Kultura i sztuka w okresie międzywojennym

22.01.2018

Berlińskie muzea zwróciły dzieła z kolekcji Margarete Oppenheim

Hermann Parzinger - szef Fundacji Pruskiego Dziedzictwa Kultury. Fot. PAP/EPA Hermann Parzinger - szef Fundacji Pruskiego Dziedzictwa Kultury. Fot. PAP/EPA

Berlińskie muzea zwróciły spadkobiercom 11 dzieł sztuki z kolekcji Margarete Oppenheim sprzedanych na aukcji w 1936 roku przez nazistów - poinformowała w poniedziałek Fundacja Pruskiego Dziedzictwa Kultury, obejmująca Muzea Państwowe w Berlinie.

Dzieła z kolekcji Oppenheim znaleziono w dwóch berlińskich muzeach.

Fundacja z 11 zwróconych spadkobiercom dzieł kupiła pięć - dwa obrazy szkoły naddunajskiej z pierwszej połowy XV wieku, w której dużą rolę odgrywa pejzaż, i trzy XVIII-wieczne wyroby z porcelany.

Niemiecki chemik i przemysłowiec Otto Oppenheim, dyrektor Agfy, i jego druga żona Margarete byli właścicielami jednej z najważniejszych kolekcji sztuki modernizmu oraz impresjonizmu (Cezanne'a, Maneta i Van Gogha) w pierwszej połowie XX wieku w Niemczech. Ich doradcami byli m.in. Wilhelm von Bode (1845-1929), pierwszy dyrektor generalny berlińskich muzeów królewskich i marszand Paul Cassirer, z rodziny wybitnego filozofa. W skład tej kolekcji, uważanej za jedną z najcenniejszych w Niemczech, wchodziła też majolika, fajans i srebra.

Zwrot dzieł nastąpił na mocy polubownego porozumienia opartego na Zasadach Waszyngtońskich z 1998 roku nt. dzieł sztuki skonfiskowanych przez nazistów i Wspólnej Deklaracji niemieckiej Konferencji Ministrów Kultury z 1999 r. Obydwa porozumienia zobowiązują Niemcy i ponad 40 innych państw do identyfikacji i restytucji prawomocnym właścicielom dzieł zarekwirowanych lub zagrabionych przez nazistów.

Jak podaje w poniedziałek niemiecki portal Deutsche Welle, Fundacja Pruskiego Dziedzictwa Kultury podobno już zwróciła ponad 350 dzieł sztuki i ponad 1000 książek potomkom prześladowanych żydowskich kolekcjonerów.

Margarete swoją kolekcję zaczęła tworzyć w 1904 roku, jeszcze przed zawarciem trzy lata później drugiego małżeństwa z Oppenheimem. Zmarła w 1935 roku, a kolekcja została sprzedana przez jej dzieci.

Według agencji AP, powołującej się na Fundację Pruskiego Dziedzictwa Kultury, można zakładać, że aukcje zorganizowane w rok po śmierci Margarete zostały przeprowadzone pod przymusem. Zarówno Margarete, jak i jej pierwszy mąż pochodzili z żydowskich rodzin, podobnie jak wywodzący się z niemiecko-żydowskich bankierów i muzyków Oppenheim. (PAP)

klm/ mc/

Wszelkie materiały (w szczególności depesze agencyjne, zdjęcia, grafiki, filmy) zamieszczone w niniejszym Portalu chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Materiały te mogą być wykorzystywane wyłącznie na postawie stosownych umów licencyjnych. Jakiekolwiek ich wykorzystywanie przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, bez ważnej umowy licencyjnej jest zabronione.
Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL