Bielsko. Fot. NAC
Pod hasłem „Przyszłość przeszłości. Dziedzictwo w zagrożeniu” rozpoczynają się w piątek w całym kraju 34. Europejskie Dni Dziedzictwa (EDD). Odbywać się będą w dwa kolejne weekendy. Centralną inaugurację zaplanowano na piątkowe popołudnie w Bielsku-Białej, tegorocznej Polskiej Stolicy Kultury.
EDD to największy ogólnoeuropejski projekt społeczno-kulturalny, którego celem jest popularyzacja dziedzictwa kulturowego, promocja historii i tożsamości lokalnych społeczności, podkreślenie wspólnych korzeni kultury europejskiej oraz propagowanie dialogu międzykulturowego. W pięć wrześniowych dni weekendowych odbywać się będą warsztaty, wykłady, spacery, gry terenowe.
W Polsce EDD koordynuje Narodowy Instytut Dziedzictwa. Zdaniem Michała Krasuckiego, p.o. dyrektora tej instytucji, w dwa wrześniowe weekendy odbędzie się ponad 500 wydarzeń. – Praktycznie w każdym powiecie coś się będzie działo. Są to inicjatywy zarówno instytucji publicznych, kościołów, jak też prywatne - wielu właścicieli otworzy swoje domy, pałace, kamienice czy fabryki dla gości – powiedział.
Hasło tegorocznej edycji EDD brzmi: „Przyszłość przeszłości. Dziedzictwo w zagrożeniu”. Zdaniem Krasuckiego, „dziedzictwo współcześnie jest zagrożone podwójnie”. Z jednej strony niebezpieczeństwo stwarzają zmiany klimatu, różnego rodzaju katastrofy naturalne, a także wojna, z drugiej strony - brak opieki. - Zadaniem służb konserwatorskich, czy w ogóle systemu ochrony zabytków, jest takie działanie, żeby to ryzyko zminimalizować. (…) Dziedzictwo, zarówno materialne, jak i niematerialne, jest czymś, o co ciągle trzeba dbać. Bez należytej opieki, czujności, je tracimy. (…) Wzmacniając dziedzictwo, wzmacniamy sami siebie, bo ono buduje tożsamość, odporność społeczną – powiedział Krasucki.
Inauguracja tegorocznej edycji EDD odbędzie się w piątkowe popołudnie na zamku książąt Sułkowskich, który jest siedzibą miejscowego Muzeum Historycznego. Po oficjalnym otwarciu zaplanowano panel dyskusyjny „Drugie życie zabytków”, w którym wezmą udział między innymi Michał Krasucki, a także historycy i konserwatorzy.
Ja powiedziała dyrektor muzeum, Iwona Purzycka, tematem przewodnim będzie przyszłość przeszłości, czyli zabytki i metody ich ochrony. - Spróbujemy odpowiedzieć na pytanie, jak chronić i prezentować nasze zbiory, aby mogły służyć przyszłym pokoleniom, oraz jak spojrzeć na dziedzictwo, by mogło być wykorzystywane w bardziej nowoczesny, szeroki sposób – wyjaśniła
Późnym wieczorem w oddziale bielskiego muzeum w Starej Fabryce odbędzie się koncert „Sinfonia industrialna” w wykonaniu orkiestry kameralnej Filharmonii Śląskiej, pod batutą Adama Wesołowskiego.
Wszystkie wydarzenia w ramach Dni można znaleźć za pośrednictwem wyszukiwarki pod adresem https://edd.nid.pl/wydarzenia/.
EDD organizowane są cyklicznie dzięki wspólnej inicjatywie Rady Europy i Unii Europejskiej, w której obecnie uczestniczy 48 krajów. Polska włączyła się w te obchody w 1993 roku.
Europejskim Dniom Dziedzictwa 2026 patronuje honorowo Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
Bielski zamek został wzniesiony przypuszczalnie przez księcia cieszyńskiego Przemysława I Noszaka, żyjącego na przełomie XIV i XV wieku. W XV i XVI wieku nastąpiła jego rozbudowa. Na przestrzeni wieków należał do wielu rodzin. W 1752 roku zamek nabył Aleksander Sułkowski, który dwa lata później otrzymał tytuł książęcy w Bielsku. Zamek pozostał własnością tego rodu do 1945 roku. Ostatnim właścicielem był Aleksander Ludwik Sułkowski, który zmarł w 1956 roku. (PAP)
szf/ aszw/
