Poznań, 29 czerwca 1956 r. Robotnicy poznańskich zakładów H. Cegielskiego rozpoczęli strajk. Tysięczne tłumy pojawiły się na ulicach. Nz. Robotnicy na tramwaju na pl. Mickiewicza. Fot. PAP/CAF/Reprod.
Organizatorzy przyznawanej w Poznaniu Nagrody Stukot ’56 poszukują osób i organizacji, które podtrzymują i rozwijają wartości, jakie przyświecały uczestnikom Czerwca 1956. W tym roku przypada 70. rocznica robotniczego zrywu.
Trwa nabór kandydatów do piątej edycji Nagrody Stukot ’56, organizowanej przez Muzeum Powstania Poznańskiego – Czerwiec 1956 w Poznaniu.
28 czerwca 1956 r. poznańscy robotnicy podjęli strajk generalny i zorganizowali demonstrację uliczną, krwawo stłumioną przez milicję i wojsko. Życie straciło wówczas 58 osób, a ponad 240 zostało rannych. Robotniczy zryw upamiętnia pomnik w centrum miasta – Poznańskie Krzyże. Przypomina on, że w 1956 r. jego uczestnicy walczyli „o Boga, za wolność, prawo i chleb”.
Nagroda przyznawana jest w trzech kategoriach inspirowanych hasłami z pomnika: „O Boga” – dla walczących i zasłużonych w walce o wolność religijną; „Za wolność” – dla walczących i zasłużonych w walce o wolność; „Za prawo i chleb” – dla walczących i zasłużonych w walce o godność potrzebujących. Kandydatów można zgłaszać do 22 maja.
Nagrodzeni otrzymają statuetki nawiązujące formą do „okuloka” – typowego robotniczego obuwia z drewnianą podeszwą, którego charakterystyczny stukot rozbrzmiewał 28 czerwca 1956 roku na ulicach Poznania. Autorem statuetki jest poznański artysta rzeźbiarz Roman Kosmala.
Wyróżnienia zostaną wręczone podczas gali, która odbędzie się 25 czerwca na terenie Międzynarodowych Targów Poznańskich.
W gronie laureatów nagrody są: misjonarz, werbista, ojciec Andrzej Dzida; pielęgniarka, uczestniczka Czerwca ’56 Aleksandra Banasiak; poznański piekarz Jacek Polewski, który pojechał na Ukrainę piec chleb dla mieszkańców Buczy; była premier Hanna Suchocka; zespół muzyczny Siewcy Lednicy; wspierająca misyjne szpitale fundacja Redemptoris Missio; stowarzyszenie „Zupa na Głównym”; Fundacja Siepomaga oraz narody polski i ukraiński.
Patronat honorowy nad wydarzeniem objęli bohaterowie Czerwca 1956 roku. Inicjatorem nagrody jest dyrektor Wielkopolskiego Muzeum Niepodległości Przemysław Terlecki.
Nagroda została pomyślana jako nowy sposób propagowania wiedzy o Poznańskim Czerwcu. Organizatorom zależy na tym, by nie była ona w żaden sposób powiązana z bieżącą polityką – w kapitule nie ma nikogo, kto jest aktywnie zaangażowany w politykę.
Główne obchody z okazji 70. rocznicy Czerwca, jednego z pierwszych wystąpień przeciw komunistycznemu reżimowi w powojennym bloku wschodnim, odbędą się 28 czerwca przy Pomniku Ofiar Czerwca na Placu Mickiewicza. Miasto wystosowało zaproszenia do prezydenta Karola Nawrockiego i premiera Donalda Tuska.
Zryw robotników w Poznaniu zaliczany jest do pierwszych wystąpień w bloku wschodnim, które dekady później skutkowały obaleniem komunizmu w Polsce i w Europie Środkowo-Wschodniej. Poznański Czerwiec nazywany jest też pierwszym z polskich miesięcy – kolejnych kroków ku wolności. (PAP)
rpo/ ktl/