Artur Tyszkiewicz, reżyser Teatru Ateneum w Warszawie odznaczony Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”. Fot. PAP/Albert Zawada
Kierownik literacki Teatru Ateneum Tadeusz Nyczek odebrał w piątek wieczorem (19 czerwca) w stołecznym teatrze Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”. Srebrnymi Medalami uhonorowano dyrektora Teatru Ateneum, reżysera Artura Tyszkiewicza i kierownika muzycznego tej sceny Wojciecha Borkowskiego.
Medale członkom zespołu warszawskiego Teatru Ateneum im. Stefana Jaracza po polskiej prapremierze spektaklu „Eks” Mariusa von Mayenburga w reż. Artura Tyszkiewicza wręczył wiceminister kultury i dziedzictwa narodowego Sławomir Rogowski.
Brązowe Medale „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” otrzymały od 2013 r. aktorka stołecznego teatru Ewa Telega oraz sekretarz literacki tej sceny dr Aneta Kielak-Dudzik.
Tadeusz Nyczek urodził się 1 sierpnia 1946 r. w Krakowie. Jest absolwentem polonistyki na Uniwersytecie Jagiellońskim. Studiował też na Wydziale reżyserii Dramatu w Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej w Warszawie. Jest krytykiem literackim, teatralnym i plastycznym, a od 2011 r. kierownikiem literackim Teatru Ateneum im. Stefana Jaracza w Warszawie.
W okresie 1982–1989 był redaktorem podziemnego pisma „Arka”, gdzie pisał pod pseudonimem Rayska, a w wydaniu paryskim jako Woyski. W latach 1984–1992 wspólnie z Maciejem Szybistem prowadził znaną w Krakowie galerię sztuki Inny Świat.
W latach 1992-1997 oraz 1998-1999 był kierownikiem literackim Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie, w latach 2000-2001 pełnił funkcję dramaturga w Teatrze Współczesnym w Warszawie. W latach 2002-2004 pracował jako krytyk w Narodowym Starym Teatrze im. Heleny Modrzejewskiej w Krakowie. W okresie 2016–2017 pełnił obowiązki zastępcy dyrektora ds. artystycznych Teatru Ateneum w Warszawie.
Eseje, artykuły i recenzje publikował m.in. w „Twórczości”, „Studencie”, „Życiu Literackim”, „Miesięczniku Literackim”, „Dialogu”, „Teatrze”, „Arce”, „Znaku”, „Gazecie Wyborczej” i „Przekroju”. Był współzałożycielem niezależnego wydawnictwa ABC. Od 1984 r. wykładał na Wydziale Reżyserii krakowskiej PWST. Był też autorem scenariuszy, okazjonalnym reżyserem widowisk teatralnych i telewizyjnych.
Tadeusz Nyczek ma na swoim koncie kilkanaście książek poświęconych problemom literatury, teatru i malarstwa, m.in. „Pełnym głosem. Teatr studencki w Polsce 1970–75” (1980), „Powiedz tylko słowo. Szkice literackie wokół »Pokolenia 68«” (1985), „Lakierowanie kartofla i inne teksty teatralne” (1985), „Emigranci” (1988), „Zdzisław Beksiński” (1989), „Rozbite lustro. Teksty przy teatrze” (1991), „Plus nieskończoność. Trzy tercety krytyczne na poezję, teatr i malarstwo” (1997), „Alfabet teatru dla analfabetów i zaawansowanych” (2002), „Kos. O Adamie Zagajewskim” (2002), „Tyle naraz świata. 27 x Szymborska” (2005), „Lektury obowiązkowe” (2005), „Salon Niezależnych. Dzieje pewnego kabaretu” (2008), „Po co jest sztuka? Rozmowy z pisarzami” (2012) i „Jarmark cudów. 30 x Szymborska” (2016).
Jest m.in. laureatem Nagrody im. B. Sadowskiej (1989) i Nagrody im. Kazimierza Wyki za twórczość eseistyczną i krytycznoliteracką (2000).
Debiut reżyserski Artura Tyszkiewicza miał miejsce w 1996 r., kiedy jako świeżo upieczony absolwent Wydziału Reżyserii warszawskiej Akademii Teatralnej zrealizował spektakl dyplomowy „Makbet” Williama Szekspira w Teatrze Lalka w Warszawie.
Urodzony w 1973 r. artysta od początku swojej kariery związany był z warszawskim środowiskiem teatralnym. Jeszcze w trakcie studiów współpracował jako asystent z wybitnymi reżyserami, m.in. Erwinen Axerem i Maciejem Englertem, zdobywając doświadczenie przy realizacjach klasyki i współczesnej dramaturgii. Po dyplomie szybko zaznaczył swoją obecność na scenach w całej Polsce, reżyserując m.in. w Szczecinie i Łodzi.
Po pierwszych sukcesach teatralnych zdecydował się na kilkuletnie odejście od teatru, koncentrując się na pracy w telewizji i produkcji audiowizualnej. Do reżyserii teatralnej powrócił w 2005 r. wielokrotnie nagradzanym spektaklem „Iwona, księżniczka Burgunda” Witolda Gombrowicza zrealizowanym w teatrze w Wałbrzychu.
W kolejnych latach konsekwentnie budował swoją pozycję jako twórca wystawiający zarówno klasykę, jak i dramaturgię współczesną. W latach 2011-2016 pełnił funkcję dyrektora artystycznego Teatru im. Juliusza Osterwy w Lublinie.
Od 1 września 2021 r. Artur Tyszkiewicz kieruje Teatrem Ateneum w Warszawie, jedną z najważniejszych scen dramatycznych w Polsce. Jako dyrektor kontynuuje tradycję teatru aktorskiego i literackiego, kładąc nacisk na dialog z widzem oraz wysoką jakość interpretacji tekstów dramatycznych. Na scenie Teatru Ateneum zrealizował m.in. spektakle na podstawie utworów Sławomira Mrożka, Witolda Gombrowicza czy Jarosława Marka Rymkiewicza, a także współczesnych autorów europejskich.
Dorobek reżyserski Artura Tyszkiewicza obejmuje kilkadziesiąt spektakli prezentowanych na najważniejszych scenach w Polsce, w tym w Teatrze Narodowym, Teatrze Dramatycznym i Teatrze Współczesnym w Warszawie. Jest także twórcą spektakli telewizyjnych i słuchowisk radiowych oraz laureatem licznych nagród na festiwalach.
Jest wiceprezesem Unii Polskich Teatrów.
Grzegorz Janikowski (PAP)
gj/ dki/
