Okrągły stół

29.05.2009 aktualizacja 16.08.2016

Bronisław Geremek (1932-2008)

Bronisław Geremek. Fot. PAP Bronisław Geremek. Fot. PAP

Bronisław Geremek urodził się 6 marca 1932 r. w Warszawie. W wieku ośmiu lat wraz z całą rodziną trafił do warszawskiego getta, skąd uciekł w 1943 r.

W 1954 r. ukończył studia na Wydziale Historycznym Uniwersytetu Warszawskiego.

Od 1955 r. związany był z Instytutem Historii Polskiej Akademii Nauk w Warszawie.

W latach 1956-58 odbył studia podyplomowe w Ecole Pratique des Hautes Etudes w Paryżu. 

W 1960 r. uzyskał doktorat.

W okresie od 1962 r. do 1965 r. był wykładowcą na Sorbonie w Paryżu i dyrektorem Ośrodka Kultury Polskiej przy Uniwersytecie Paryskim.

W 1970 r. habilitował się i został docentem w Instytucie Historii PAN.

Od 1970 r. do 1985 r. kierował Pracownią Historii Kultury Średniowiecznej PAN.

W 1989 r. został mianowany profesorem nadzwyczajnym.

Bronisław Geremek w latach 1950-68 był członkiem PZPR. Wystąpił z niej na znak protestu przeciwko inwazji wojsk Układu Warszawskiego na Czechosłowację.

W latach 1978-81 był wykładowcą i członkiem Rady Programowej Towarzystwa Kursów Naukowych, założonego przez grupę intelektualistów związanych z opozycją polityczną.

W sierpniu 1980 r. wszedł w skład Komisji Ekspertów Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego w Gdańsku, a następnie był doradcą Międzyzakładowego Komitetu Założycielskiego NSZZ „Solidarność" oraz Krajowej Komisji Porozumiewawczej (KKP).

Pełnił także funkcję przewodniczącego Rady Programowej Ośrodka Prac Społeczno-Zawodowych utworzonego w styczniu 1981 r. przy KKP. 

Jako delegat Regionu Mazowsze uczestniczył w I Zjeździe NSZZ „Solidarność”. Przewodniczył Komisji Programowej, która opracowała program  „Solidarności” przyjęty na Zjeździe.

13 grudnia 1981 r. został internowany. W następnych miesiącach przetrzymywany był w Iławie, Białołęce, Jaworzu i Darłówku. Zwolniony w grudniu 1982 r.

W maju 1983 r. władze komunistyczne aresztowały go i oskarżyły o prowadzenie nielegalnej działalności politycznej. Po dwóch miesiącach opuścił więzienie na mocy amnestii.

Współpracując z podziemnymi strukturami był doradcą Tymczasowej Komisji Koordynacyjnej NSZZ „Solidarność” i Lecha Wałęsy.

W 1985 r. z powodów politycznych zwolniono go z pracy w Instytucie Historii PAN.

W październiku 1986 r. był jednym z inicjatorów apelu wzywającego  do zniesienia amerykańskich sankcji gospodarczych wobec PRL.

W lutym 1988 r. w wydawanym legalnie miesięczniku „Konfrontacje” ukazał się z nim wywiad,    w którym przedstawił władzy komunistycznej propozycję kompromisu -  tzw. pakt antykryzysowy.

Należał do współorganizatorów powstałego w grudniu 1988 r. Komitetu Obywatelskiego przy Przewodniczącym NSZZ „Solidarność” Lechu Wałęsie. Jako jego członek przewodniczył komisji reform politycznych.

W czasie obrad Okrągłego Stołu współprzewodniczył zespołowi do spraw reform politycznych.

Wybrany w czerwcu 1989 r. posłem na Sejm, objął funkcję przewodniczącego Obywatelskiego Klubu Parlamentarnego. Pełnił ją do kwietnia 1991 r.

W latach 1991 – 1994 Bronisław Geremek był przewodniczącym Klubu Parlamentarnego Unii Demokratycznej, a następnie do 1997 r. Unii Wolności.

Będąc posłem przewodniczył m.in. sejmowej Komisji Spraw Zagranicznych (1989-97) oraz Komisji Konstytucyjnej (1989-91).

W październiku 1997 r. objął w rządzie premiera Jerzego Buzka stanowisko ministra spraw zagranicznych.  Funkcję tę pełnił do czerwca 2000 r.  W tym czasie Polska m.in. przewodniczyła Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (1998) , została członkiem NATO (1999), a także rozpoczęła negocjacje w sprawie wstąpienia do Unii Europejskiej (1999).

Od lipca 2000 r. do października 2001 r. był przewodniczącym sejmowej Komisji Prawa Europejskiego.

W grudniu 2000 r. zastąpił Leszka Balcerowicza na stanowisku przewodniczącego Unii Wolności. Po przegranych przez UW wyborach w 2001 r. ustąpił z tej funkcji.

W 2002 r. Bronisław Geremek odznaczony został Orderem Orła Białego.

W czerwcu 2004 r. został wybrany z list komitetu Unii Wolności do Parlamentu Europejskiego, zdobywając w okręgu warszawskim największą liczbę głosów - ponad 114 tysięcy. Był to drugi wynik w całym kraju. W Parlamencie Europejskim był członkiem Porozumienia Liberałów i Demokratów na rzecz Europy - ALDE.

Zginął 13 lipca 2008 r. w wypadku samochodowym. (PAP)

mjs

Nagrania:

Fakty, wydarzenia, opinie - rozmowa telefoniczna Piotra Sawickiego z prof. Bronisławem Geremkiem, uczestnikiem rozmów Okrągłego Stołu o rezultatach obrad zespołu do spraw reform politycznych.
Data audycji: 1989.03.10.
źródło: Archiwum Rozgłośni Polskiej Radia Wolna Europa

Postacie alfabetycznie

Postacie

  • Ciosek Stanisław

  • Czyrek Józef

    -
  • Aleksander Kwaśniewski. Fot. PAP

    Kwaśniewski Aleksander

  • Reykowski Janusz

  • Stelmachowski Andrzej

    -
  • Trzeciakowski Witold

    -
Wszelkie materiały (w szczególności depesze agencyjne, zdjęcia, grafiki, filmy) zamieszczone w niniejszym Portalu chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Materiały te mogą być wykorzystywane wyłącznie na postawie stosownych umów licencyjnych. Jakiekolwiek ich wykorzystywanie przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, bez ważnej umowy licencyjnej jest zabronione.
Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL