Kpt. Stanisław Poźniak (1928-2026). Fot. PAP/Valdemar Doveiko
Zmarł kpt. Stanisław Poźniak, znany w Wilnie i na Wileńszczyźnie legendarny żołnierz Armii Krajowej, uczestnik operacji „Ostra Brama”, wieloletni prezes Klubu Weteranów Armii Krajowej w Wilnie – poinformowała w środę Ambasada RP na Litwie. Miał 97 lat.
„Z głębokim smutkiem przyjęliśmy wiadomość o śmierci kpt. Stanisława Poźniaka – jednego z ostatnich żołnierzy Armii Krajowej, uczestnika Operacji „Ostra Brama”, wieloletniego Prezesa Klubu Weteranów Armii Krajowej w Wilnie, odznaczonego Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski oraz Złotym Medalem Wojska Polskiego” – przekazała Ambasada.
„Odszedł Człowiek niezwykłej odwagi, niezachwianych zasad i bezgranicznego oddania Ojczyźnie. Jego życie – wypełnione służbą, poświęceniem i cichym, godnym bohaterstwem – pozostanie na zawsze w pamięci potomnych jako świadectwo honoru i niezłomności polskiego żołnierza. Jego imię i dokonania trwale zapisały się w historii i w sercach tych, którzy mieli zaszczyt Go spotkać” – podkreśliła polska placówka dyplomatyczna w Wilnie.
Podczas operacji „Ostra Brama” Stanisław Poźniak dowoził broń i amunicję do Wołkarabiszek, potem w Kolonii Wileńskiej woził rannych do szpitala polowego.
Opisując atmosferę tamtych dni w rozmowie z PAP przed kilkoma laty ocenił, że była „bojowa”. „Nikt nie myślał o nagrodach, tylko o tym, żeby wypędzić wroga z Wileńszczyzny, z Polski” - wspominał. Pytany o to, z jakimi nadziejami ruszali do walki, odpowiedział: „Z nadzieją, że będzie Wilno należało do Polski. To był cały entuzjazm i nadzieja, że będzie Wilno, jakie było przed wojną – polskie”.
Stanisław Poźniak urodził się 16 listopada 1928 roku we wsi Podmerecz, gmina Turgiele w obecnym rejonie solecznickim. Po śmierci Stalina osiadł w Wilnie. Śpiewał w chórze Polskiego Artystycznego Zespołu Pieśni i Tańca Wilia i w chórach kościelnych.
Kpt. Stanisław Poźniak zmarł we wtorek, 17 marca. Pogrzeb odbędzie się w piątek (20 marca) na cmentarzu Nowa Rossa.
Operacja „Ostra Brama” była próbą wyzwolenia Wilna przez Armię Krajową spod niemieckiej okupacji przed wkroczeniem wojsk radzieckich w 1944 roku. Rozpoczęła się w nocy z 6 na 7 lipca. Oprócz piechoty i artylerii w sile około 17 tys. żołnierzy Niemcy wyprowadzili tam do walki broń pancerną i lotnictwo. Okręgi wileński i nowogródzki AK przeciwstawiły im około 10 tys. żołnierzy, wyłącznie piechoty i kawalerii. Mimo dużej przewagi wroga Polakom udało się wyzwolić znaczną część Wilna. Do 13 lipca, już we współdziałaniu z wojskami sowieckimi, całe miasto zostało oczyszczone z Niemców.
Na Górze Zamkowej żołnierze AK wywiesili biało-czerwoną flagę, jednak już po kilku godzinach została ona zerwana przez żołnierzy sowieckich, którzy wywiesili czerwony sztandar. Później dowództwo i żołnierze AK zostali rozbrojeni; większość trafiła do więzień lub na Syberię.
Z Wilna Aleksandra Akińczo (PAP)
aki/ mal/