Fot. Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków
Obraz Jacka Malczewskiego „Przy fortepianie”, odzyskany w 2020 roku jako polska strata wojenna, został wpisany do rejestru zabytków - poinformował Mazowiecki Konserwator Zabytków.
Obraz, namalowany w 1877 r., przedstawia siostry artysty – Helenę i Bronisławę. Konserwator przekazał, że dzieło znajdowało się prawdopodobnie w prywatnej kolekcji rodzinnej Heleny Karczewskiej i nigdy nie było prezentowane na żadnej z licznych wystaw Malczewskiego, co czyni je szczególnie unikatowym śladem prywatnego, rodzinnego świata artysty.
W 1936 r. Rafał Malczewski, syn artysty, zaoferował Muzeum Narodowemu w Warszawie zakup kolekcji Heleny Karczewskiej. Obraz trafił do zbiorów muzeum 5 lipca 1937 r. i pozostawał tam prawdopodobnie aż do wybuchu Powstania Warszawskiego.
Jego los pozostawał nieznany aż do 1997 roku, kiedy to został sprzedany na aukcji domu Christie's w Nowym Jorku za 19,550 tys. dolarów, nikt jednak nie odczytał widniejącego na odwrocie numeru inwentarzowego „MN”. W listopadzie 2019 r. dzieło znowu zostało wystawione na sprzedaż przez dom aukcyjny Roseberys z estymacją na poziomie 6000-8000 funtów. Wówczas MKiDN zostało poinformowane przez Muzeum Narodowe w Warszawie, że obraz został wystawiony na sprzedaż. W wyniku negocjacji, prowadzonych przez ministerstwo bezpośrednio z dotychczasowym posiadaczem, Kevinem McCormackiem, właściciel dzieła podjął decyzję o dobrowolnym i bezwarunkowym zwrocie obrazu do Polski. W czerwcu 2020 powrócił do Muzeum Narodowego w Warszawie.
„Wpis do rejestru zabytków ruchomych to symboliczne domknięcie tej historii. Obraz, który przez dekady krążył po międzynarodowym rynku sztuki, nieznany nawet swoim właścicielom, wrócił nie tylko fizycznie do Polski, ale też na trwałe do polskiego dziedzictwa kulturowego, objęty pełną ochroną prawną” - zaznaczył konserwator.(PAP)
mas/ aszw/
