Maria Ciesielska i Anna Wacławik otrzymały w Rybniku Górnośląską Nagrodę Literacką „Juliusz” za książkę Fleck - ocalony przez naukę. Fot. Wyd. Agora
Maria Ciesielska i Anna Wacławik otrzymały w Rybniku Górnośląską Nagrodę Literacką „Juliusz”. Uhonorowane zostały za opublikowaną nakładem Wydawnictwa Agora biografię lekarza mikrobiologa, a także filozofa nauki Ludwika Flecka.
Ludwik Fleck w trakcie niemieckiej okupacji Lwowa był bliskim współpracownikiem Rudolfa Weigla w sławnym Instytucie Badań nad Tyfusem Plamistym.
Choć Niemcy wiedzieli, że Fleck był Żydem, pozwolili Weiglowi (z pochodzenia był Niemcem, ale odmówił wpisania na Volkslistę) go zatrudnić, bo potrzebowali szczepionki na tyfus.
Na tegoroczny, jedenasty konkurs literacki wpłynęły 52 zgłoszenia z całej Polski, spośród których jurorzy wybrali najpierw 15, a w końcu pięć – ich zdaniem najlepszych.
W jedenastej edycji, podczas sobotniej gali, nagrodę otrzymały Maria Ciesielska i Anna Wacławik za 800-stronicową książkę poświęconą Ludwikowi Fleckowi, którego życie naznaczyły trudne wydarzenia XX wieku. Urodzony we Lwowie naukowiec przeżył getto lwowskie i obozy koncentracyjne, a wiedza pozwalała mu ocalić życie – własne i innych.
W finale tegorocznej Nagrody Literackiej „Juliusz” znaleźli się również Łukasz Garbal za książkę „Wańkowicz. Życie na kraterze”, Krzysztof Iszkowski za „Idola. Życie doczesne i pośmiertne Karola Marksa”, Krzysztof Łapiński za „Najmądrzejszego. Biografię Sokratesa” oraz Piotr Szarota za książkę „Felicita! Psychobiografia Felicity Vestvali”.
W kapitule nagrody zasiadali eseista, filolog klasyczny, regionalista, komparatysta prof. Zbigniew Kadłubek (przewodniczący), dziennikarki Dorota Karaś i Agata Kasprolewicz, krytyczka Paulina Małochleb i literaturoznawca Marcin Musiał. Sekretarzynią nagrody była Paulina Rzymanek, literaturoznawczyni, aktywistka literacka, tłumaczka.
Górnośląska Nagroda Literacka „Juliusz” została ufundowana przez samorząd Rybnika i jest przyznawana przez złożoną z naukowców oraz krytyków kapitułę. W konkursie mogą wziąć autorzy wydanych w poprzednich dwunastu miesiącach biografii.
Nagroda, choć z nazwy jest górnośląska, ma ogólnopolski zasięg i zdążyła już zdobyć renomę. W poprzednich edycjach zdobywali ją m.in. Aleksander Kaczorowski, Agnieszka Dauksza, Marta Grzywacz, Artur Domosławski i Wojciech Orliński, Rafał Księżyk, a w ub. roku Beata Guczalska (za biografię Konrada Swinarskiego).
Patron nagrody - Juliusz (Julius) Roger – był niemieckim lekarzem, który przyjechał na Górny Śląsk w połowie XIX wieku w czasie dziesiątkującej miejscową ludność epidemii tyfusu. Dzięki jego staraniom w Rybniku wzniesiono szpital, ale Roger nie ograniczył swojej aktywności wyłącznie do medycyny.
Zainteresował się górnośląską przyrodą i kulturą, a efektem jego pracy był zbiór „Pieśni ludu polskiego w Górnym Szląsku”. W Rybniku, z którym był związany, wciąż o Rogerze się pamięta, czego przykładem są nagroda jego imienia czy nazwa głównego pawilonu dawnego szpitala, w którym powstaje edukatorium nt. medycyny. (PAP)
mtb/wr/