Kard. Kazimierz Nycz (L) oraz zwierzchnik Ukraińskiego Kościoła Greckokatolickiego, arcybiskup większy kijowsko-halicki Światosław Szewczuk (P), 2023 r. Fot. PAP/Paweł Supernak
Wraz z papieżem Leonem wzywamy wszystkich do trudu myślenia w kategorii dobra wspólnego, a nie jedynie partykularnych interesów – napisali hierarchowie kościelni z Polski i Ukrainy we wspólnym stanowisku w sprawie relacji polsko-ukraińskich.
Pod dokumentem udostępnionym na stronie archidiecezji krakowskiej podpisali się polscy i ukraińscy kardynałowie: kardynał Mykoła Byczok CSsR, kard. Konrad Krajewski, kard. Kazimierz Nycz, kard. Grzegorz Ryś, a także zwierzchnik Ukraińskiego Kościoła Greckokatolickiego arcybiskup większy kijowsko-halicki Swiatosław Szewczuk.
Duchowni podkreślili, że jako osoby odpowiedzialne za Kościół zabierają głos, ponieważ kwestia pojednania polsko-ukraińskiego dotyka nie tylko dla relacji obu narodów, ale również wiarygodności ich wspólnego świadectwa chrześcijańskiego.
„Za papieżem Leonem jesteśmy przekonani, że pierwszym krokiem ku pokojowi jest rozbrojenie języka po obu stronach. Dotyczy to nie tylko słów, ale również gestów, znaków i symboli. One również mogą ranić, zamykać drogę do spotkania i budzić lęk” – wskazali hierarchowie.
Przywołali słowa Leona XIV, który powiedział, że pokój jest „rozbrojony i rozbrajający”, przypominając, że zdaniem papieża „budowanie dobra wspólnego wymaga języka ewangelicznego: jasnego, ale nie poniżającego; odważnego, ale nie agresywnego; prawdziwego, ale nie zamykającego drogi do przebaczenia”.
Duchowni dodali, że z bólem obserwują wzrost napięcia i odradzające się nastroje wrogości między Polakami a Ukraińcami. Wyrazili też ubolewanie, że napięcia pojawiają się w czasie trwającej wojny w Ukrainie, po okresie wielkiej solidarności Polski wobec Ukraińców oraz w roku 25. rocznicy wizyty Jana Pawła II na Ukrainie.
W tym kontekście przywołali słowa Jana Pawła II, który w 2003 r. napisał, że „Nowe tysiąclecie (…) wymaga, aby Ukraińcy i Polacy nie pozostawali zniewoleni swymi smutnymi wspomnieniami przeszłości. Rozważając minione wydarzenia w nowej perspektywie i podejmując się budowania lepszej przyszłości dla wszystkich, niech spojrzą na siebie nawzajem wzrokiem pojednania”, a także, że „chrześcijanie (…) wezwani są, by uznać błędy przeszłości, aby obudzić własne sumienia wobec obecnych kompromisów i otworzyć serca na autentyczne, trwałe nawrócenie”. Przypomnieli, że papież wzywał każdego „do osobistego nawrócenia, a nie do rozliczania innych”.
Hierarchowie podkreślili, że „pamięć przeszłości jest niesłychanie ważnym elementem tożsamości każdej ludzkiej wspólnoty”, przypominając jednocześnie słowa Franciszka, który podczas Światowych Dni Młodzieży w 2016 r. w Krakowie mówił, że „istnieją jednak dwa rodzaje pamięci: dobra i zła, pozytywna i negatywna. Dobrą pamięcią jest ta, która (…) uwielbia Pana i Jego zbawcze dzieła. Pamięcią negatywną, jest natomiast ta, która spojrzenie umysłu i serca obsesyjnie koncentruje na złu, zwłaszcza popełnionym przez innych”.
Podkreślili, że oba narody łączy zbyt wiele, „by mogły pozwolić na zaprzepaszczenie wspólnego dziedzictwa”.
„Narzucając innym partykularną wizję przeszłości i przyszłości, poddajemy się dominującej dziś kulturze przemocy i siły. Wraz z papieżem Leonem wzywamy wszystkich do trudu myślenia w kategorii dobra wspólnego, a nie jedynie partykularnych interesów. Ewangelia, w którą wierzymy, uczy nas, że lekarstwem na grzech jest przebaczenie, a granicą postawioną złu przez Boga jest miłosierdzie” – napisali we wspólnym stanowisku.
Stanowisko zostało wydane w poniedziałek. Jako miejsce sporządzenia dokumentu wpisano Rzym-Kijów.
W piątek i sobotę kardynałowie z Polski i Ukrainy wzięli udział w nadzwyczajnym konsystorzu, czyli zgromadzeniu kardynałów zwołanym przez papieża Leona XIV. Uczestniczyło w nim 178 kardynałów z całego świata; wśród polskich duchownych byli także kard. Stanisław Dziwisz i kard. Stanisław Ryłko. W przemówieniu na koniec zgromadzenia papież Leon XIV powiedział, że „Bóg pragnie pokoju dla każdego narodu i każdego ludu”. (PAP)
juka/ kcz/ mhr/