Księga pamiątkowa z otwarcia Muzeum Etnograficznego w Krakowie. Fot. zbiory.etnomuzeum.eu
Różnorodne wydarzenia, w tym spotkania i warsztaty, znajdują się w programie obchodów jubileuszu 115-lecia Muzeum Etnograficznego im. Seweryna Udzieli w Krakowie (MEK) – pierwszego muzeum etnograficznego na ziemiach polskich.
- Zaczęło się od 2 tys. obiektów podarowanych muzeum przez Seweryna Udzielę (…), a dziś to ponad 85 tys. muzealiów i ponad 260 tys. archiwaliów. Zaczęło się od pasji i rozumienia konieczności ochrony ginącej już wówczas tradycyjnej kultury, a przede obrazujących ją artefaktów. Najstarsza, właśnie nasza, kolekcja etnograficzna w Polsce to przedmioty, zdjęcia, rysunki rękopisy - każde z nich to świadectwo życia człowieka – powiedziała dyrektor Muzeum Etnograficznego Monika Dudek na konferencji prasowej w czwartek.
Instytucja należąca do województwa małopolskiego główną siedzibę ma na placu Wolnica na Kazimierzu. Należy do niej także sąsiedni zabytkowy budynek – Dom Esterki. Przy ulicy Babińskiego mieści się zaś magazyn zbiorów. Budżet MEK na 2026 r. to ponad 9 mln zł, z których część trafi na pokrycie kosztów modernizacji muzeum. W ostatnim czasie wymieniono m.in. dach Domu Esterki.
Rocznie MEK odwiedza ok. 35 tys. osób. Zatrudnionych jest tu 73 pracowników. - Tak jak nasi poprzednicy chronimy, pielęgnujemy, opisujemy, dbamy o to dziedzictwo i każdego roku do tego zbioru dokładamy nowe obiekty – mówiła dyrektor informując o zakupie pod koniec roku kolekcji około tysiąca zdjęć autorstwa krakowskiego fotografa Stanisława Świętonia, dokumentujących przemiany Kazimierza, Podgórza i Ludwinowa na przełomie lat 80. i 90.
Z okazji jubileuszowego roku MEK zaprasza nie tylko na wystawy, ale i na liczne spotkania i warsztaty.
- To oferta szeroka i różnorodna – każdy będzie mógł coś dla siebie znaleźć przez te 11 miesięcy – powiedział kustosz Jacek Kukuczka.
Pierwszy cykl jubileuszowych atrakcji zatytułowany „15 na 115. Ludzie, rzeczy, miejsca” polega na organizacji każdego 19 dnia miesiąca spotkań i pokazów zarówno w murach muzeum, jak i w przestrzeni Krakowa. I tak np. spotkanie za miesiąc, 19 marca, będzie spacerem etnobotanicznym po mieście w „poszukiwaniu marcowych znaków życia”.
Drugi cykl wydarzeń roku jubileuszowego zatytułowany „Weselmy się!” obejmie spotkania, koncerty i konferencje, które – jak zapowiedzieli organizatorzy – podkreślą wyjątkowy charakter obchodów. I tak np. w ramach tego cyklu 15 maja MEK stanie się miejscem, w którym porozmawiać będzie można o filmie „Wesele” w reż. Andrzeja Wajdy i obejrzeć pokaz oczepin, będących elementem tradycyjnego wesela krakowskiego.
W programie obchodów są warsztaty „To się udziela”, zaplanowane na jeden wtorkowy wieczór miesiąca. Podczas zajęć nauczyć będzie można się m.in. wykonywać stołki, taborety z lipowymi siedziskami, drzewka emausowe, broszki z gliny, akwarelowe pocztówki inspirowane strojami z filmu „Wesele” Andrzeja Wajdy.
Muzeum Etnograficzne w Krakowie zostało otwarte 19 lutego 1911 r., dzięki staraniom pedagoga, etnografa, badacza, popularyzatora kultury ludowej Małopolski, Seweryna Udzieli. Był on dyrektorem muzeum od chwili jego powstania do 1937 r. W momencie wybuchu II wojny światowej zbiór muzealny liczył 30 tys. obiektów. Dzięki wysiłkom pracowników większość z nich ocalała, a stracie uległo kilkaset eksponatów.(PAP)
bko/ dki/