Daty

Kalendarz historyczny

23.12

  • 1944 / 76 LAT TEMU

    Ofiary pacyfikacji Ochotnicy Dolnej. Źródło: Wikimedia Commons

    Niemcy dokonali masakry wsi Ochotnica Dolna koło Nowego Targu; w czasie tzw. krwawej Wigilii zginęło 56 osób, w tym wiele kobiet i dzieci.

  • 1884 / 136 LAT TEMU

    Henryk Sienkiewicz. Fot. NAC

    W krakowskim „Czasie” ukazał się pierwszy odcinek powieści „Potop” Henryka Sienkiewicza; dzień później publikację powieści rozpoczęło warszawskie „Słowo”.

  • 2016 / 4 LATA TEMU

    W Warszawie zmarł Stanisław Wielanek, instrumentalista, członek Kapeli Czerniakowskiej, autor piosenek warszawskiego folkloru.

  • 2012 / 8 LAT TEMU

    W Krakowie zmarł Michał Bobrowski, satyryk, scenarzysta, reżyser, autor popularnego cyklu telewizyjnego „Spotkania z balladą”.

  • 2008 / 12 LAT TEMU

    W Poznaniu zmarł Wacław Wilczyński, ekonomista, publicysta, żołnierz AK, podharcmistrz Szarych Szeregów.

  • 2005 / 15 LAT TEMU

    Lech Kaczyński z małżonką Marią podczas zaprzysiężenia na urząd Prezydenta RP przed Zgromadzeniem Narodowym. Fot. PAP/B. Zborowski

    Prezydent RP Lech Kaczyński złożył przed Zgromadzeniem Narodowym przysięgę na wierność Konstytucji.

  • 2005 / 15 LAT TEMU

    Działalność zakończyła Sekcja Polska BBC.

  • 2001 / 19 LAT TEMU

    W Santa Monica w Kalifornii zmarł prof. Jan Kott, krytyk literacki i teatralny, eseista, tłumacz.

  • 2000 / 20 LAT TEMU

    Aleksander Kwaśniewski składa przed Zgromadzeniem Narodowym przysięgę na wierność Konstytucji. Prezydentowi towarzyszy żona Jolanta (druga z prawej). Z lewej przewodniczący Zgromadzenia Narodowego marszałek Sejmu Maciej Płażyński i wiceprzewodnicząca marszałek Senatu Alicja Grześkowiak (druga z lewej).  26.12.2000. Fot. PAP/J. Turczyk

    Wybrany na drugą kadencję prezydent RP Aleksander Kwaśniewski złożył przed Zgromadzeniem Narodowym przysięgę na wierność Konstytucji.

  • 1995 / 25 LAT TEMU

    Zaprzysiężenie przed Zgomadzeniem Narodowym Aleksandra Kwaśniewskiego na urząd Prezydenta RP. Z lewej żona Jolanta. Fot. PAP/D. Kwiatkowski

    Prezydent RP Aleksander Kwaśniewski złożył przed Zgromadzeniem Narodowym przysięgę na wierność Konstytucji.

  • 1993 / 27 LAT TEMU

    W Warszawie zmarła Barbara Rachwalska, aktorka.

  • 1992 / 28 LAT TEMU

    W Warszawie zmarła Jadwiga Chojnacka, aktorka, pedagog; stworzyła niezapomniane kreacje w filmach „Skarb”, „Kamienne niebo” i „Chłopi”.

  • 1991 / 29 LAT TEMU

    Premier Jan Olszewski. 23.12.1991. Fot. PAP/I. Radkiewicz

    Sejm powołał rząd Jana Olszewskiego.

  • 1988 / 32 LATA TEMU

    Sejm przyjął ustawy zwiększające swobodę działań gospodarczych; m.in. tzw. ustawę Wilczka (Mieczysława Wilczka – min. przemysłu) o działalności gospodarczej oraz ustawę o działalności gospodarczej z udziałem podmiotów zagranicznych.

  • 1988 / 32 LATA TEMU

    W Warszawie zmarł Kazimierz Tarwid, ekolog, profesor Uniwersytetu Warszawskiego, powstaniec warszawski.

  • 1987 / 33 LATA TEMU

    W Sopocie zmarł Seweryn Pollak, poeta, filolog, tłumacz, powstaniec warszawski, współzałożyciel Towarzystwa Kusów Naukowych.

  • 1983 / 37 LAT TEMU

    W Łodzi zmarł Antoni Dmochowski, biochemik, specjalista w dziedzinie chemii kwasów nukleinowych.

  • 1982 / 38 LAT TEMU

    Rada Ministrów PRL podjęła uchwałę w sprawie budowy I linii metra w Warszawie.

  • 1982 / 38 LAT TEMU

    Stan wojenny: ośrodki internowania zostały zamknięte. Zwolniono wszystkich internowanych z wyjątkiem siedmiu członków władz NSZZ „Solidarność”: Andrzeja Gwiazdy, Mariana Jurczyka, Jana Rulewskiego, Seweryna Jaworskiego, Karola Modzelewskiego, Grzegorza Palki i Andrzeja Rozpłochowskiego.

  • 1981 / 39 LAT TEMU

    Prezydent USA Ronald Reagan. Fot. PAP/EPA

    Stan wojenny: prezydent Stanów Zjednoczonych Ronald Reagan ogłosił sankcje gospodarcze wobec PRL.

  • 1981 / 39 LAT TEMU

    Huta Katowice. Fot. PAP/M. Musiał

    Stan wojenny: pacyfikacja strajku w Hucie Katowice przy wsparciu czołgów i desantu ze śmigłowców.

  • 1979 / 41 LAT TEMU

    Szczepan Twardoch. Fot. PAP/M. Kaliński

    Urodził się Szczepan Twardoch, pisarz, publicysta; autor powieści „Wieczny Grunwald”, „Morfina”, „Drach”, „Król”.

  • 1978 / 42 LATA TEMU

    Mieczysław Pawlikowski. Fot. PAP/Archiwum

    W Warszawie zmarł Mieczysław Pawlikowski, aktor, odtwórca m.in. roli Zagłoby w filmie Jerzego Hoffmana „Pan Wołodyjowski”; w czasie II wojny światowej służył w Dywizjonach 300 i 301 Polskich Sił Powietrznych w Wielkiej Brytanii.

  • 1973 / 47 LAT TEMU

    Aktor Leonard Pietraszak podczas realizacji serialu telewizyjnego „Czarne chmury”. Fot. PAP/CAF/W. Rozmysłowicz

    Premiera serialu telewizyjnego „Czarne chmury” w reżyserii Andrzeja Konica.

  • 1970 / 50 LAT TEMU

    Sejm dokonał zmian na najwyższych stanowiskach państwowych. Dotychczasowy premier Józef Cyrankiewicz został powołany na zwolnione przez Mariana Spychalskiego stanowisko przewodniczącego Rady Państwa. Nowym szefem rządu został Piotr Jaroszewicz.

  • 1960 / 60 LAT TEMU

    W Warszawie zmarł Piotr Wilniewczyc, inżynier, konstruktor broni strzeleckiej, współtwórca m.in. pistoletu 9 mm Vis i pistoletu maszynowego PM-63 RAK.

  • 1959 / 61 LAT TEMU

    Premiera filmu „Cafe pod Minogą” w reżyserii Bronisława Broka.

  • 1953 / 67 LAT TEMU

    Szef NKWD Ławrientij Beria. Fot. Wkimedia Commons

    Po osądzeniu przez sąd wojskowy w Moskwie, według oficjalnej wersji wydarzeń, rozstrzelany został Ławrentij Beria, jeden z najbliższych współpracowników Józefa Stalina, w latach 1938-1945 komisarz ludowy spraw wewnętrznych (NKWD); współodpowiedzialny za miliony ofiar czystek, terroru i głodu, zbrodnię katyńską oraz wysiedlenia i represje wobec setek tysięcy obywateli polskich. 

  • 1949 / 71 LAT TEMU

    Ewa Lemańska. Fot. PAP/W. Rozmysłowicz

    W Łodzi urodziła się Ewa Lemańska, aktorka, odtwórczyni m.in. roli Maryny w serialu telewizyjnym „Janosik”.

  • 1947 / 73 LATA TEMU

    W Warszawie urodził się Tomasz Zygadło, reżyser, twórca filmów „Ćma”, „Odwet”, „Sceny dziecięce z życia prowincji”.

  • 1942 / 78 LAT TEMU

    W Poznaniu urodziła się Krystyna Kofta, pisarka, dziennikarka.

  • 1937 / 83 LATA TEMU

    Maja Komorowska. Fot. PAP/T. Gzell

    W Warszawie urodziła się Maja Komorowska, aktorka, znana m.in. z ról w filmach Krzysztofa Zanussiego „Życie rodzinne”, „Za ścianą”, „Bilans kwartalny”, „Cwał” oraz filmów Andrzeja Wajdy „Panny z Wilka”, „Wesele” i „Katyń”. 

  • 1921 / 99 LAT TEMU

    Helena Rakoczy. Fot. PAP/CAF

    W Krakowie urodziła się Helena Rakoczy, gimnastyczna, dwukrotna olimpijka, czterokrotna złota medalistka mistrzostw świata w Bazylei w 1950 roku.

  • 1920 / 100 LAT TEMU

    Województwo krakowskie. 1928. Źródło: BN Polona

    Sejm Rzeczpospolitej uchwalił ustawę, reorganizującą podział administracyjny dawnego zaboru austriackiego i utworzył województwa: krakowskie, lwowskie, stanisławowskie i tarnopolskie.

  • 1918 / 102 LATA TEMU

    Motorówka bojowa Flotylli Wiślanej. Fot. "Tygodnik Ilustrowany" z 18 IX 1920 r. Źródło: CBN Polona

    Z połączenia jednostek rzecznych pozostałych po zaborcach powstała nowa formacja polskiej Marynarki Wojennej – Flotylla Wiślana.

  • 1915 / 105 LAT TEMU

    Urodził się Mieczysław Pszon, dziennikarz, polityk, więzień czasów stalinowskich, publicysta „Tygodnika Powszechnego”, zwolennik i współtwórca powojennego dialogu polsko-niemieckiego.

  • 1910 / 110 LAT TEMU

    W Wilnie urodził się Seweryn Butrym, aktor teatralny i filmowy.

  • 1903 / 117 LAT TEMU

    W Krakowie zmarł Mieczysław Gwalbert Pawlikowski, pisarz, działacz polityczny, taternik.

  • 1903 / 117 LAT TEMU

    Kard. Bolesław Kominek. Fot. PAP/CAF/A. Hawalej

    W Radlinie, obecnie część Wodzisławia Śląskiego, urodził się Bolesław Kominek, kardynał, arcybiskup Wrocławia; inicjator wysłania w 1965 r. do Episkopatu Niemiec „Orędzia biskupów polskich do ich niemieckich braci w Chrystusowym urzędzie pasterskim”.

  • 1901 / 119 LAT TEMU

    Jakub Berman. Fot. PAP

    W Warszawie urodził się Jakub Berman, członek KPP, działacz Związku Patriotów Polskich i Centralnego Biura Komunistów Polski. W latach 1948-1956 członek Biura Politycznego PZPR, nadzorujący m.in. stalinowski aparat bezpieczeństwa.

  • 1898 / 122 LATA TEMU

    Łódź - pocztówka 1898-1914. Źródło: CBN Polona

    W Łodzi ruszyła pierwsza linia tramwaju elektrycznego.

  • 1887 / 133 LATA TEMU

    W Stetkowcach na Wołyniu zmarł Leonard Sowiński, poeta, historyk literatury, autor „Rysu dziejów literatury polskiej”.

  • 1863 / 157 LAT TEMU

    W Radomiu na mocy wyroku rosyjskiego sądu wojskowego rozstrzelany został Zygmunt Chmieleński, żołnierz, uczestnik Powstania Styczniowego, naczelnik wojsk województwa krakowskiego, szef sztabu generała Józefa Hauke-Bosaka.

  • 1831 / 189 LAT TEMU

    Emilia Plater. Źródło: Wikimedia Commons

    Na Litwie koło Kopciowa zmarła Emilia Plater, uczestniczka Powstania Listopadowego; pochowana została na miejscowym cmentarzu; jej postać stała się symbolem walki o niepodległość.

  • 1830 / 190 LAT TEMU

    W Warszawie urodził się Adam Muenchheimer, kompozytor, dyrygent i pedagog, dyrektor Teatru Wielkiego w Warszawie, współzałożyciel Warszawskiego Towarzystwa Muzycznego.

  • 1815 / 205 LAT TEMU

    W Uładówce na Podolu zmarł Jan Nepomucen Potocki, pisarz, archeolog, historyk, poseł na Sejm Czteroletni; autor „Rękopisu znalezionego w Saragossie” i „Parad”.

  • 1777 / 243 LATA TEMU

    Car Aleksander I Romanow. Źródło: BN Polona

    W Petersburgu urodził się Aleksander I Romanow, car Rosji od 1801 r., tytularny król Polski w latach 1815-1825.

  • 1750 / 270 LAT TEMU

    W Dreźnie urodził się Fryderyk August I, elektor saski, król Saksonii, książę warszawski w latach 1807-1815.

Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL