Promocja komiksu o języki esperanto i jego twórcy Ludwiku Zamenhofie - „Ideo” Jacka Świdzińskiego. Fot. Białostocki Ośrodek Kultury/Centrum im. Ludwika Zamenhofa
O idei międzynarodowego języku esperanto, jego twórcy Ludwiku Zamenhofie, a także ruchu esperanckim - opowiada najnowszy komiks Jacka Świdzińskiego „Ideo”. Premiera odbyła się w sobotę w Centrum im. Ludwika Zamenhofa Białymstoku.
Ludwik Zamenhof (1859-1917), lekarz żydowskiego pochodzenia i twórca języka esperanto, urodził się w Białymstoku i tam spędził dzieciństwo. To tu, miał stworzyć podstawy języka międzynarodowego, którego ideą było szukanie rozwiązania na uniknięcie konfliktów między ludźmi różnych narodowości i wyzwań. Po przeniesieniu się do Warszawy nadal pracował nad językiem. Posługując się pseudonimem dr Esperanto (mający nadzieję), wydał podręcznik do nauki języka międzynarodowego.
O idei języka esperanto, a także o jego twórcy Zamenhofie opowiada w swoim najnowszym komiksie Jacek Świdziński, który dwa lata temu otrzymał Paszport Polityki za „Festiwal”, jest też po raz drugi nominowany za poprzednie komiksy do Literackiej Nagrody Kazaneckiego przyznawanej przez prezydenta Białegostoku.
Świdziński w rozmowie z PAP podkreślił, że zależało mu na zrobieniu komiksu non-fiction. To się zbiegło - jak mówił - z pomysłem Centrum im. Ludwika Zamenhofa stworzenia komiksu o twórcy esperanto. Podkreślił, że nie chciał zrobić kolejnego komiksu stricte biograficznego o Zamenhofie. - To jest komiks popularno-naukowy na temat języka, mam wrażenie, w ogóle, ale też na temat Zamenhofa, jego życia i idei, stąd też tytuł „Ideo” - dodał Świdziński.
Komiks podzielony jest na kilka części; rozpoczyna go opowieść o historii języka, dopiero w kolejnej Świdziński przenosi ją do Białegostoku, na targ, gdzie młodziutki Zamenhof jest świadkiem kłótni, która przeradza się w bójkę między sprzedającym a kupującym, bo mężczyźni nie mogli porozumieć się przy sprzedaży materiału... W kolejnych rozdziałach można zapoznać się z historią narodzin esperanta, ideami, jakie przyświecały temu językowi, a także rozwijającym się ruchu esperanckim na całym świecie, przedstawiony jest tu też kontekst historyczny. - Chciałem opowiedzieć po kolei czym, na jakim etapie swojego istnienia, był ten język esperanto na przestrzeni lat, a jednocześnie miałem poczucie, że opowiadając o tym, opowiadam kawał historii - dodał Świdziński.
Komiks powstał we współpracy Białostockiego Ośrodka Kultury, którego częścią jest Centrum Zamenhofa oraz wydawnictwa Kultura Gniewu. Jak powiedziała PAP pomysłodawczyni, Katarzyna Lewończuk-Barańczuk z Centrum Zamenhofa, zależało jej, żeby zrobić komiks, który nie jest dziecięcą książeczką, tylko, który wniesie, jakąś opowieść o Zamenhofie i esperancie. Zaznaczyła, że od razu pomyślała o Świdzińskim, bo w swoich poprzednich komiksach zachwycił ją prostotą kreski i dowcipem, a „Ideo” jest jego autorską opowieścią. Dodała, że wokół komiksu planowane są różne działania.
Białystok wciąż jest ważnym miejscem dla miłośników esperanto. Kiedy przypadała 100. rocznica śmierci Zamenhofa, światowym obchodom patronowało UNESCO, w Białymstoku zorganizowano społeczne obchody tej rocznicy, odbył się m.in. Polski Kongres Esperanto i specjalny koncert w Operze i Filharmonii Podlaskiej.
W Białymstoku od 2009 r., kiedy odbył się tam 94. Światowy Kongres Esperanto, zaczęło działać Centrum im. Ludwika Zamenhofa, które m.in. realizuje przedsięwzięcia ukazujące zróżnicowanie kulturowe, narodowościowe i religijne regionu. Działa w nim biblioteka esperancka „Esperanto-Libro” (jako filia Książnicy Podlaskiej), licząca ponad 3 tys. książek i czasopism.
Esperantyści szacują, że dziś na świecie jest ponad tysiąc miejsc noszących imię Zamenhofa lub nazwę esperanto. Dokładnie nie wiadomo, ilu jest samych esperantystów. Najczęściej podawana jest liczba kilkuset tysięcy osób znających ten język. (PAP)
swi/ sdd/
