Daty

Kalendarz historyczny

29.10

  • 1944 / 75 LAT TEMU

    Gen. Stanisław Maczek. Fot. CAW. Źródło: Wikimedia Commons

    1. Dywizja Pancerna gen. Stanisława Maczka wkroczyła do Bredy.

  • 1924 / 95 LAT TEMU

    Zbigniew Herbert. Fot. PAP/CAF/C. Langda

    We Lwowie urodził się Zbigniew Herbert, jeden z najważniejszych polskich poetów XX w., twórca cyklu poetyckiego „Pan Cogito”, autor esejów „Barbarzyńca w ogrodzie”, „Martwa natura z wędzidłem” i „Labirynt nad morzem”. 

  • 2017 / 2 LATA TEMU

    W Warszawie zmarł aktor filmowy i teatralny Władysław Kowalski, związany m.in. z warszawskimi teatrami: Ateneum, Teatrem Powszechnym, Teatrem Dramatycznym. Wystąpił m.in. w filmach "Jarzębina czerwona", "Szpital przemienienia", "Medium", "Ucieczka z kina Wolność", "Pan Tadeusz", "Bogowie", "Paniach Dulskich" i serialu "Kolumbowie".

  • 2010 / 9 LAT TEMU

    W Krakowie zmarł Ludwik Jerzy Kern, pisarz, poeta, satyryk, tłumacz, autor kilkudziesięciu książek dla dzieci.

  • 2004 / 15 LAT TEMU

    W Rzymie przywódcy państw UE podpisali Traktat Konstytucyjny.

  • 1993 / 26 LAT TEMU

    Stanisław Marusarz. Fot. PAP/CAF

    W Zakopanem zmarł Stanisław Marusarz, wszechstronny narciarz, czterokrotny uczestnik igrzysk olimpijskich, wicemistrz świata w skokach narciarskich w 1938 r.; w czasie II wojny światowej kurier tatrzański, aresztowany przez Gestapo w 1940 r., uciekł z więzienia przy ul. Montelupich w Krakowie i przedostał się na Węgry.

  • 1979 / 40 LAT TEMU

    W Warszawie zainaugurował działalność Teatr Scena Prezentacje.

  • 1977 / 42 LATA TEMU

    Piłkarze reprezentacji Polski remisując 1:1 w meczu z Portugalią zapewnili sobie awans do Mistrzostw Świata w Argentynie.

  • 1976 / 43 LATA TEMU

    We Władysławowie zmarł Augustyn Necel, pisarz związany z Kaszubami, autor powieści historycznych.

  • 1970 / 49 LAT TEMU

    W Voorhout urodził się Edwin van der Sar, holenderski piłkarz, bramkarz, wielokrotny reprezentant Holandii; zawodnik m.in. Ajaksu Amsterdam oraz Manchesteru United, z którymi zwyciężał w Lidze Mistrzów.

  • 1956 / 63 LATA TEMU

    Premiera filmu "Nikodem Dyzma" w reżyserii Jana Rybkowskiego.

  • 1949 / 70 LAT TEMU

    W Gołyminie urodził się Tomasz Nałęcz, historyk, profesor UW; członek PZPR (1970-1990); współzałożyciel Socjaldemokracji RP (1991), a następnie Unii Pracy (1992); poseł na Sejm (1993-1997 i 2001-2005); wicemarszałek Sejmu (2001-2005); przewodniczący sejmowej komisji badającej aferę korupcyjną, nazwaną aferą Rywina (2003-2004); doradca prezydenta RP Bronisława Komorowskiego (2010-2015).

  • 1948 / 71 LAT TEMU

    We Wrocławiu urodził się Wiesław Saniewski, reżyser, scenarzysta filmowy.

  • 1947 / 72 LATA TEMU

    W Polanicy Zdroju urodził się Jerzy Fedorowicz, aktor, reżyser teatralny; dyrektor Teatru Ludowego w Nowej Hucie (1989-2012); od 2005 r. poseł na Sejm z list Platformy Obywatelskiej.

  • 1945 / 74 LATA TEMU

    Do Polski powróciło z Francji 2 tys. polskich żołnierzy walczących w czasie wojny we francuskim ruchu oporu i polskich formacjach 1 Armii Francuskiej.

  • 1944 / 75 LAT TEMU

    W Taszkencie urodził się Michaj Burano, piosenkarz, w latach 60. wokalista zespołu Niebiesko-Czarni.

  • 1944 / 75 LAT TEMU

    Magdalena Zawadzka. Fot. PAP/L. Szymański

    W Filipowicach koło Krzeszowic urodziła się Magdalena Zawadzka, aktorka, znana m.in. z roli Basi Wołodyjowskiej w filmie „Pan Wołodyjowski” oraz serialu „Przygody Pana Michała”.

  • 1942 / 77 LAT TEMU

    Jakub Lejkin, zastępca komendanta Żydowskiej Służby Porządkowej w getcie warszawskim składa meldunek podczas apelu. 05.1941. Fot. Bundesarchiv. Źródło: Wikimedia Commons

    Getto warszawskie: Eliasz Różański, wykonując wyrok Żydowskiej Organizacji Bojowej, zabił w mieszkaniu przy ul. Gęsiej w Warszawie Jakuba Lejkina, zastępcę komendanta Żydowskiej Służby Porządkowej w getcie, szczególnie brutalnego w czasie akcji likwidacyjnych.

