Średniowieczny mur obronny przy kościele w Bezławkach po renowacji. Fot. Towarzystwo Miłośników Reszla i Okolic
Zakończyły się prace konserwatorsko-restauratorskie XIV-wiecznego muru przy kościele w Bezławkach (wiosce w gminie Reszel niedaleko Kętrzyna). Zabytek, który pierwotnie był krzyżackim zamkiem został uratowany dzięki staraniom społeczników z Towarzystwa Miłośników Reszla i Okolic oraz ministerialnej dotacji.
O zakończeniu trwających przez dwa miesiące prac poinformowało PAP Towarzystwo Miłośników Reszla i Okolic (TMRiO), które w 2025 roku przejęło opieką nad kościołem w Bezławkach i pozyskało dotację na ratowanie dawnego muru obronnego. Tamtejszy kościół był pierwotnie krzyżackim zamkiem adaptowanym w XVI wieku na świątynię.
Prezes TMRiO Jolanta Grzyb powiedziała PAP, że przeprowadzenie prac było konieczne, bo zbudowany z kamieni przykościelny mur był bardzo zniszczony i ulegał postępującej degradacji. Dzięki prawie 300-tysięcznej dotacji z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, społecznikom udało się odnowić odcinek dawnych obwarowań między bramą a zakrystią.
Na zdjęciu inskrypcja na murze w Bezławkach. Fot. Towarzystwo Miłośników Reszla i Okolic
Jak oceniła Jolanta Grzyb, było to trudne zadanie, ponieważ ogromne kamienie trzeba było umieścić w odpowiednich miejscach, tak aby odtworzyć historyczną strukturę muru.
Było to drugie przedsięwzięcie związane z ratowaniem tego zabytku od czasu przejęcia go przez społeczników. Pod koniec ubiegłego roku zakończono konserwację murowanej XVI-wiecznej bramy wraz z polichromowanymi niszami, stanowiącej część przykościelnego ogrodzenia.
Obecnie trwają badania konserwatorskie m.in. ściany szczytowej dawnego zamku. Jest to niezbędne, żeby stworzyć dokumentację, która pozwoli starać się o kolejne dotacje na prowadzenie prac. Społecznicy z TMRiO chcą też pozyskać środki na odrestaurowanie kolejnych fragmentów przykościelnego muru.
Zabytkową budowlę wraz z otoczeniem Towarzystwo Miłośników Reszla i Okolic przejęło od parafii w Wilkowie. Przez pięć lat społecznicy mają się opiekować świątynią i udostępniać ją w razie potrzeby na cele kultu religijnego. Zwiedzający mogą oglądać prezentowaną w budynku wystawę archeologiczną, organizowane są prelekcje historyczne i koncerty muzyki dawnej. Jest to pierwsza czynna świątynia w Archidiecezji Warmińskiej, którą przekazano w opiekę stowarzyszeniu.
Według prezes reszelskiego Towarzystwa to miejsce posiadające niezwykłą historię, któremu warto przywracać dawny blask. Jak mówiła, w tym roku dawny zamek w Bezławkach zwiedziło już 3 tys. turystów.
- To jest magiczne miejsce. Ludzie, którzy tu raz przyjadą, często potem wracają, żeby ponownie je zobaczyć. Być może przyciąga ich skromność wnętrza tego zamku i to, że nie ma tu blichtru i komercji, tylko po prostu autentyczne mury - oceniła Jolanta Grzyb.
Na zdjęciu kościół w Bezławkach. Fot. Towarzystwo Miłośników Reszla i Okolic
Zamek w Bezławkach zbudowano po 1377 r. z przeznaczeniem na siedzibę komornictwa krzyżackiego. W latach 1402-1404 mieszkał w nim sprzymierzony czasowo z Krzyżakami litewski książę Świdrygiełło, brat króla Władysława Jagiełły. Około 1584 r. zamek przebudowano na protestancki kościół, a na dawnym dziedzińcu utworzono cmentarz. W latach 1726-1730 do kościoła dobudowano dzwonnicę o murowanych elewacjach. W 1884 r. budowlę wyremontowano i otynkowano. Po II wojnie światowej świątynia pozostała ewangelicką, a w 1980 r. została przejęta przez katolików, pełniąc funkcję kościoła filialnego parafii pw. św. Jana Chrzciciela w Wilkowie. (PAP)
mbo/ mark/
