Noc Muzeów 2025. Kolejka zwiedzających przed siedzibą Muzeum Narodowego. Fot. PAP/Tomasz Gzell
W nocy z soboty na niedzielę ponad 300 placówek weźmie udział w 22. Nocy Muzeów w Warszawie. Wśród atrakcji znalazły się m.in. pokaz nocnego nieba oraz warsztaty didżejskie. Tradycyjnie będzie można zwiedzić także Sejm, Senat, KPRM i Belweder.
Do tegorocznej Nocy Muzeów zgłosiła się rekordowa liczba instytucji kultury. Tradycyjnie biorą w niej udział stołeczne galerie sztuki. W tym roku Zachęta - Narodowa Galeria Sztuki łączy siły z Radiem Lola i zaprasza zwiedzających do wspólnego odkrywania dźwięków w przestrzeniach galerii, a także na Placu Małachowskiego. Goście będą mogli również zobaczyć wystawę „Barbara Kasten. Postabstrakcja”, czyli przekrojową prezentację prac amerykańskiej artystki fotografii, rzeźby i instalacji oraz zbiorową ekspozycję „Dojrzewanie”, która skupia się na wyzwaniach związanych z wiekiem dorastania w obliczu wojny, kryzysu zdrowia psychicznego i zagrożeń w cyberprzestrzeni. Z kolei Centrum Sztuki Współczesnej oferuje oprowadzania po aktualnych wystawach (m.in. „O czym jest mowa, kiedy rozmawiamy o Krymie”, „Ten kot został narysowany w czasie wojny”) w języku polskim i angielskim, a także wyjątkowe oprowadzania równieśnicze, na których stery przejmuje „młoda krew”. Nowi przewodnicy i przewodniczki przedstawią wystawy przez pryzmat swoich pasji, humoru i świeżego spojrzenia.
W programie znalazły się również propozycje dla entuzjastów sztuki nowoczesnej. W MSN zwiedzający zobaczą trzy ekspozycje - „Maria Jarema. Pęknięty modernizm”, „Julie Mehretu. Kairos/Wariacje duchologiczne” i „Minh Lan Tran. Rdzeń”. Tworzą one wyjątkową opowieść o dziedzictwie amerykańskiego ekspresjonizmu, europejskiego modernizmu i abstrakcyjnego malarstwa, które wchodzi w bezpośredni dialog z architekturą. Entuzjaści polskiej sztuki nienasyceni monotypiami Jaremy mogą kontynuować zwiedzanie w Warszawskiej Historycznej Pracowni Artystycznej Wandy Czełkowskiej. Na wystawie „Przestrzeń jest dla mnie osobą” dostępne będą prace dwóch artystek - Magdaleny Abakanowicz i Wandy Czełkowskiej. Wystawa skupia się na latach 70., w tym spotkaniu artystek na festiwalu Atelier 72 w Edynburgu. Zwiedzający zobaczą m.in. 18 nigdy wcześniej nieprezentowanych obiektów autorstwa Abakanowicz o warsztatowym charakterze, które stanowiły formy do wykonania rzeźb z cyklu „Tłum” - męskich postaci bez głów. Muzeum Narodowe w Warszawie zaprasza do siebie tych, którzy tegoroczną Noc Muzeów wolą spędzić w otoczeniu skarbów sztuki starożytnej, malowideł z Faras, arcydzieł sztuki dawnej, XIX-wiecznego malarstwa oraz znakomitych przykładów polskiego wzornictwa. Goście muzeum będą mogli odwiedzić także wystawę czasową „Kolekcjoner. Ignacy Korwin-Milewski (1846–1926)”. Zaplanowano grę, która pozwoli bliżej poznać dzieła MNW, a także wyprawy do magazynów i innych niedostępnych na co dzień zakamarków.
Państwowe Muzeum Etnograficzne zaprasza do zwiedzania wszystkich dostępnych wystaw, ale wychodzi do gości również z propozycją wyjątkowego połączenia świata sztuki i filmu. Wydarzenie inspirowane jest amerykańskim mistrzem pop-artu Andym Warholem, którego prace - w tym słynna Marilyn Monroe - można zobaczyć na wystawie „Formy obecności. Sztuka Łemków / Rusinów Karpackich”. PME zachęca do obejrzenia filmów autorstwa wieloletniego współpracownika Warhola i filaru nowojorskiego undergroundu Paula Morrisseya. W repertuarze znalazła się makabryczna czarna komedia „Ciało dla Frankensteina” oraz groteskowa „Krew dla Draculi”. Zaplanowano również imprezę w stylu popularnego w latach 70. klubu Studio 54. Goście będą mogli także wziąć udział w grze o stałych bywalcach legendarnego klubu (m.in. Jean-Michel Basquiat, Salvador Dali, Grace Jones) rozgrywanej w całym muzeum.
Filmowe przeżycia zagwarantuje również wizyta w Filmotece Narodowej - Instytucie Audiowizualnym, gdzie zaplanowano noc pod hasłem „Przewijamy wstecz. Najntisy w Polsce”. Siedziba FINA na kilka godzin przeniesie się w lata 90., powstanie tam niewielka reprodukcja wypożyczalni VHS – z kasetami, książkami o filmach tamtej dekady i polskimi plakatami kinowymi - a także Strefa Gier Retro. Zaplanowano seans filmu, który w latach 90. podbił serca młodej publiczności „Łowca – ostatnie starcie”. Będzie też spotkanie z Mateuszem Damięckim - odtwórcą roli filmowego Janika - oraz Jerzym Łukaszewiczem, reżyserem tego i innych pamiętnych filmów dla młodzieży: „Przyjaciel wesołego diabła” oraz seriali „Wow” i „Tajemnica Sagali”. Tej nocy starsi widzowie będą mogli uczestniczyć w pokazie filmu „Psy” Władysława Pasikowskiego, który w 2025 r. znalazł się na Liście Polskiego Dziedzictwa Filmowego. Odbędzie się pokaz Polskiej Kroniki Filmowej z lat 90. Ponadto FINA otwiera dla zwiedzających Pracownię Digitalizacji i Restauracji Zbiorów, gdzie będzie można zobaczyć, jak na co dzień wygląda praca przy rekonstrukcji filmowej.
Poszukiwacze historycznych wrażeń mogą spędzić sobotni wieczór w Państwowym Muzeum Archeologicznym, gdzie zobaczą dwie wystawy czasowe - „Skarby wieków średnich” oraz „Nad Wisłą na Urzeczu”. Odbędą się tam warsztaty lepienia naczyń pradziejowych z gliny, pokazy średniowiecznego uzbrojenia, podczas których zwiedzający przymierzą kolczugę, wezmą do ręki tarczę, miecz czy topór - wierne repliki prawdziwego uzbrojenia wykonane z metalu. Z kolei w Zamku Królewskim publiczność zobaczy Apartament Wielki i Królewski z Salą Wielką, Salą Rycerską, Pokojem Marmurowym, Salą Tronową, Gabinetem Króla, Sypialnią, Dawnym Pokojem Audiencjonalnym i Salą Canaletta. Goście zamku będą mieli możliwość przejść się XIX-wiecznym ceglanym tunelem historycznym o długości ok. 100 m, który został odkryty w 2017/18 r. podczas odtwarzania Ogrodu Dolnego. W Arkadach Kubickiego zorganizowane będą koncerty muzyki jazzowej okresu II wojny światowej - przygotowane wspólnie z Muzeum Jazzu.
Muzeum Łazienki Królewskie zaprasza na zwiedzanie parterów Pałacu na Wyspie i Pałacu Myślewickiego, a także Starej Oranżerii z Teatrem Królewskim, Stajni Kubickiego i Koszar Kantonistów. Drzwi otworzą również niedawno otwarte po zimowej przerwie Biały Dom – niewielka willa królewska – oraz zabytkowy Wodozbiór. Poza bezpłatnym zwiedzaniem zaplanowano m.in. koncerty Polskiej Opery Królewskiej w Teatrze Królewskim, pokazy pantomimy w Amfiteatrze, spacery po ogrodach, a także lekcje tańców dworskich i spotkania z rekonstruktorami historycznymi. Noc Muzeów to też ostatnia okazja, by zajrzeć na ekspozycję czasową „Miasto zwierząt” z pracami rzeźbiarki i graficzki Domicelli Bożekowskiej.
Atrakcje na tegoroczną Noc Muzeów przygotowało również przyszłe Muzeum Historii Naturalnej, z którym można się wybrać w podróż na pustynię Gobi śladami wypraw organizowanych przez słynną łowczynię dinozaurów prof. Zofię Kielan-Jaworowską (była konsultantką Stevena Spielberga przy filmie „Park Jurajski”). Odkryte przez polskich naukowców gatunki stały się inspiracją dla dinozaurów pokazanych na ekranie. Na dziedzińcu Pałacu Staszica na zwiedzających czeka specjalne stanowisko, przy którym będzie można samodzielnie poszukać śladów życia sprzed dziesiątek milionów lat, a odnalezione kości dinozaurów czy czaszki pierwszych ssaków zabrać do domu.
