„Kaziuk” – Jarmark św. Kazimierza w Wilnie jest organizowany w Wilnie od ponad 400 lat w okolicy 4 marca - święta patrona Litwy św. Kazimierza. Fot. PAP/Valdemar Doveiko
Teatralizowany pochód główną ulicą Wilna, Aleją Giedymina, z kilkumetrową postacią św. Kazimierza na czele, zainaugurował w piątek Jarmark Kaziukowy, najbarwniejsze, najpopularniejsze święto miasta i rzemieślników, którego tradycja sięga XVII wieku.
„Wileński Jarmark Kaziukowy to tętniące życiem zjawisko kulturalne, które co roku gromadzi ludzi z całej Litwy i krajów sąsiednich. To święto, w którym tradycja spotyka się z teraźniejszością, a bycie razem staje się najważniejszym doświadczeniem” - powiedziała wicemer Wilna Simona Bieliune.
Tegoroczny „Kaziuk” to pięć kilometrów straganów wzdłuż centralnych ulic miasta, 1,5 tys. sprzedawców, w tym ponad 900 rzemieślników i twórców prezentujących rękodzieło oraz ok. 600 producentów żywności nie tylko z Litwy, lecz także z Polski, Łotwy, Estonii. Przez trzy najbliższe dni „Kaziukowi” będzie przygrywać ponad 100 artystów ulicznych i zespoły ludowe.
Tradycyjnie na Jarmarku Kaziukowym handluje się wyrobami z drewna i wikliny; tym, co zostało zrobione przez rzemieślników podczas długich zimowych wieczorów: koszami, łyżkami, miskami, beczułkami, fujarkami, zydlami, wyrobami ze lnu.
Ozdobą Kaziuka od przeszło 100 lat jest słynna wileńska palma wielkanocna - „wałek” z ułożonych suszonych, sztucznie barwionych kwiatów, ziół i traw. Nieodłącznym elementem jarmarku są pierniki w kształcie serca, na których lukrem są wypisywane różne życzenia i miłosne wyznania, a także sznury smorgońskich obwarzanków.
Od kilkudziesięciu lat na jarmarku szczególne miejsce zajmuje dziedzictwo kulinarne. Tzw. Strefa Smaków tradycyjnie mieści się na placu Łukiskim. Są tu prezentowane wyroby nie tylko z Litwy, lecz także z sąsiednich państw. W tym roku dodatkowo na placu Katedralnym – w sercu Jarmarku swoje wyroby zaprezentują rzemieślnicy i producenci żywności z pięciu regionów etnograficznych Litwy.
Popularność Kaziuka jest tak duża, że już dawno przekroczyła granice miasta. Jarmarki Kaziukowe odbywają się praktycznie we wszystkich większych miastach Litwy, a także poza granicami kraju, m.in. w Polsce.
Historia Kaziukowego Jarmarku sięga początku XVII wieku, kiedy na ołtarze wyniesiono królewicza Kazimierza. Papież Urban III zezwolił na obchody rocznicowe z racji uznania św. Kazimierza za patrona Litwy. Święty Kazimierz (1458-1484) - wnuk Władysława Jagiełły, a syn Kazimierza Jagiellończyka i Elżbiety Rakuszanki - od najmłodszych lat odznaczał się wielką wrażliwością i pobożnością. Wiosną 1483 r. przybył na Litwę, gdzie otrzymał urząd podkanclerza litewskiego. Wiódł życie na poły zakonne: nosił włosiennicę i pościł, wiele czasu spędzał na modlitwie. Zmarł 4 marca.
Święty Kazimierz Jagiellończyk spoczywa w Bazylice Archikatedralnej św. Stanisława i św. Władysława w Wilnie. Jego relikwie znajdują się w specjalnej, barokowej kaplicy św. Kazimierza przylegającej do placu Katedralnego, która jest miejscem jego kultu.
W ubiegłą niedzielę w katedrze wileńskiej rozpoczął się tygodniowy odpust św. Kazimierza. Msze święte sprawowane są nie tylko w języku litewskim, ale też polskim, ukraińskim, białoruskim, włoskim. Uroczystości odpustowe w najbliższą niedzielę zakończy procesja dookoła katedry.
Z Wilna Aleksandra Akińczo (PAP)
aki/ kar/