Gdańsk, 7.07.2026 r. Płyta nagrobna z reliefem krzyża łacińskiego z XIII wieku w Gdańsku. Archeolodzy natrafili na artefakt w trakcie wykopalisk prowadzonych u zbiegu ulic Grodzkiej i Sukienniczej. Fot. PAP/Marcin Gadomski
Archeolodzy pracujący przy ul. Grodzkiej i Sukienniczej w Gdańsku wydobyli we wtorek dziewiątą płytę nagrobną i rozpoczęli eksplorację pochówku znajdującego się bezpośrednio pod nią. Granitowy zabytek z XIII wieku z reliefem krzyża łacińskiego waży około 700 kg.
Pod płytą badacze natrafili na dębową trumnę, którą od kamienia oddzielała 15-20-centymetrowa warstwa jednolitego piasku.
- Oczyszczamy ją delikatnie wręcz narzędziami dentystycznymi, szpachelkami; sprawdzamy, czy czasem jakiś zabytek może ruchomy się tam nie zapodział – powiedziała PAP archeolog z ArcheoScan Sylwia Kurzyńska.
Tożsamość osoby pochowanej pod płytą nie jest znana ze względu na brak inskrypcji. - Biorąc pod uwagę miejsce, w którym jesteśmy, czyli wczesnośredniowieczny gród, przypuszczam, że to jest jeden z mieszkańców grodu – stwierdziła Kurzyńska.
Dokładne dane dotyczące wieku i płci zostaną ustalone po przeprowadzeniu analiz antropologicznych i genetycznych. Badacze przygotowują się do otwarcia trumny, której wieko nie jest zachowane w dobrym stanie. - Delikatnie będziemy je usuwać. A później będziemy podejmować kości z wnętrza trumny – wyjaśniła archeolog.
Badania na tzw. zamczysku, w miejscu dawnego zamku krzyżackiego i wcześniejszego grodu, trwają od 2023 roku. Dotychczas odkryto tam dziewięć płyt nagrobnych, w tym siedem granitowych oraz dwie unikatowe: z wapienia gotlandzkiego z wizerunkiem rycerza i z piaskowca ze zwieńczeniem arkadowym.
Kurzyńska przekazała, że wydobyte wcześniej płyty zostały zabezpieczone przez muzealników; większość przewieziono do magazynów Muzeum Archeologicznego w Gdańsku. Dwa najcenniejsze znaleziska – płyta z wapienia gotlandzkiego oraz płyta z piaskowca – trafiły do oddziału muzeum przy ul. Mariackiej.
W 2024 r. archeolodzy natrafili w tym miejscu również na pozostałości drewnianego kościoła datowanego na ok. 1140 r. Zdaniem Wojewódzkiej Rady Ochrony Zabytków odkrycia przy ul. Grodzkiej i Sukienniczej mają znaczenie dla poznania historii średniowiecznej Europy. (PAP)
