Symbol Polski Walczącej na pomniku AK w Szczecinie oblany czarną farbą. Fot. PAP/Marcin Bielecki
Instytut Pamięci Narodowej oczekuje od prokuratury ustalenia sprawców dewastacji pomnika upamiętniającego Armię Krajową. Monument na Cmentarzu Centralnym w Szczecinie został na początku lutego opryskany czarnym sprayem. Na 13 lutego zaplanowane są uroczystości upamiętniające 84. rocznicę utworzenia AK.
Dyrektor szczecińskiego oddziału IPN Krzysztof Męciński poinformował 10 lutego, iż w Prokuraturze Rejonowej Szczecin Zachód zostało założone zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa znieważenia miejsca pamięci (art. 261 KK) poprzez pomazanie czarną farbą pomnika upamiętniającego Armię Krajową.
- Ten pomnik, symbol Polski Walczącej został zdewastowany, znieważony przez nieznanych sprawców. Uważamy, że jest to skandaliczne, niedopuszczalne. Miejsca pamięci są pod ochroną państwa – podkreślił Męciński. - Nie powinniśmy pozostawić tej sprawy bez naszej reakcji, bo brak reakcji jest przyzwoleniem na takie haniebne czyny – dodał.
Męciński wyraził nadzieję, że policja i prokuratura wyjaśnią sprawę. Zaznaczył, że złożenie zawiadomienia o podejrzeniu przestępstwa uzgodnił z prezes szczecińskiego okręgu Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej Jolantą Szyłkowską oraz prok. Markiem Rabiegą, naczelnikiem Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Szczecinie. We troje uczestniczyli w briefingu zorganizowanym przez IPN przy pomniku.
Dyrektor IPN przypomniał, że w 2014 r. Sejm RP przyjął ustawę o ochronie znaku Polski Walczącej. A właśnie „kotwica” została pomazana czarnym sprayem na szczecińskim pomniku AK. - Na znieważanie tego symbolu, na dewastację miejsc pamięci nie ma naszej zgody – stwierdził Męciński.
Zwrócił uwagę, że z dziedzictwa AK czerpali żołnierze antykomunistycznego podziemia, Solidarność, a także współczesne wojsko. Znak Polski Walczącej jest na odznakach Wojsk Obrony Terytorialnej. Do tradycji i oddziałów AK nawiązują wojska specjalne.
82 lata temu powołano Armię Krajową – największą armię podziemną Europy
Męciński poinformował, że w piątek (13 lutego), z udziałem kombatantów i żołnierzy, przy pomniku AK zaplanowane są uroczystości w przeddzień 84. rocznicy przemianowania Związku Walki Zbrojnej w AK. - Dla nas jest bardzo ważne, żeby to miejsce wyglądało w sposób godny, bo pojawią się tutaj kombatanci, ostatni żyjący żołnierze AK w naszym mieście – zapowiedział Męciński.
Czarną plamę i zacieki na jasnym granicie pomnika AK na Cmentarzu Centralnymi zauważył w ubiegłym tygodniu szczeciński fotoreporter PAP. Powiadomiona o sprawie administracja cmentarza zleciła pracownikom technicznym wyczyszczenie monumentu (5 lutego). Zdarzenia nie zgłoszono policji. W rozmowie z PAP Paulina Łątka z Centrum Informacji Miasta UM Szczecin wyjaśniła, że pomnik i jego okolice nie są objęte monitoringiem.
Oficer prasowa Komendy Miejskiej Policji nadkom. Anna Gembala poinformowała, że funkcjonariusze z komisariatu Szczecin Pogodno udali się na Cmentarz Centralny, rozmawiali z pracownikami nekropolii, od których mieli usłyszeć, że pomnik mógł zostać zniszczony podczas „nieudolnej renowacji”, a nie przez wandali.
Hipotezę, że kotwica Polski Walczącej została spryskana przez któregoś z kombatantów, który postanowił „odświeżyć” patriotyczny symbol, odrzuca Szyłkowska.
- Takie stwierdzenie jest absurdalne. Na 80. rocznicę przeprowadziliśmy renowację pomnika. Kotwica została poczerniona – powiedziała PAP szefowa szczecińskiego okręgu ŚZŻAK. - Zresztą zdjęcie ewidentnie wskazuje, że czerń czernią została, spłynęła część rozpylonej farby. To jest akt profanacji i wandalizmu. Tego inaczej nazwać nie można – oceniła.
Zaprezentowała zdjęcie „czystego” pomnika wykonane 30 stycznia br., kiedy z biało-czerwonymi wiązankami przyszli tam uczniowie Zespołu Szkół nr 4 im. Armii Krajowej.
Pomnik upamiętniający AK wzniesiono w 2004 r., z inicjatywy kombatantów. Projekt wykonał Maciej Prauziński (zm. 2012 r.), architekt, wykładowca Politechniki Szczecińskiej, były żołnierz Armii Krajowej, który po II WŚ przybył do Szczecina.
Monument znajduje się w starej, zabytkowej części Cmentarza Centralnego, u zbiegu al. Bukowej i Górnej. Tworzą go trzy, różnej wysokości, słupy z jasnego kamienia, na których umieszczono „kotwicę” Polski Walczącej i tablicę z napisem: „1939–1956 W hołdzie poległym i pomordowanym żołnierzom Armii Krajowej i innych organizacji zbrojnych Podziemnego Państwa Polskiego”. (PAP)
tma/ mark/ dki/
