Kampania 1939

31.08.2014 aktualizacja 14.07.2016

Bój pod Mokrą z 1939 r. - polscy ułani zatrzymali niemieckie czołgi

Dowódca Wołyńskiej Brygady Kawalerii płk Julian Filipowicz. Fot. CAW Dowódca Wołyńskiej Brygady Kawalerii płk Julian Filipowicz. Fot. CAW

1 września 1939 r. pod Mokrą polscy ułani stawili skuteczny opór niemieckim siłom pancernym. Centralne Archiwum Wojskowe udostępniło portalowi dzieje.pl archiwalne fotografie oraz dokumenty dotyczące m.in. uczestniczącej w tej batalii Wołyńskiej Brygady Kawalerii.

Rankiem 1 września 1939 r. na pólnocny-zachód od Częstochowy Wołyńska Brygada Kawalerii stawiła skuteczny opór wkraczającym do Polski oddziałom pancernym Wehrmachtu.

„Dwudniowy bój pod Mokrą i Ostrowami z niemiecką 4 Dywizją Pancerną zapisał się złotymi zgłoskami w dziejach polskiej kawalerii. Stało się to nie za sprawą spektakularnych szarż, gdyż w warunkach kampanii wrześniowej konnica w klasycznym wydaniu była już przeżytkiem, ale dzięki umiejętności prowadzenia przez polskie jednostki kawaleryjskie działań zaporowych i opóźniających” – wyjaśnia dr Andrzej Wesołowski z CAW, współautor książki „Mokra - Działoszyn 1939”.

Wołyńska Brygada Kawalerii, dowodzona przez płk. dypl. Juliana Filipowicza, odpierała kolejne natarcia niemieckich czołgów. W walkach doskonale zdały egzamin działka przeciwpancerne wz. 37 oraz polskie karabiny przeciwpancerne wz. 35; chlubną rolę odegrał też pociąg pancerny nr 53, który w kulminacyjnym momencie boju ogniem z dział efektywnie wsparł ułanów i strzelców konnych – zaznacza dr Wesołowski.

Bitwa pod Mokrą przeszła do historii jako jedna z największych stoczonych w wojnie obronnej 1939 r. Brygada przez cały dzień 1 września powstrzymywała natarcie niemieckich czołgów, wspieranych przez lotnictwo. Ułani zmusili siły wroga do odwrotu, co zatrzymało jego natarcie i opóźniło marsz na Warszawę. Po zmroku Wołyńska Brygada Kawalerii wycofała się, zostawiając około stu unieruchomionych czołgów i pojazdów mechanicznych nieprzyjaciela.

Straty Brygady wyniosły ok. 500 żołnierzy, 5 dział i kilkaset koni. Niemcy stracili ok. 70 czołgów i kilkuset żołnierzy.

Prezentowane poniżej materiały udostępnione portalowi dzieje.pl przez Centralne Archiwum Wojskowe przedstawiają m.in. archiwalne fotografie kawalerii polskiej, pochodzące tuż sprzed wybuchu wojny, dokumenty dotyczące Wołyńskiej Brygady Kawalerii datowane na 1 września 1939 r., sylwetki dowódców brygady, polski pociąg pancerny, a także jeden z niemieckich czołgów zniszczony w bitwie pod Mokrą. (PAP)

rda/

Galeria

Wszelkie materiały (w szczególności depesze agencyjne, zdjęcia, grafiki, filmy) zamieszczone w niniejszym Portalu chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Materiały te mogą być wykorzystywane wyłącznie na postawie stosownych umów licencyjnych. Jakiekolwiek ich wykorzystywanie przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, bez ważnej umowy licencyjnej jest zabronione.
Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL