Malbork, 22.05.2025. Dyrektor malborskiego Muzeum Zamkowego dr hab. Janusz Trupinda podczas przekazania starodruku Georga Seylera "Leben, Stanislas I. Königs von Polen" z roku 1737 do zbiorów Muzeum Zamkowego w Malborku w siedzibie placówki. Fot. PAP/Marcin Gadomski
Muzeum Zamkowe w Malborku otrzymało nagrodę Grand Prix za wystawę „Hołd 500. Historia - Kultura – Pamięć” w 46. Konkursie na Wydarzenie Muzealne Roku Sybilla 2025 organizowanym przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Narodowy Instytut Muzeów.
Gala laureatów i wyróżnionych w konkursie honorującym przedsięwzięcia wystawiennicze, edukacyjne, naukowe, konserwatorskie i inwestycyjne realizowane przez muzea z całej Polski odbyła się w poniedziałek wieczorem w Dworze Artusa w Gdańsku.
Tegoroczna ceremonia została zorganizowana w Gdańsku po zdobyciu przez Muzeum Gdańska Grand Prix konkursu Sybilla 2024 za prace rewaloryzacyjne Twierdzy Wisłoujście.
W tym roku kategorii „Konserwacja i ochrona dziedzictwa kultury” nagrodę otrzymało Muzeum Narodowe w Poznaniu za projekt „Ulec złudzeniu”, czyli badania i konserwację obrazu „Targ na jarzyny na placu Żelaznej Bramy w Warszawie”. Wyróżnienia otrzymało Muzeum Zamkowe w Malborku za prace konserwatorskie w komnatach dostojników na Zamku Wysokim w Malborku oraz Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy za konserwację stauroteki-relikwiarza z Lednicy.
W kategorii „Edukacja” nagrodę otrzymało Muzeum Narodowe w Krakowie za „Epokę (nie)dostępności: edukację poprzez interwencję artystyczną i kampanię społeczną”. W tej kategorii wyróżniono Muzeum Hutnictwa w Chorzowie za projekt „Hutniczo mowa we modnych gowach. Na ratunek znikającemu socjolektowi hutniczemu” oraz Muzeum w Jarosławiu Kamienica Orsettich za „Wyliczanki księżnej Anki – książka edukacyjna”.
Narodowe Muzeum Morskie w Gdańsku za projekt badawczy „M.S. Piłsudski – badanie strat wojennych” otrzymało nagrodę w kategorii „Projekty Naukowo-Badawcze”, zaś Muzeum Krakowa za projekt „Sztuka krakowska 1945-2000” oraz Muzeum Tatrzańskie im. Dra Tytusa Chałubińskiego w Zakopanem wyróżniono za opracowanie i udostępnienie archiwum Władysława Hasiora.
Nagrodę za „Nowe i zmodernizowane wystawy stałe” wręczono przedstawicielom Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie za wystawę „Z wiatrem i pod wiatr – lotnictwo cywilne”, zaś wyróżniono Muzeum Okręgowe w Suwałkach za projekt „Maria. Pieśń o domu”.
Za najlepszą inwestycję nagrodzono Muzeum Marynarki Wojennej w Gdyni za adaptację do funkcji muzealnej okrętu podwodnego ORP Sokół, zaś wyróżniono Zamek Królewski na Wawelu - Państwowe Zbiory Sztuki za „Międzymurze. Podziemia Wawelu” oraz Muzeum Miejskie w Żorach za „Komory konserwatorskie. Inwestycja w bezpieczeństwo zbiorów”.
Nagrodę publiczności otrzymał Zamek Królewski na Wawelu – Państwowe Zbiory Sztuki za projekt „Międzymurze. Podziemia Wawelu”.
W tym roku nagrodami specjalnymi uhonorowano Muzeum Powstania Warszawskiego za projekt „Warszawiacy śpiewają (nie)zakazane piosenki” oraz wspólnie Muzeum Narodowe w Krakowie, Muzeum Narodowe w Warszawie i Muzeum Narodowe w Poznaniu za „Chełmoński / Projekt interdyscyplinarny. Projekt badawczo-konserwatorski-wystawienniczy, związany z przygotowaniem wystaw Józefa Chełmońskiego (1849-1914)”.
Najważniejszy laur Grand Prix konkursu Sybilla 2025 przyznano w tym roku Muzeum Zamkowemu w Malborku za „Hołd 500. Historia - Kultura – Pamięć” wystawę rocznicową z okazji „Hołdu pruskiego”. Ta wystawa otrzymała również główną nagrodę w kategorii „Wystawy czasowe”.
Na 500-lecie podpisania traktatu krakowskiego i hołdu lennego Muzeum Zamkowe w Malborku przygotowało wystawę zbudowaną wokół wydarzeń z 1525 roku.
8 kwietnia 1525 – doszło do podpisania traktatu krakowskiego, na mocy którego dokonano sekularyzacji państwa zakonu krzyżackiego w Prusach. „Hołd pruski” dokonał się dwa dni później – 10 kwietnia na krakowskim rynku. Albrecht Hohenzollern, ostatni wielki mistrz Zakonu w Prusach, złożył przysięgę wierności królowi polskiemu Zygmuntowi I Staremu. Teren pruskiego państwa zakonu krzyżackiego został lennem Korony Polskiej i zwany był od tego czasu Prusami Książęcymi lub Księstwem Pruskim.
Jury wyróżniło w kategorii „Wystawy czasowe” Muzeum Narodowe w Lublinie oraz Muzeum Narodowe Rolnictwa i Przemysłu Rolno-Spożywczego w Szreniawie.
Konkurs na Wydarzenie Muzealne Roku Sybilla jest od lat najważniejszą formą uznania najwybitniejszych osiągnięć polskich muzeów działających oraz realizujących zadania statutowe w kraju i poza jego granicami.
Organizatorem konkursu jest Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Narodowy Instytut Muzeów.(PAP)
