Edward Jagła (1926-1945). Fot. IPN
W niedzielę (1 marca), w Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych, w Gnieźnie zostanie odsłonięty pomnik i tablica upamiętniające Edwarda Jagłę, dowódcę jednego z patroli należących do związku zbrojnego „Zielony Trójkąt” - podziemnej antykomunistycznej organizacji niepodległościowej.
Niedzielne wydarzenie rozpocznie się o godzinie 14. mszą świętą za ojczyznę w Kościele Parafialnym pw. bł. Michała Kozala BM przy ulicy Orzeszkowej w Gnieźnie. Po mszy nastąpi odsłonięcie znajdującego się przed wejściem do świątyni pomnika i tablicy upamiętniającej Edwarda Jagłę. W ramach wydarzenia przewidziano także spotkanie i prelekcję w sali parafialnej.
Edward Jagła urodził się w 1926 roku. Jak przypomniał Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Poznaniu, Jagła był dowódcą jednego z patroli należących do związku zbrojnego „Zielony Trójkąt” – podziemnej antykomunistycznej organizacji niepodległościowej.
„Mający konspiracyjne doświadczenie z czasów służby w AK Jagła, zwerbował w lipcu 1945 r. swoich kolegów ze Skiereszewa: Zbigniewa Karolewskiego, Zygmunta Prella, Ludwika Piskulskiego i Lecha Solarka oraz mieszkańca »Kcyńskiej Łaty« w Gnieźnie, Henryka Keszkę. Członkowie patrolu brali udział w akcjach zdobywania broni, amunicji, środków transportu, w zwalczaniu obowiązkowego kontyngentu dla Armii Czerwonej oraz w akcjach ostrzegawczych wobec najbardziej bezwzględnych przedstawicieli władzy komunistycznej” – wskazał IPN.
W sierpniu i wrześniu 1945 r. nastąpiły aresztowania członków „Zielonego Trójkąta”. Edward Jagła został zastrzelony 15 września 1945 r. przed swoim domem przez funkcjonariuszy UB.
Żołnierze wyklęci, nazywani też niezłomnymi, byli żołnierzami polskiego powojennego podziemia niepodległościowego i antykomunistycznego, którzy stawiali opór sowietyzacji Polski i podporządkowaniu jej ZSRR.
Według IPN w 1945 r. w granicach ówczesnej Polski działało ok. 350 oddziałów podziemia niepodległościowego, a w ich szeregach walczyło 13-17 tys. żołnierzy. Szacuje się, że przez organizacje antykomunistycznego podziemia niepodległościowego do 1956 r. przeszło w sumie ok. 200 tys. osób.
1 marca obchodzony jest Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych, przypadający w rocznicę rozstrzelania przywódców IV Zarządu Głównego Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”. Święto to zostało ustanowione z inicjatywy prezydenta Lecha Kaczyńskiego z 2010 r., a w 2011 ustawę w tej sprawie przyjął parlament. (PAP)
ajw/ pad/