Uczestnicy antykomunistycznej manifestacji na ulicy Świętojańskiej przed archikatedrą Świętego Jana Chrzciciela na Starym Mieście, 1983 r. Fot. PAP/Jerzy Kośnik
Projekt ustawy ws. ustanowienia 28 czerwca Dniem Działacza Opozycji Antykomunistycznej i Osób Represjonowanych z Powodów Politycznych trafił do Sejmu - poinformował we wtorek szef Kancelarii Prezydenta Zbigniew Bogucki.
O podpisaniu inicjatywy ustawodawczej, zgodnie z którą 28 czerwca miałby zostać Dniem Działacza Opozycji Antykomunistycznej i Osób Represjonowanych z Powodów Politycznych prezydent Karol Nawrocki poinformował w ostatnią niedzielę, w czasie obchodów 70. rocznicy Poznańskiego Czerwca 1956 r. Prezydent podkreślił, że byłaby to data upamiętniająca uczestników wydarzeń m.in. z czerwca 1956 r., marca 1968 r., czy grudnia 1970 r.
„Inicjatywa ta jest bezpośrednią odpowiedzią na postulaty środowisk kombatanckich oraz Rady ds. Kombatantów działającej przy Prezydencie RP” - zaznaczył szef KPRP we wtorkowym wpisie na X informując, że projekt ustawy wpłynął do Sejmu w poniedziałek, 29 czerwca.
Bogucki dodał, że „wybór daty ma głębokie uzasadnienie historyczne i symboliczne – nawiązuje do rocznic robotniczych zrywów: Poznańskiego Czerwca 1956 roku, który zapoczątkował bezorężną walkę o wolność i godność w PRL, oraz Radomskiego Czerwca 1976 roku”.
W projekcie, którego skan został udostępniony przez szefa KPRP, napisano, że święto państwowe - Dzień Działacza Opozycji Antykomunistycznej i Osób Represjonowanych z Powodów Politycznych ustanawia się „w uznaniu zasług i poświęcenia osób, które w latach 1956-1989 z narażeniem własnego życia, wolności, majątku lub praw pracowniczych angażowały się w działalność antykomunistyczną zmierzającą do odzyskania suwerenności i niepodległości przez Polskę lub były z tych powodów represjonowane”.
Również we wtorek poznański poseł PiS Szymon Szynkowski vel Sęk powiedział na briefingu prasowym, że nowe święto ma być poświęcone „tym wszystkim, którzy bohatersko walczyli z władzą komunistyczną”. Zapowiedział, że będzie „prowadził w parlamencie rozmowy, żeby zbudować jedność wokół tej inicjatywy”.
- Zacznę oczywiście od poznańskich posłów. Myślę, że wśród poznańskich posłów będę miał samych sojuszników tej inicjatywy, niezależnie od barw partyjnych. (...) Argumenty są silne. To był pierwszy zryw i myślę, że jako taki absolutnie zasługuje na tego rodzaju szczególne, również ustawowe, upamiętnienie w formie tego święta - powiedział Szynkowski vel Sęk.
Pomysłodawcy chcą, by nowe święto było obchodzone od przyszłego roku. Nie ma to być dzień wolny od pracy. - Mamy już szereg dni wolnych od pracy. Myślę, że nie każdy dzień, w którym upamiętniamy ważną rocznicę, ważne wydarzenie, musi być wolny od pracy - powiedział Szynkowski vel Sęk.
28 czerwca 1956 r. robotnicy Zakładów Cegielskiego w Poznaniu, wówczas Zakładów im. Stalina, rozpoczęli strajk generalny i zorganizowali demonstrację uliczną, krwawo stłumioną przez milicję i wojsko. W starciach na ulicach miasta zginęło – według badań IPN – co najmniej 58 osób, a kilkaset zostało rannych.
W 2021 r. Sejm ustanowił 27 grudnia Narodowym Dniem Zwycięskiego Powstania Wielkopolskiego. Święto państwowe przypada w rocznicę wybuchu insurekcji z 1918 r. Ustawa wprowadzająca nowe święto była inicjatywą ustawodawczą ówczesnego prezydenta Andrzeja Dudy.
Była to odpowiedź na głosy przedstawicieli społeczności, działaczy patriotycznych oraz władz samorządowych z Wielkopolski. Z pomysłem ustanowienia święta państwowego wyszły wspólnie: Wielkopolskie Muzeum Niepodległości, Fundacja Zakłady Kórnickie, Muzeum Narodowe w Poznaniu, poznański oddział Instytutu Pamięci Narodowej, Towarzystwo Pamięci Powstania Wielkopolskiego 1918–1919 oraz Stowarzyszenie Gmin i Powiatów Wielkopolski.(PAP)
szk/ mok/