Muzeum Więzienia Pawiak w Warszawie. Fot. PAP/Leszek Szymański
Muzeum Więzienia Pawiak na warszawskiej Woli zostanie pod koniec lutego zamknięte. Powodem jest jego modernizacja. Zwiedzający będą mogli do niego wrócić najprawdopodobniej jesienią 2026 roku.
„W związku z realizacją zadania inwestycyjnego »Przebudowa dachu oraz budowa i przebudowa instalacji technicznych w budynku Muzeum Więzienia Pawiak« informujemy, że Muzeum Więzienia Pawiak będzie zamknięte dla zwiedzających od 27 lutego 2026 – do czasu zakończenia realizacji zadania. Prawdopodobny termin zakończenia prac: jesień 2026” - poinformowało muzeum.
Jako część warszawskiego Muzeum Niepodległości zaprosiło do innych oddziałów: w Warszawie i Radzyminie.
Budynek Muzeum został wybudowany na ocalałych fundamentach i zachowanych fragmentach piwnic oddziałów VII i VIII dawnego więzienia. Wejście do przyziemi zaplanowano na miejscu dawnego wejścia głównego do Pawiaka. Zachowano ocalałe fragmenty ścian dawnego więzienia, których wysokość w zrekonstruowanych celach dochodzi do 1,5 m.
Podczas budowy wykorzystano też większość znalezionych w czasie odgruzowywania obiektu krat, zawiasów, sztab, zamków i okuć. Na zrekonstruowanym dziedzińcu oznaczono za pomocą marmurowych płyt punkty szczególne: zejście do kostnicy więziennej, miejsce wagi węglowej, na słupie której 6 grudnia 1943 r. publicznie powieszono trzech więźniów za próbę ucieczki oraz miejsce, gdzie na hałdzie gorącego żużlu i popiołu z pieców centralnego ogrzewania oprawcy kazali czołgać się więźniom.
W ostatnich latach powrócono do pierwotnej koncepcji „wypełnienia” dziedzińca płytami upamiętniającymi poszczególne obozy i organizacje. Obecnie znajdują się na „zewnętrznym” dziedzińcu od strony ulicy Dzielnej.
W skład zespołu pomnikowego muzeum wchodzą ponadto: filar stanowiący fragment bramy wjazdowej, pomnik Drzewa Pawiackiego – brązowa kopia wiązu, świadka historii – na którym rodziny ofiar od 1945 roku umieszczały tabliczki epitafijne, betonowy mur z blokami piaskowca okalający teren muzeum, a także dziedziniec więzienny z pomnikiem – obeliskiem autorstwa Zofii Pociłowskiej.
Muzeum Więzienia Pawiak otwarto 28 listopada 1965 r. jako oddział Muzeum Historii Polskiego Ruchu Rewolucyjnego. (PAP)
mas/ dki/