  • 1941 / 78 LAT TEMU

    W Kownie w czasie „Wielkiej Akcji” Niemcy zamordowali ponad 9 tys. Żydów.

  • 1939 / 80 LAT TEMU

    Dekret Prezydium Rady Najwyższej ZSRS o nadaniu sowieckiego obywatelstwa polskim obywatelom, którzy w dniach 1 i 2 listopada 1939 r. znajdowali się na wschodnich terenach Rzeczypospolitej Polskiej wcielonych do Związku Sowieckiego.

  • 1930 / 89 LAT TEMU

    Mariusz Dmochowski. Fot. PAP/CAF/Wołoszczuk

    W Piotrkowie Trybunalskim urodził się Mariusz Dmochowski, aktor, reżyser, dyrektor teatrów; znany m.in. z roli Wokulskiego w "Lalce", Augusta II Mocnego w "Hrabinie Cosel" i hetmana Sobieskiego w "Panu Wołodyjowskim".

  • 1930 / 89 LAT TEMU

    Prezydent RP Ignacy Mościcki. Źródło: NAC

    Rozporządzenie prezydenta RP Ignacego Mościckiego o ustanowieniu Krzyża Niepodległości i Medalu Niepodległości.

  • 1923 / 96 LAT TEMU

    Turcja została ogłoszona republiką; stanowisko prezydenta objął Mustafa Kemal Pasza – Ataturk.

  • 1922 / 97 LAT TEMU

    W Warszawie urodził się Zbigniew Wójcik, historyk, badacz dziejów XVI-XVII w.

  • 1918 / 101 LAT TEMU

    Paweł Hertz. Fot. NAC

    W Warszawie urodził się Paweł Hertz, poeta, tłumacz, pisarz, eseista, edytor.

  • 1918 / 101 LAT TEMU

    Proklamowano Państwo Słoweńców, Chorwatów i Serbów. 1 grudnia zostało przekształcone w Królestwo Serbów, Chorwatów i Słoweńców. 

  • 1914 / 105 LAT TEMU

    I wojna światowa: Bitwa Legionów Polskich z wojskami rosyjskimi pod Mołotkowem.

  • 1912 / 107 LAT TEMU

    Józef Haller. Źródło: CBN Polona

    We Lwowie powołane zostały Polowe Drużyny Sokole, których działalność wzorowana była na ruchu strzeleckim; jednym z ich organizatorów był Józef Haller.

  • 1909 / 110 LAT TEMU

    Powstało Tatrzańskie Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe.

  • 1903 / 116 LAT TEMU

    W Korolówce koło Tarnopola urodził się Mieczysław Jastrun, poeta, eseista, tłumacz.

  • 1897 / 122 LATA TEMU

    Joseph Goebbels. Fot. NAC

    W Rheydt urodził się Joseph Goebbels, niemiecki zbrodniarz wojenny, od 1924 r. w NSDAP, gauleiter Berlina, minister propagandy III Rzeszy, jeden z najbliższych współpracowników Adolfa Hitlera.

  • 1892 / 127 LAT TEMU

    Stanisław Ostrowski. Fot. NAC

    We Lwowie urodził się Stanisław Ostrowski, prezydent Lwowa (1936-1939), więziony w Związku Sowieckim (1939-1941); w latach 1972-1979 prezydent RP na uchodźstwie.

  • 1889 / 130 LAT TEMU

    W Saratowie zmarł Nikołaj Czernyszewski, rosyjski filozof, socjalista, pisarz; w 1864 r. skazany przez władze carskie na wieloletnie zesłanie na Syberię.

  • 1824 / 195 LAT TEMU

    Obraz F. Zajchowskiego przedstawiający Juliusza Kossaka. Źródło: NAC

    W Nowym Wiśniczu urodził się Juliusz Kossak, malarz, ilustrator; autor wielu obrazów przedstawiających sceny historyczne i batalistyczne.

  • 1822 / 197 LAT TEMU

    W Górkach koło Klimontowa urodził się Mieczysław Ledóchowski, arcybiskup metropolita gnieźnieński i poznański, kardynał; więziony przez władze pruskie (1874-1876) i pozbawiony archidiecezji.

  • 1787 / 232 LATA TEMU

    W Pradze odbyła się premiera opery "Don Giovanni" Wolfganga Amadeusza Mozarta.

  • 1783 / 236 LAT TEMU

    W Paryżu zmarł Jean Le Rond d’ Alembert, filozof, jeden z największych matematyków XVIII w., współzałożyciel i współredaktor „Wielkiej encyklopedii francuskiej”.

  • 1611 / 408 LAT TEMU

    Portret hetmana Stanisława Żółkiewskiego. Źródło: Wikimedia Commons

    W Warszawie odbył się tryumfalny wjazd hetmana Stanisława Żółkiewskiego, zwycięzcy spod Kłuszyna. W orszaku przejeżdżającym przez miasto był m.in. wzięty do niewoli car Wasyl IV Szujski, który na Zamku Królewskim złożył hołd przed królem polskim Zygmuntem III Wazą.

Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL