Źródło: organizator
Prace składające się na wizjonerską koncepcję architektury arborealnej najsłynniejszej polskiej rzeźbiarki Magdaleny Abakanowicz można oglądać w kamienicy przy Kołłątajowskiej pierzei Rynku Starego Miasta w Warszawie. To 20 prac - rysunki, rzeźba i grafiki.
„Sztuka nie rozwiąże problemów, ale zmusi nas do ich uświadomienia. Zwraca naszą uwagę na to, co w nas najbardziej ludzkie i najbardziej kruche – na naszą więź z naturą” — mówiła Magdalena Abakanowicz.
Wystawa „Magdalena Abakanowicz. Arbor znaczy drzewo” została zorganizowana z okazji 73. rocznicy odbudowy warszawskiego Starego Miasta. Jej punktem wyjścia jest koncepcja architektury arborealnej, która na długo przed obecnymi dyskusjami o kryzysie klimatycznym, proponowała powrót do natury i wskazywała organiczną mądrość drzew jako fundament projektowania miast, przełamując ówczesne myślenie o urbanistyce.
W 1991 roku, projekt polskiej artystki znalazł się wśród czterech zwycięskich w międzynarodowym konkursie na rozbudowę Wielkiej Osi Paryża (Grande Axe) – monumentalnej linii biegnącej od Luwru do dzielnicy La Défense. „Artystka zaproponowała wzniesienie 12 budynków o wysokości sięgającej 80 metrów, których forma bezpośrednio nawiązywała do kształtów drzew. Zgodnie z koncepcją, obiekty miały być w całości pokryte wiszącymi ogrodami i funkcjonować jako samowystarczalne energetycznie jednostki, tworząc w centrum metropolii prawdziwy miejski las” - zaznaczono w opisie wystawy.
Podkreślono, że architektura arborealna wyprzedzała swój czas, proponując piękno zaczerpnięte z natury, mądrość drzew i przywrócenie związków człowieka z przyrodą, a także dawała wyprzedzającą odpowiedź na dzisiejszy kryzys klimatyczny.
Choć projekt nie został nigdy zrealizowany, zmienił perspektywy myślenia o architekturze. „Dziś, w dobie poszukiwania zrównoważonych rozwiązań miejskich – takich jak chociażby realizowane obecnie w Paryżu mikro-lasy mające na celu wspieranie bioróżnorodności – idee polskiej rzeźbiarki powracają ze zdwojoną siłą jako niezwykle trafna, prorocza odpowiedź na wyzwania współczesności” - napisano.
Ekspozycja została włączona do programu Festiwalu New European Bauhaus 2026 w Brukseli, gdzie była wcześniej prezentowana.
Wystawie towarzyszy wykład ekspercki „Miasto jak żywy organizm. Nowy Europejski Bauhaus, architektura arborealna i dziedzictwo Abakanowicz” historyczki sztuki dr Justyny Napiórkowskiej. Odbędzie się w sobotę o godz. 15.
Magdalena Abakanowicz (1930-2017) była polską rzeźbiarką, twórczynią tkaniny artystycznej oraz profesor sztuk pięknych na Państwowej Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych w Poznaniu. Jej rzeźby i monumentalne tkaninowe kompozycje przestrzenne - abakany - zyskały popularność na całym świecie.
Jej życie naznaczyły dwa oblicza totalitaryzmu - hitleryzm i stalinizm, co nie było obojętne dla jej twórczości. Jej sztuka skupia się na człowieku — jego ciele, kondycji i miejscu we współczesnym świecie. Pełna emocji, symbolizmu i refleksji, cechuje się dialogiem z przestrzenią, monumentalną skalą oraz organicznością. Abakanowicz łączyła rzeźbę, tkaninę artystyczną i instalację, często tworząc prace o imponujących rozmiarach. Do ich wykonania wykorzystywała materiały z odzysku oraz drewno, brąz, kamień, jutę, żywicę, końskie włosie, sizal czy konopie. Jej dzieła znajdują się m.in. w Museum of Modern Art (MoMA) i Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku, Centre Pompidou w Paryżu oraz Tate Modern w Londynie.
Wystawę „Magdalena Abakanowicz. Arbor znaczy drzewo” można oglądać do końca lipca w Galerii Sztuki Katarzyny Napiórkowskiej na Rynku Starego Miasta w Warszawie. (PAP)
zzp/ dki/