Bogdan Borusewicz, Henryka Krzywonos i Jerzy Borowczak na obchodach rocznicy Porozumień Sierpniowych. Fot. PAP/Adam Warżawa
Tę bramę będziemy otwierać symbolicznie; otworzyliśmy ją 31 sierpnia 1980 roku dla całej Europy i całego świata – powiedział w poniedziałek w Gdańsku Bogdan Borusewicz podczas uroczystości przed historyczną Bramą nr 2 Stoczni Gdańskiej. Jeden z inicjatorów strajku w zainaugurował obchody rocznicy powstania „Solidarności”.
Obchody rozpoczęły się w południe przed historyczną Bramą nr 2 Stoczni Gdańskiej. Działacz opozycji antykomunistycznej i wicemarszałek Senatu Bogdan Borusewicz podkreślił, że brama pozostawała otwarta na wolność przez cały okres stanu wojennego. Przypomniał również początki protestu i strach robotników przed powtórzeniem tragicznych wydarzeń z Grudnia ’70, gdy pod stocznią strzelano do protestujących.
– Było nas kilku na początku, ale na końcu to było setki tysięcy ludzi, którzy powiedzieli tak: Chcemy wolności, bo bez wolności także nie będzie prawdy – przypomniał dziękując wszystkim, którzy zaryzykowali i wzięli udział w strajku solidarnościowym.
Henryka Krzywonos-Strycharska, uczestnicząca w obchodach, wyraziła ubolewanie z powodu podziałów wokół uroczystości rocznicowych. – Bardzo mi przykro, że idziemy dwoma torami (…) dwa pochody, dwa składania kwiatów (…) bardzo żałuję tego, że nie jesteśmy razem – powiedziała.
W poniedziałek w Gdańsku odbywają się dwie uroczystości: jedna organizowana przez miasto i Europejskie Centrum Solidarności, druga – przez NSZZ „Solidarność” z udziałem prezydenta Karola Nawrockiego.
Krzywonos-Strycharska odniosła się także do nieobecności na uroczystościach byłego prezydenta Lecha Wałęsy. Wyjaśniła, że powodem było jego złe samopoczucie. Krzywonos wezwała zgromadzonych do uczczenia minutą ciszy pamięci zmarłych działaczek opozycji: Anny Walentynowicz, Aliny Pieńkowskiej oraz zmarłej niedawno Wandy Traczyk-Stawskiej.
Obecny na uroczystościach szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Lech Parell wyraził wdzięczność osobom, które miały odwagę stawić opór komunistycznej władzy – zarówno w 1980 r., jak i wcześniej w ramach KOR.
- Nasza wdzięczność to byłoby coś pustego, gdybyśmy nie próbowali kontynuować ich drogi. (...) A to, co najlepsze to odwaga cywilna, to opowiedzenie się za wartościami – mówił Parell. Minister wspomniał również zmarłego niedawno Andrzeja Wielowieyskiego, zasłużonego doradcę „Solidarności” i architekta rozmów Okrągłego Stołu.
W uroczystościach wzięli także udział inni działacze opozycji przedsierpniowej, w tym Konrad Bieliński i Joanna Szczęsna. Obecni byli także Leszek Balcerowicz i Hanna Suchocka.
W trakcie wydarzenia odbył się koncert „Pieśni wolności z różnych stron świata”, w którym zaprezentowano pieśni protestu z różnych kręgów kulturowych.
Po przemówieniach ukwiecono i otwarto Bramę nr 2. Następnie uczestnicy uroczystości wspólnie przeszli nią na teren stoczni.
Brama nr 2 Stoczni Gdańskiej stanowi jeden z najważniejszych symboli walki o wolność w Polsce. W grudniu 1970 r. w tym miejscu siły milicji i wojska stłumiły protesty robotnicze, w wyniku czego zginęły dwie osoby, a jedenaście zostało rannych. W sierpniu 1980 r. brama stała się miejscem budowania solidarności między robotnikami a mieszkańcami Gdańska, a 31 sierpnia Lech Wałęsa ogłosił z niej podpisanie Porozumień Sierpniowych.(PAP)
Wideo dostępne na https://wideo.pap.pl/pap-media,101/symboliczne-otwarcie-bramy-nr-2-stoczni-gdanskiej,95438 oraz https://wideo.pap.pl/pap-media,101/symboliczne-otwarcie-bramy-nr-2-stoczni-gdanskiej-pion,95439
pm/ aszw/