20 czerwca przypada 80. rocznica egzekucji więźniów Pawiaka w Palmirach. Rocznicowe obchody ku czci 368 hitlerowskich ofiar organizują stołeczne Muzeum Więzienia Pawiak i Muzeum–Miejsce Pamięci w Palmirach.
14 czerwca 1930 roku urodził się Włodzimierz Odojewski, pisarz; autor „Zasypie wszystko, zawieje...”. Nazywany był „polskim Sołżenicynem”, twierdził, że „największą namiętnością ludzi jest nienawiść”.
W miejscu, w którym w 1942 r. Niemcy zniszczyli wioskę Lidice, mordując i zsyłając do obozów koncentracyjnych jej mieszkańców, w środę złożono kwiaty. Po raz pierwszy od 1945 r. uroczystość nie miała charakteru publicznego.
Zryw pięćdziesięciu polskich więźniów kompanii karnej, budujących rów melioracyjny w obozie koncentracyjnym w Birkenau, był desperacki: spośród osób, które rzuciły się do ucieczki przed 78 laty, 10 czerwca 1942 r., skutecznie uciekło dziewięć. Zaledwie dziesięć dni później kolejni Polacy podjęli próbę wydostania się z Auschwitz w inny sposób: przebrani w mundury SS, siedząc na poduszkach limuzyny Steyr 220, wyjechali za bramę bez przeszkód. Te dwie próby pokazują, jak szeroki był wachlarz metod, których imali się więźniowie hitlerowskich obozów.
W Berlinie ma powstać plac 1 września, wraz z pomnikiem upamiętniającym napaść Niemiec na Polskę oraz centrum dokumentacji niemieckiej okupacji. Taką propozycję złożyły we wtorek Niemiecki Instytut Spraw Polskich oraz Fundacja Pomnika Pomordowanych Żydów Europy.
„Wy jesteście takie polskie cegiełki, które będą budować nową, socjalistyczną Polskę” – mówiła Wanda Wasilewska, trzymając mnie na kolanach i głaszcząc […] Teraz, jako dorosły człowiek, wiem, że to jej ukochany Stalin zgotował nam taki los – mówi Mirosław Popławski, który jako ośmioletni chłopiec w 1940 r. został wywieziony na Syberię. Stał się on jednym z dziesięciu bohaterów książki „Dzieci wygnane. Tułacze losy małych Polaków w czasie II wojny światowej”.
Maszyna szyfrująca Enigma używana przez niemieckie wojsko w czasie II wojny światowej została sprzedana na aukcji w Wiedniu za 117,8 tys. euro. Według domu aukcyjnego Dorotheum to jeden z nielicznych zachowanych egzemplarzy maszyny – podaje w czwartek agencja APA.
360 nagrobków z Cmentarza Ofiar Hitleryzmu na gdańskiej Zaspie zostanie w najbliższych dniach oczyszczonych m.in. z brudu, mchów i porostów. To kolejny etap prac porządkowych na nekropolii, na terenie której znajduje się ponad dwa tysiące mogił.
125 lat temu, 1 czerwca 1895 r., urodził się Tadeusz Bór-Komorowski, generał WP, Naczelny Wódz Polskich Sił Zbrojnych, Komendant Główny Armii Krajowej, premier rządu RP na uchodźstwie. „Jego decyzje w sprawach wielkich i małych dyktował mu instynkt albo raczej niezwykła prawość charakteru” – pisał o dowódcy AK Jan Nowak-Jeziorański.
W czerwcu 1940 roku hitlerowskie Niemcy znajdowały się u szczytu potęgi. „Rozebrały Czechosłowację, anektowały Austrię, podbiły Polskę, Danię, Norwegię, Holandię i Luksemburg, kulminacją zaś było dające szczególną satysfakcję poniżenie Francji. Niemiecka machina wojenna wyglądała na niepowstrzymaną” – czytamy.