Muzeum-Zamek w Łańcucie, to jedna z najpiękniejszych rezydencji magnackich w Polsce. Fot. PAP/Darek Delmanowicz
Elżbieta Starostecka i Leszek Teleszyński, czyli Stefcia i ordynat Waldemar z „Trędowatej” Jerzego Hoffmana, po 50 latach od premiery filmu przyjadą do Zamku w Łańcucie (woj. podkarpackie). Ich powrót do miejsca, gdzie powstała większość zdjęć do najsłynniejszego polskiego melodramatu, uświetni 7. Podkarpacki Szlak Filmowy.
Łańcut (woj. podkarpackie) jest siódmym przystankiem na filmowej mapie Podkarpacia. Szlak prowadzi przez miejsca, które stały się planami zdjęciowymi i zapisały się w historii polskiej kinematografii. Rozpoczął się od Jaślisk, później były Przemyśl, Bieszczady, Jarosław, Sanok i Kolbuszowa.
Filmowa historia Łańcuta rozpoczęła się blisko sto lat temu i trwa do dziś. Zabytkowa rezydencja przez dekady przyciągała twórców dokumentów, filmów historycznych i kostiumowych, inspiruje także współczesnych twórców.
– Łańcut w filmie pojawił się jeszcze w dwudziestoleciu międzywojennym. To były filmy dokumentalne związane z wizytami polityków, na przykład premiera Ignacego Mościckiego czy księcia Kentu - Jerzego. Później, po wojnie, powstawały tutaj dokumenty, ale zamek wypożyczał też mnóstwo rekwizytów na plany filmowe, między innymi do „Popiołów” Andrzeja Wajdy - powiedziała PAP dr Grażyna Bochenek, filmoznawczyni i współtwórczyni Podkarpackiego Szlaku Filmowego.
Przełomowym momentem było jednak odkrycie zamkowych wnętrz jako przestrzeni dla filmu fabularnego. – W 1968 roku Jerzy Antczak zrealizował tutaj trzyodcinkowy serial telewizyjny „Hrabina Cosel”. To było faktycznie odkrycie Łańcuta dla filmu, wspaniałego filmu, wspaniałego serialu – podkreśliła Bochenek.
Po „Hrabinie Cosel” Łańcut na dobre zagościł w polskim kinie. W kolejnych latach powstały tu „Lokis. Rękopis profesora Wittembacha” Janusza Majewskiego, „Pałac” Tadeusza Junaka oraz przede wszystkim „Trędowata” Jerzego Hoffmana z 1976 roku, czyli historia mezaliansu arystokraty - ordynata Waldemara Michorowskiego i guwernantki Stefci Rudeckiej.
- „Trędowata” to jest film, który zelektryzował publiczność i ciągle budzi olbrzymie emocje. Niektórzy krytycy mówili: „sam lukier i tandeta”, ale Andrzej Wajda chwalił tę realizację i uważał, że publiczność takich filmów potrzebuje - dodała Bochenek.
W tym roku mija 50 lat od kinowej premiery „Trędowatej”. Jubileusz jest jednym z punktów tegorocznego Podkarpackiego Szlaku Filmowego. Z publicznością spotkają się Elżbieta Starostecka i Leszek Teleszyński, odtwórcy głównych ról. Organizatorzy zaplanowali także prezentację filmowych wnętrz zamku oraz plenerowy pokaz „Trędowatej”. - To naprawdę rzadka przyjemność, bo zazwyczaj oglądamy ten film przy różnego rodzaju świętach na małym ekranie telewizyjnym - powiedziała Bochenek.
Tegoroczna edycja Szlaku ma jednak pokazać nie tylko przeszłość Łańcuta. Zamek nadal pozostaje atrakcyjną lokalizacją dla filmowców. W ostatnich latach dawna rezydencja Lubomirskich i Potockich została wykorzystana m.in. w serialu indyjskim, w którym udawała londyńskie wnętrza, a teraz także w najnowszej ekranizacji „Lalki” Pawła Maślony.
Trzydniowy Podkarpacki Szlak Filmowy rozpocznie się w piątek 7 sierpnia projekcją „Rękopisu znalezionego w Saragossie” Wojciecha Jerzego Hasa z muzyką wykonywaną na żywo. Ekranizacja powieści Jana Potockiego - ojca pierwszego ordynata Łańcuta Alfreda Potockiego - zostanie pokazana z muzyką Krzysztofa Pendereckiego, a wprowadzenie do filmu wygłosi dyrektor Filmoteki Narodowej - Instytutu Audiowizualnego Tomasz Kolankiewicz.
Na sobotę i niedzielę zaplanowano ponad 30 wydarzeń, które mają przybliżyć filmową historię Łańcuta - od klasycznych produkcji realizowanych w zamku po współczesne obrazy wykorzystujące jego wnętrza. W programie znalazły się projekcje filmów fabularnych i dokumentalnych, spotkania z reżyserami i twórcami, filmowe spacery po zamku oraz dyskusje poświęcone pracy na historycznych planach zdjęciowych. Część wydarzeń odbędzie się także w Muzeum Polaków Ratujących Żydów w Markowej. Szczegółowy program dostępny jest tutaj: https://filmowepodkarpacie.pl/lancut
Szlak filmowy organizuje Podkarpacka Komisja Filmowa, która od lat wspiera produkcje realizowane w regionie. Wśród filmów dofinansowanych przez komisję są trzy nominowane do Oscara - „Zimna wojna”, „Boże Ciało” i „IO”, natomiast „Kos” i „Disco Boy” zdobyły najważniejsze nagrody na festiwalach w Cannes, Berlinie i Gdyni.
Materiał wideo dostępny na: https://wideo.pap.pl/pap-media,101/7-podkarpacki-szlak-filmowy,94200 oraz https://wideo.pap.pl/pap-media,101/7-podkarpacki-szlak-filmowy,94203 (w wersji surowej do edycji). (PAP)
al/ miś/