Na gości zainteresowanych tym, co na niebie, czeka Centrum Nauki Kopernik. Przygotowano w nim m.in. pokazy w Planetarium, wystawy, w tym wystawa czasowa „Lustra. Między iluzją a rzeczywistością”, na której można się poczuć jak w gigantycznym kalejdoskopie. Będzie też możliwość porozmawiania z robotami – Kopernikiem i Amecą. Kosmiczne atrakcje zapewnia również Polskie Towarzystwo Miłośników Astronomii, które organizuje pokaz nocnego nieba przez teleskopy astronomiczne. Przy sprzyjającej pogodzie uczestnicy będą mogli zobaczyć gwiazdy oraz najmniejsze i największe obiekty oddalone o miliony lat świetlnych.
Noc Muzeów to także okazja na zdobycie nowych i wyjątkowych doświadczeń. WSDJ Studio (Warszawska Szkoła Didżejska) zaprasza na otwarte warsztaty przeznaczone dla wszystkich, bez względu na wiek i poziom zaawansowania, którzy chcą przekonać się, jak wygląda praca didżeja. Stołeczne Centrum Edukacji Kulturalnej im. KEN zaprasza na otwarte dla wszystkich warsztaty malarskie w plenerze „Dachy Starówki”.
Fundacja Archeologia Fotografii zabierze z kolei chętnych na spacer fotograficzny szlakiem fotografii Andrzeja Georgiewa wykonywanych kilka lat przed śmiercią artysty w 2016 roku. Wyjątkowym wydarzeniem będzie też pierwsza w stuletniej historii kuratorska wyprawa po Polskim Radiu. Goście dotrą do zakamarków, w których przechowywane są miliony taśm i setki rękopisów. Będą mogli wejść do studiów emisyjnych Jedynki, Dwójki, Polskiego Radia 24, Czwórki, Radia Dzieciom i Radia Kierowców i spotkać się z dziennikarzami. W finale – dotrą do Studia im. W. Szpilmana i holu głównego, gdzie będą czekały niespodzianki.
Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego zachęca do zwiedzenia zabytkowych wnętrz obecnej siedziby resortu Pałacu Potockich – Czartoryskich. Będzie można zobaczyć ministerialne gabinety, poznać tajniki pracy kierownictwa resortu kultury oraz posłuchać opowieści przewodników o fascynującej historii pałacu. Na dziedzińcu zaplanowano koncert duetu, który łączy nowoczesną elektronikę z inspiracjami kulturą wschodnią i pograniczem Podlasia - Sw@da x Niczos. Otwarte będą też prezentowane obecnie w galerii „Okno na kulturę” wystawy. Pierwsza z nich to ekspozycja kilkunastu minimalistycznych prac Ewy Kuryluk pochodzących z nowojorskich instalacji artystki z lat 1981-1995. Druga to interaktywna ekspozycja poświęcona historii polskich gier wideo i ich twórcom - „Join the Game: 40 Years of Polish Games”. W akcję angażują się również liczne ministerstwa, w tym Finansów, Edukacji Narodowej, Sprawiedliwości, Zdrowia, Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz Rozwoju i Technologii.
W sobotę otworzą się również drzwi rezydencji Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Będzie można zwiedzić sale reprezentacyjne Belwederu (m.in. Marmurową, Lustrzaną, Pompejańską) oraz zrekonstruowany Gabinet Marszałka Józefa Piłsudskiego, a w nim pokój adiutanta, salonik oraz gabinet.
Jak co roku w Nocy Muzeów biorą udział instytucje rządowe. Gmach polskiego parlamentu zostanie ponownie otwarty dla zwiedzających, a trasa zwiedzania poprowadzi przez znane i mniej znane zakątki Sejmu. Zwiedzający będą mieli możliwość zobaczyć najważniejsze miejsca pracy posłów, a także kuluary czy Salę Kolumnową. Senat RP zaprasza gości do przejścia przez sale sejmowe do Senatu, gdzie zobaczą m.in. gabinet marszałka, salę posiedzeń i sale obrad komisji. Na zwiedzających będą czekały również atrakcje związane z Patronem Roku 2026, laureatem Oscara i senatorem I kadencji Andrzejem Wajdą. Będzie to wystawa „Andrzej Wajda – artysta, senator, obywatel”, a także strefa filmowa, gdzie odbędzie się przegląd krótkich form poświęconych twórczości Wajdy.
Otworzy się także zabytkowy gmach Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Zwiedzający zobaczą, jak wygląda gabinet premiera oraz sala posiedzeń Rady Ministrów i będą mogli poznać zasady organizacji wizyt międzynarodowych, wziąć udział w warsztatach z protokołu dyplomatycznego, a także w zaaranżowanej konferencji prasowej.
Pełny program i harmonogram wydarzeń dostępny jest na stronie internetowej Nocy Muzeów. (PAP)
maku/ miś/
