Stadion Panateński. Fot. wikipedia
Ikoniczny Stadion Panateński w stolicy Grecji gościł maratończyków, gwiazdy rocka i pierwszych nowożytnych sportowców olimpijskich. Teraz nadszedł czas na generalne odświeżenie monumentalnego obiektu zbudowanego z białego marmuru.
Stadion Panateński w kształcie litery U — wykonany w całości z białego marmuru — przechodzi pierwsze systematyczne czyszczenie od ponad wieku.
Odbudowany na pierwsze nowożytne igrzyska olimpijskie w 1896 roku, obiekt ten jest tradycyjnym miejscem uroczystego przekazania znicza olimpijskiego, w tym na Igrzyska Olimpijskie w Los Angeles w 2028 roku.
Stadion jest wykonany z tego samego lśniącego marmuru, który wykorzystano na Akropolu, co sprawia, że proces czyszczenia musi być bardzo delikatny.
Prace odsłaniają pomnik zmieniony przez czas, pogodę i miliony odwiedzających. Sprzątacze w biało-niebieskich kombinezonach poruszają się po 47 stromych poziomach stadionu, używając cienkich lanc natryskowych i czystej wody pod starannie kontrolowanym, niskim ciśnieniem.
„Celem czyszczenia nie jest wybielenie wszystkiego. Chodzi o usunięcie brudu i pierwszych warstw materii organicznej, które osadzają się na powierzchni” – powiedział Dimitris Selemis, starszy konserwator na tym terenie.
„Chodzi o oczyszczenie powierzchni z całego materiału zawierającego brud, abyśmy lepiej pojęli rangę tego zabytku” – dodał, zauważając, że w miejscach, które są mniej nasłonecznione, rośnie więcej chwastów i brudu.
Problemem są plamy z gumy do żucia, napojów bezalkoholowych czy ślady wysokich obcasów. Do ich usuwania ekipy używają również pary wodnej.
Powoli odsłaniany jest pierwotny, lśniący wygląd obiektu, który przyniósł mu powszechnie używany grecki przydomek „Kallimarmaro”, czyli wykonany z pięknego marmuru.
„Nazywamy go Kallimarmaro, ponieważ jest wykonany z najszlachetniejszego marmuru, najlepszego, jaki kiedykolwiek wyprodukowano… Jesteśmy z niego bardzo dumni” – powiedział Isidoros Kouvelos, prezes Greckiego Komitetu Olimpijskiego w wywiadzie dla Associated Press.
„Trzeba było oczyścić go ze wszystkiego, co nagromadziło się przez te wszystkie lata. W ten sposób Stadion Panateński pokaże cały swój blask i ponownie stanie się najważniejszym pomnikiem dla ruchu olimpijskiego” - dodał.
Stadion zbudowany w naturalnym wąwozie był wykorzystywany podczas starożytnych greckich zawodów sportowych, a później do rzymskich widowisk, zanim popadł w ruinę na wieki. Od czasu odrodzenia w 1896 roku, na stadionie odbywały się pokazy mody, koncerty rockowe, mecze bokserskie i uroczystości narodowe, a także wystawne ceremonie patriotyczne organizowane przez dyktaturę wojskową w latach 60. ubiegłego wieku.
Pierwotny obiekt powstał ok. 330 roku przed naszą erą, a w latach 140-144 naszej ery rzymski namiestnik Herod Attyk przebudował go pokrywając całość białym marmurem.
Dziś jest to popularna atrakcja turystyczna. Oprócz remontu, Kallimarmaro otrzyma również nową nawierzchnię, ulepszone oświetlenie i nowe zaplecze techniczne. Projekt jest finansowany ze środków prywatnych i nadzorowany przez Grecki Komitet Olimpijski pod kierunkiem ekspertów Ministerstwa Kultury.
Prace będą kontynuowane do końca 2026 roku, ale obecnie koncentrują się na „zakrzywionym końcu” stadionu, aby zdążyć na kolejną ceremonię przekazania znicza 10 września.
Odbędzie się ona z okazji Młodzieżowych Igrzysk Olimpijskich w Dakarze, zaplanowanych na 31 października - 13 listopada w Senegalu, które będą pierwszymi zawodami olimpijskimi w historii Afryki. W ceremonii 10 września ma wziąć udział prezydent MKOl Kirsty Coventry. (PAP)
sab/ wha/