Jedno z zachowanych zdjęć z obozu romskiego. (Archiwum Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau)
Pamięć Romów i Sinti zgładzonych w Auschwitz zostanie uczczona podczas uroczystości w 83. rocznicę pierwszego transportu osób tej narodowości do niemieckiego obozu, która przypada 26 lutego – podało w piątek oświęcimskie Centrum Kultury i Historii Romów.
W Auschwitz zginęło około 21 tys. Romów i Sinti.
„Uroczystość odbędzie się w czwartkowe południe przy bocznicy kolejowej, tak zwanej Judenrampe. Po symbolicznym zapaleniu zniczy, uczestnicy oddadzą hołd ofiarom pod pomnikiem na terenie byłego obozu romskiego, który był częścią KL Auschwitz II-Birkenau” – podało Centrum.
Kwiaty i znicze w historycznych miejscach złożą wspólnie przedstawiciele środowisk romskich oraz Polacy, w tym reprezentanci brzeszczańskiej Fundacji Pobliskie Miejsca Pamięci Auschwitz-Birkenau.
26 lutego 1943 roku do obozu dotarł z Niemiec pierwszy transport Sinti i Romów – mężczyzn, kobiet i dzieci. Wyładowano ich na tak zwanej Judenrampe (bocznica kolejowa między obozami Auschwitz I i Auschwitz II-Birkenau, na której wysiadali deportowani – PAP). Po dotarciu do Birkenau zostali umieszczeni w niewykończonym odcinku obozu, który otrzymał nazwę Zigeunerlager.
W obozie panował głód i zatłoczenie. Warunki higieniczno-sanitarne były dramatyczne, co wywoływało epidemie, przede wszystkim tyfusu i biegunki głodowej. Skutkowały one wysoką liczbą ofiar. Szczególnie cierpiały dzieci, które umierały z głodu i chorób. Część z nich stało się ofiarami zbrodniczych eksperymentów medycznych obozowego lekarza SS Josefa Mengele.
Nocą z 2 na 3 sierpnia 1944 roku około 4,3 tys. ostatnich Romów i Sinti zostało zgładzonych w komorze gazowej. Ich ciała spłonęły w dołach obok krematorium. Zigeunerlager został zlikwidowany.
2 sierpnia obchodzony jest jako Dzień Pamięci o Zagładzie Romów i Sinti.
Spośród 23 tys. więzionych w nim Niemcy zgładzili około 21 tys. Dodatkowo 1,7 tys. polskich Romów zgładzono zaraz po przywiezieniu.
Romowie i Sinti stanowili pod względem liczebności trzecią grupę deportowanych do Auschwitz, po Żydach i Polakach. Szacuje się, że w wyniku prześladowań i terroru III Rzeszy śmierć poniosła połowa populacji cygańskiej zamieszkującej Niemcy i obszary okupowane – około 500 tys. (PAP)
szf/ dki/