    Jacek Malczewski. Fot. NAC

    W Radomiu urodził się Jacek Malczewski, malarz, rysownik, jeden z głównych przedstawicieli symbolizmu polskiego; jego najwybitniejsze prace to „Melancholia”, „Błędne koło”, „Chrystus i samarytanka”; pochowany w Krypcie Zasłużonych na Skałce w Krakowie.

  • 1815 / 204 LATA TEMU

    Po klęsce pod Waterloo Napoleon Bonaparte poddał się Anglikom w porcie Rochefort.

  • 1809 / 210 LAT TEMU

    Wojna polsko-austriacka: książę Józef Poniatowski wkroczył do Krakowa na czele oddziałów Księstwa Warszawskiego.

  • 1799 / 220 LAT TEMU

    Inżynier wojsk napoleońskich Pierre-Francois Bouchard odkrył tzw. kamień z Rosetty – bazaltową płytę z I wieku p.n.e. z wyrytymi inskrypcjami, dzięki którym możliwe stało odczytanie egipskiego pisma hieroglificznego.

  • 1745 / 274 LATA TEMU

    Rysunek Jana Piotra Norblina "Zaprzysiężenie konstytucji 3 Maja 1791". Źródło: CBN Polona

    W Misy-Faut-Yonne we Francji urodził się Jean-Pierre (Jan Piotr) Norblin, malarz, rysownik, grafik; przez ponad 30 lat mieszkał i tworzył w Polsce, do której przyjechał w 1774 r.; malował m.in. pejzaże i scenki z życia dworskiego.

  • 1646 / 373 LATA TEMU

    Maria Ludwika Gonzaga została koronowana na królową Polski; była żoną dwóch polskich królów z dynastii Wazów: Władysława IV i Jana Kazimierza.

  • 1606 / 413 LAT TEMU

    W Lejdzie w Holandii urodził się malarz Rembrandt Harmenszoon van Rijn.

  • 1542 / 477 LAT TEMU

    We włoskiej miejscowości Sant’Orsola zmarła Lisa Gherardini, florencka mieszczka, której twarz możemy oglądać na obrazie Leonardo da Vinci „Mona Lisa”.

  • 1410 / 609 LAT TEMU

    Fragment obrazu „Bitwa pod Grunwaldem” Jana Matejki. Fot. PAP/T. Gzell

    Pod Grunwaldem wojska polsko-litewskie, wspierane przez oddziały ruskie, czeskie i tatarskie, pod wodzą króla Władysława Jagiełły pokonały wojska Zakonu Krzyżackiego. Była to jedna z największych bitew średniowiecza.

  • 1099 / 920 LAT TEMU

    Wojska pierwszej krucjaty od dowództwem Gotfryda z Bouilon zdobyły Jerozolimę.

Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL