Wielki Strajk Chłopski 1937 r.

11.09.2018
Wielki Strajk Chłopski 1937 r.. Źródło: PSL Wielki Strajk Chłopski 1937 r.. Źródło: PSL

16 sierpnia 1937 r. rozpoczął się największy protest okresu międzywojennego. W blokowaniu dróg do miast, wstrzymywaniu dostaw żywności i innych manifestacjach w ciągu dziewięciu dni wzięło udział kilka milionów chłopów, głównie ze wschodu Polski, przede wszystkim Polaków, ale też Ukraińców i Białorusinów. 

Masowość strajku była wynikiem biedy na prowincji. Wielki kryzys początku lat trzydziestych najsilniej dotknął wieś. Do tego dochodził ciągły konflikt między rządami sanacji a największą siłą opozycji – Stronnictwem Ludowym, już zjednoczonym i reprezentującym najszersze kręgi chłopstwa. 

Decyzję o proteście podjęto w styczniu 1937 r. podczas kongresu SL. Strajk ogłoszono 15 sierpnia, następnego dnia odnotowano już blisko dwieście wystąpień. Sparaliżowano dwanaście województw. Wśród żądań oprócz poprawy warunków bytowych znajdowały się postulaty polityczne: wolne wybory, ustąpienie sanacji, a nawet wzmocnienie obronności Polski.

Pierwsze ofiary padły 17 sierpnia w powiecie jarosławskim. Policja była brutalna, ale strona chłopska nie pozostawała bez winy. Zamieszki wyrwały się spod kontroli. SL wydało nakaz wstrzymania się od działań zaczepnych, jednak w realiach prowincji nie mógł on odnieść skutku. Tragiczny bilans wyniósł 44 zabitych i 66 rannych po stronie chłopów i 108 rannych wśród policji.

Mimo przebiegu zdarzeń, a także faktu, iż opinia publiczna i środki przekazu były po stronie strajkujących, sytuacja polityczna niemal się nie zmieniła. Władza kontynuowała rządy twardej ręki. 

Strajkiem 1937 r. kierował Stanisław Mikołajczyk, niejako w zastępstwie przebywającego na emigracji w Czechosłowacji Wincentego Witosa.
 

Wszelkie materiały (w szczególności depesze agencyjne, zdjęcia, grafiki, filmy) zamieszczone w niniejszym Portalu chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Materiały te mogą być wykorzystywane wyłącznie na postawie stosownych umów licencyjnych. Jakiekolwiek ich wykorzystywanie przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, bez ważnej umowy licencyjnej jest zabronione.
Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL