Kultura i sztuka 1945-1989

04.12.2017

Setka z "Dudka" - obchody stulecia Edwarda Dziewońskiego

Edward Dziewoński. Fot. PAP/CAF Edward Dziewoński. Fot. PAP/CAF

Witamy Państwa w Kinie Atlantic. Setka "Dudka" dobiega końca, ale trwa nieustannie - powiedział syn zmarłego w 2002 r. artysty Roman Dziewoński podczas poniedziałkowej imprezy wieńczącej obchody stulecia urodzin Edwarda "Dudka" Dziewońskiego w stołecznym kinie.

Spotkanie zorganizowały Warszawskie Centrum Innowacji Edukacyjno-Społecznych i Szkoleń Entropia Słowa, Wydawnictwo LTW oraz Kino Atlantic. Gospodarzami wieczoru byli - syn artysty Roman Dziewoński i dziennikarz Artur Wolski.

Impreza, wieńcząca obchody stulecia urodzin Edwarda "Dudka" Dziewońskiego (rocznica przypada 16 grudnia - PAP), połączona została z promocją wznowienia po 30 latach książki aktora pt. "W życiu jak w teatrze" (I wydanie w 1987 r.) rozszerzonej o nowe nieznane dotychczas ilustracje. Jej fragmenty czytał aktor Grzegorz Pawlak.

Wieczór wspomnień rozpoczęto od wyświetlenia zdjęcia Dziewońskiego z 1957 r. na pokładzie transatlantyku Batory, którym wraz z kabaretem Wagabunda płynął do Stanów Zjednoczonych. Następnie zaprezentowano projekcję słynnego skeczu aktora o filmie "Pociąg" Jerzego Kawalerowicza.

Wyświetlono kilkunastominutowy przegląd filmowych wcieleń Dziewońskiego, w tym fragment nigdy niewyświetlanego filmu, w którym partnerował Irenie Eichlerównie.

W spotkaniu wzięły udział aktorki Teresa Lipowska i Ewa Wiśniewska, które wspominały swoje spotkania i role w przedstawieniach i programach kabaretowych Edwarda Dziewońskiego.

"Dudek towarzyszył mi przez całe moje życie zawodowe, od samych począteczków, tuż po szkole teatralnej" - powiedziała Ewa Wiśniewska, przypominając, że m.in. zagrała z nim w "Operze za trzy grosze" Bertolta Brechta.

"Ja wypływałam np. Batorym z Dudkiem w 1971 r. (...) Zresztą w wielu jego programach kabaretowych znajdowałam się przypadkowo. A marzyłam o tym" - wspominała Teresa Lipowska. Dodała: "Dudek i paru jemu podobnych aktorów prezentowali prawdziwe, uczciwe aktorstwo. Tam nie ma żadnego kłamstwa, żadnego zwodzenia - to było wszystko wypracowane do bólu. Perfekcja, której się od niego uczyłyśmy i ta nienaganna dykcja".

Gospodarz wieczoru Artur Wolski przypomniał o wielkiej przyjaźni Edwarda Dziewońskiego z Andrzejem Łapickim i Tadeuszem Konwickim. Roman Dziewoński zwrócił uwagę na szacunek i sympatię zawodową, która łączyła jego ojca z Wiesławem Michnikowskim. "To Michnikowski przepowiedział, że przejdą do historii skeczem +Sęk+" - przypomniał.

Edward Dziewoński, ps. "Dudek" (ur. 16 grudnia 1916 r. w Moskwie) był aktorem, reżyserem, założycielem w 1965 r. literacko-satyrycznego kabaretu "Dudek". W ciągu 10 lat działalności kabaretu, w jego siedzibie w kawiarni "Nowy Świat" odbyło się około 1000 przedstawień, na których zaprezentowano ponad 200 skeczy satyrycznych, piosenek i monologów kilkudziesięciu autorów. W 1987 r. Dziewoński usiłował reaktywować grupę. W 1989 r. kabaret ostatecznie rozwiązano.

Występował również w telewizyjnym "Kabarecie Starszych Panów", w Kabarecie Szpak i w Kabarecie Wagabunda. Na scenie zadebiutował w łódzkim Teatrze Syrena w 1945 r. Następnie występował w Warszawie w teatrach: Narodowym, Ateneum, Współczesnym, Komedia, Ludowym oraz w Teatrze Kwadrat, którego był założycielem w 1974 r. i pierwszym dyrektorem artystycznym. W swym dorobku aktorskim zgromadził 31 ról filmowych. W 1947 r. zagrał w drugiej wersji filmu "Zakazane piosenki", choć najsłynniejszą rolą filmową aktora był Dzidziuś w "Eroice" Andrzeja Munka (1957).

Artysta zmarł 17 sierpnia 2002 r. w Warszawie.(PAP)

autor: Grzegorz Janikowski

edytor: Paweł Tomczyk

gj/ pat/

Wszelkie materiały (w szczególności depesze agencyjne, zdjęcia, grafiki, filmy) zamieszczone w niniejszym Portalu chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Materiały te mogą być wykorzystywane wyłącznie na postawie stosownych umów licencyjnych. Jakiekolwiek ich wykorzystywanie przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, bez ważnej umowy licencyjnej jest zabronione.
Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL