Jasna Góra w latach 50. XX w. Fot. NAC
Od czwartku przez miesiąc na Jasnej Górze można oglądać księgę z tekstem Jasnogórskich Ślubów Narodu, które 26 sierpnia 1956 r. odczytał - przed milionem zgromadzonych wiernych - bp Michał Klepacz w zastępstwie uwięzionego prymasa Stefana Wyszyńskiego.
Dokument „Odnowienie Ślubów Narodu na Jasnej Górze 1956 RP” ze zbiorów Archiwum Archidiecezjalnego w Gnieźnie wystawiony będzie przez miesiąc na Jasnej Górze w Bastionie św. Rocha, w części wystawy poświęconej Prymasowi Tysiąclecia.
Jasnogórskie Śluby Narodu zostały złożone 26 sierpnia 1956 r. w 300. rocznicę ślubów króla Jana Kazimierza we Lwowie. Wierni ślubowali według tekstu ułożonego przez kard. Stefana Wyszyńskiego, który w tym czasie był internowany.
Wobec pół miliona wiernych zgromadzonych na placu przed szczytem jasnogórskim rotę ślubów odczytał bp Michał Klepacz, pełniący obowiązki przewodniczącego Episkopatu Polski. Na fotelu przeznaczonym dla prymasa leżały biało-czerwone kwiaty. Kard. Wyszyński składał Śluby w miejscu internowania, w Komańczy, o 10 minut wcześniej.
W tekście Ślubów zawarte są m.in. wezwania do obrony budzącego się życia, nierozerwalności małżeństwa, troski o serca i umysły dzieci, miłość, sprawiedliwość, zgodę, pokój. Wzywały także do walki z przemocą, troski o głodnych, bezdomnych, płaczących. Wśród wyliczanych wad narodu są: lenistwo, lekkomyślność, marnotrawstwo, pijaństwo i rozwiązłość.
„Prymas Wyszyński powiązał historię z teraźniejszością, dzięki Jasnogórskim Ślubom Narodu z historycznego aktu Jana Kazimierza z 1 kwietnia 1656 roku uczynił żywy dokument wiary i maryjnego kultu w narodzie” - napisała Mirosława Szymusik z biura prasowego Jasnej Góry.
Księga, z której bp Klepacz odczytał Jasnogórskie Śluby Narodu, była tworzona na Jasnej Górze. Jak przypomina Beata Mackiewicz z Instytutu Prymasa Wyszyńskiego - cytowana przez biuro prasowe Jasnej Góry - powstawała dość szybko. Treść ślubów prymas Wyszyński napisał w jedną noc, 16 maja. Po przepisaniu na maszynie tekst został 22 maja przewieziony przez Janinę Michalską do Częstochowy. Na wszelki wypadek kurierka nauczyła się tekstu na pamięć.
„Księga jest piękna, tekst na pergaminowych kartach wykaligrafowany w kolorach” – opisała ją Beata Mackiewicz. Zwróciła uwagę na pierwotny tytuł: „Odnowienie Ślubów Narodu na Jasnej Górze 1956 RP”.
Na końcu dokumentu widnieją podpisy biskupów obecnych na uroczystości 26 sierpnia 1956 r. Jako pierwszy podpisał się bp Michał Klepacz, później bp Zdzisław Goliński, sekretarz Episkopatu bp Zygmunt Choromański. Na samym końcu, po przewiezieniu księgi do Komańczy, podpis złożył kard. Wyszyński z datą 29 sierpnia 1956 r. i z wpisem: „In vinculis pro Ecclesia” (w kajdanach za Kościół). Potem, już we wrześniu, księgę podpisał bp Antoni Baraniak, sufragan gnieźnieński, który wówczas przebywał w Krynicy po wyjściu z więzienia.
Na ekspozycji w Bastionie św. Rocha można też zobaczyć sukienkę millenijną na obraz Matki Bożej, kopię Millenijnego Aktu oddania Polski Maryi oraz szereg osobistych pamiątek po prymasie Wyszyńskim.
Od 2006 r. wewnątrz Bastionu św. Rocha znajduje się szereg ekspozycji pod jedną nawą: „Skarbiec Pamięci Narodu”. (PAP)
th/ aszw/
