W Poznaniu zrodziła się inicjatywa wzniesienia pierwszego na ziemiach polskich pomnika Adama Mickiewicza. Ks. Kamieński udostępnił na ten cel teren przy kościele. Pomnik Adama Mickiewicza autorstwa Władysława Oleszczyńskiego odsłonięto w Poznaniu 7 maja 1859 roku. Pomnik Adama Mickiewicza, 1909 r./NAC
Msza święta za duszę Adama Mickiewicza odprawiona zostanie w czwartek w kościele św. Marcina w Poznaniu. Dokładnie 170 lat temu, w styczniu 1856 roku, w tej samej świątyni odprawiono pierwszą na ziemiach polskich mszę w intencji zmarłego wieszcza.
Mszy przewodniczyć będzie metropolita poznański abp Zbigniew Zieliński. Także od czwartku wierni i zwiedzający będą mogli zobaczyć wyeksponowany, niedawno odkryty i odrestaurowany grobowiec ówczesnego proboszcza poznańskiego kościoła ks. Maksymiliana Kamieńskiego.
Autor „Pana Tadeusza” zmarł 26 listopada 1855 roku w Konstantynopolu w wieku 57 lat. Niespełna dwa miesiące później, 15 stycznia 1856 roku, w kościele pw. św. Marcina w Poznaniu mszę żałobną w jego intencji odprawił prymas Polski, arcybiskup gnieźnieński i poznański Leon Michał Przyłuski.
Od kilku lat 15 stycznia w świątyni celebrowana jest msza za duszę poety. – Chcemy kultywować pamięć o człowieku, który kochał swoją ojczyznę w trudnych dla niej czasach i który swoim słowem scalał Polaków – powiedział PAP proboszcz parafii św. Marcina ks. dr Antoni Klupczyński.
Podkreślił, że na mszę zaproszeni są mieszkańcy miasta oraz wszyscy, którym bliska jest myśl Adama Mickiewicza, w tym przedstawiciele środowisk akademickich, kulturalnych i naukowych. W świątyni pojawić się mają przedstawiciele władz Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza, który w grudniu ub.r. świętował 70-lecie nadania imienia poety.
Gdy 170 lat temu do Poznania dotarła wiadomość o śmierci Mickiewicza, mieszkańcy miasta postanowili uczcić pamięć poety. 15 stycznia 1856 roku, mimo mrozu, tłum zapełnił kościół św. Marcina i zgromadził się wokół świątyni.
– Śmierć Adama Mickiewicza była wstrząsem dla całego społeczeństwa polskiego. Także Poznańczyków, tym bardziej że tutaj była bardzo liczna grupa osób osobiście związanych z poetą – podkreślił dziekan Wydziału Historii UAM prof. Przemysław Matusik.
Inicjatywa uhonorowania wieszcza poprzez zamówienie mszy w jego intencji zrodziła się w kręgu kilku znajomych wybitnego poznańskiego lekarza, znaczącej postaci polskiego życia publicznego, Teofila Mateckiego.
– Msza została zamówiona w kościele św. Marcina. Jego proboszczem od roku 1834 był ksiądz Maksymilian Kamieński, brat wydawcy, księgarza Napoleona Ludwika Kamieńskiego, który należał właśnie do kręgu związanego z Teofilem Mateckim. Proboszcz angażował się w rozmaite przedsięwzięcia patriotyczne. I pewnie po tej linii bliskości braterskiej msza została zamówiona właśnie w tym kościele – powiedział prof. Matusik.
Jednocześnie zrodziła się inicjatywa wzniesienia pierwszego na ziemiach polskich pomnika Adama Mickiewicza. Ks. Kamieński udostępnił na ten cel teren przy kościele. Pomnik Adama Mickiewicza autorstwa Władysława Oleszczyńskiego odsłonięto w Poznaniu 7 maja 1859 roku. W 1904 roku w tym miejscu stanął odlew z brązu, a oryginał przeniesiono na dziedziniec gmachu Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk. W 1939 roku oba pomniki zostały zniszczone przez Niemców.
Ks. Klupczyński dodał, że w rocznicę mszy za Mickiewicza wierni będą mogli pomodlić się także za ks. Maksymiliana Kamieńskiego, w świątyni wyeksponowany zostanie jego grobowiec. Miejsce spoczynku kapłana odkryto pod posadzką, w południowej części budynku, w trakcie prowadzonego w ubiegłym roku remontu. Trumna zachowała się w bardzo dobrym stanie – przez szklane wieko widoczne są szczątki oraz elementy stroju liturgicznego, m.in. biret i stuła. Na trumnie znajduje się pozłacany krucyfiks, a jej dolna, metalowa część oparta jest na ozdobnych lwich nogach.
Obchodzona w ubiegłym roku 170. rocznica śmierci Adama Mickiewicza zbiegła się z 70. rocznicą nadania imienia wieszcza Uniwersytetowi Poznańskiemu. Z tej okazji Muzeum UAM przygotowało wystawę pt. „Mickiewicz 1955-2025. W 70. rocznicę nadania imienia Uniwersytetowi Poznańskiemu”.
Od 13 stycznia tego roku wystawa znajduje się w siedzibie kaliskiej filii UAM, ale od czwartku jej fragment dostępny będzie w kościele pw. św. Marcina. (PAP)
rpo/ lm/