Holokaust

10.05.2019

Konsul honorowy RP w Szwajcarii apeluje o uhonorowanie całej Grupy Berneńskiej

Konsul honorowy RP w Zurychu Markus Blechner wyraził w piątek zadowolenie z uhonorowania Konstantego Rokickiego, polskiego konsula w Bernie w czasie II wojny światowej, tytułem Sprawiedliwy wśród Narodów Świata, ale uważa, że tak samo uhonorować należy pozostałych członków tzw. Grupy Berneńskiej.

W wydanym oświadczeniu Blechner przypomniał, że Rokicki fałszując na masową skalę paragwajskie paszporty dla ok. 4000 Żydów - co pozwoliło im uniknąć śmierci w czasie Holokaustu - działał zgodnie z instrukcjami swoich przełożonych z polskiego poselstwa, zaaprobowanymi przez rząd RP na uchodźstwie. "To dlatego w 2017 r. zdecydowałem się złożyć wniosek do Yad Vashem o przyznanie tytułu (Sprawiedliwego wśród Narodów Świata - PAP) wszystkim trzem nieżydowskim dyplomatom zaangażowanym w te działania oraz polskiemu poselstwu w Bernie jako całości" - napisał Blechner.

"Wyrażając satysfakcję, którą dzielę z potomkami osób uratowanych dzięki paragwajskim dokumentom, muszę podkreślić, że osoby, na których polecenie Rokicki działał, nie zostały należycie uhonorowane. Uważam, że może to być postrzegane jako sprzeczne z historyczną wiedzą i zebraną dokumentacją" - pisze Blechner.

Jak przypomina, setki niedawno ujawnionych dokumentów jasno pokazują, że Rokicki działał nie tylko jako urzędnik państwa polskiego, ale też jako podwładny ambasadora Aleksandra Ładosia i jego zastępcy Stefana Ryniewicza, a obaj zapewniali mu dyplomatyczną ochronę i w niektórych przypadkach uczestniczyli w fałszowaniu paszportów. Zaznacza, że o roli Ładosia świadczą osobiste relacje wielu spośród ocalonych.

"Biorąc pod uwagę to tło, nagrodzenie tylko bezpośredniego producenta paszportów i pominięcie organizatorów operacji i jego przełożonych, wygląda na wypaczenie istoty wspólnej akcji podjętej przez polskich dyplomatów i wypływowych członków żydowskiej diaspory, znanych razem jako grupa berneńska lub grupa Ładosia" - uważa konsul honorowy.

Blechner wyraził przypuszczenie, że taka decyzja została podjęta wskutek pomyłki, przypomniał, że jak wynika z przesłanych przez niego dokumentów, operacja polskich dyplomatów była działaniem zespołowym. Zadeklarował gotowość dostarczenia kolejnych dokumentów. Wyraził też nadzieję, że ta pomyłka zostanie wkrótce naprawiona poprzez przyznanie tytułu Sprawiedliwych również Ładosiowi i Ryniewiczowi.

"+Szczera wdzięczność+, nieznana forma uhonorowania wybawców z Holokaustu, i przyznanie Rokickiemu całej zasługi za tę operację, nie może być w mojej opinii uznane za należyte uhonorowanie wszystkich zaangażowanych osób" - przekonuje Blechner. Wyraża on zarazem uznanie dla decyzji członków rodziny Rokickiego, którzy nie chcą odbierać medalu w tak kontrowersyjnych okolicznościach, i w pełni wspiera list otwarty wystosowany przez ocalonych, którzy apelują o zmianę tej niefortunnej decyzji.

Instytut Yad Vashem poinformował niedawno, że tytuł Sprawiedliwego zostanie przyznany tylko Rokickiemu, a Ładoś i Ryniewicz otrzymają tylko listy pochwalne. Wszystkie te trzy osoby już nie żyją. Według nieoficjalnych informacji uroczystość nadania Konstantemu Rokickiemu tytułu Sprawiedliwego wśród Narodów Świata ma się odbyć 27 maja w Warszawie lub 28 czerwca w Krakowie.

Grupę berneńską współtworzyli też trzej Żydzi: adwokat i działacz syjonistyczny oraz przedwojenny poseł na Sejm RP Abraham Silberschein, Chaim Eiss, urodzony w Ustrzykach Dolnych kupiec i działacz organizacji Agudat Israel w Zurychu, oraz attache polskiego poselstwa, ekspert ds. kontaktów z organizacjami żydowskimi Juliusz Kuehl.

Grupa w latach 1941-43 zajmowała się podrabianiem i szmuglowaniem ze Szwajcarii do Polski i innych krajów Europy paszportów krajów Ameryki Łacińskiej dla Żydów. Posiadacze tych dokumentów w większości uniknęli wywózek do niemieckich obozów zagłady i zostali skierowani do obozów dla internowanych w Niemczech i okupowanej Francji.(PAP)

bjn/ kar/

arch.

Wszelkie materiały (w szczególności depesze agencyjne, zdjęcia, grafiki, filmy) zamieszczone w niniejszym Portalu chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Materiały te mogą być wykorzystywane wyłącznie na postawie stosownych umów licencyjnych. Jakiekolwiek ich wykorzystywanie przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, bez ważnej umowy licencyjnej jest zabronione.
Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL