140 lat temu, 22 lipca 1878 r., w Warszawie urodził się Henryk Goldszmit (według różnych źródeł w roku 1879), powszechnie znany jako Janusz Korczak, pedagog, pisarz, lekarz i działacz społeczny, prekursor walki o prawa dziecka i uznanie jego podmiotowości; twórca zakładów wychowawczych „Dom Sierot” i „Nasz Dom”, autor powieści dla dzieci „Król Maciuś I”, „Bankructwo Małego Dżeka”, „Kajtuś czarodziej”.
Historia Szmula Zygielbojma, któremu dedykowany jest tegoroczny Marsz Pamięci 22 lipca, to historia klęski i samotności; jak sam mówił: z takim brzemieniem nie dało się żyć - powiedział PAP dyrektor Żydowskiego Instytutu Historycznego w Warszawie prof. Paweł Śpiewak.
W połowie maja 1943 r. dogasały walki w warszawskim getcie. Jego ruiny miały posłużyć niemieckim okupantom do przeprowadzenia masowych egzekucji Polaków. Do jednej z największych zbrodni doszło 75 lat temu, 29 maja 1943 r. Jej ofiarą padło ponad pół tysiąca więźniów Pawiaka.
Reżyser Maja Kleczewska, doktor nauk medycznych Maria Ciesielska i fotograf Tadeusz Rolke to tegoroczni laureaci Nagrody im. Marii i Łukasza Hirszowiczów, przyznawanej m.in. za popularyzację wiedzy o dziejach społeczności żydowskiej w Polsce.
Żydowscy lekarze z czasem zaczęli stawać przed dylematami nie jak leczyć w trudnych warunkach, tylko jak pomagać w godnym odchodzeniu - powiedziała PAP Maria Ciesielska, która za książkę "Lekarze getta warszawskiego" otrzymała w czwartek Nagrodę im. Marii i Łukasza Hirszowiczów.
IV część IX symfonii Ludwiga van Beethovena, a także m.in. tren dla warszawskiego getta, wybrzmiały w trakcie czwartkowego koncertu "Łączy nas pamięć" w Warszawie. Koncert upamiętnił 75. rocznicę powstania w getcie warszawskim.
19 kwietnia 1943 r. żydowscy bojownicy z ŻOB i ŻZW stawili zbrojny opór oddziałom niemieckim, które przystąpiły do likwidacji warszawskiego getta. W trwających blisko miesiąc walkach wzięło udział ok. tysiąca słabo uzbrojonych powstańców. Niemcy przeciwstawili im ponad 2 tys. żołnierzy. "Są takie piękne słowa: godność, człowieczeństwo. Tego broniliśmy" - mówił o podjętej wtedy walce Marek Edelman, jeden z przywódców powstania.
Na terenie dawnego getta warszawskiego, w którym Żydzi 75 lat temu podjęli bohaterską walkę z Niemcami, odsłonięto "Drzewo Łez". To żywy pomnik - wierzba płacząca, która od czwartku na pl. Grzybowskim upamiętnia żydowskie i polskie matki ratujące dzieci.