„Pacowie. Lilie w Ogrodzie Historii” – pod takim tytułem we wtorek w Pałacu Wielkich Książąt Litewskich w Wilnie otwarto wystawę prezentującą około 300 eksponatów z Litwy, Polski i Ukrainy, opowiadającą o rodzie Paców - jednej z najwybitniejszych rodzin magnackich Wielkiego Księstwa Litewskiego.
Jak zmieniała się pamięć o wielkich posiadaczach ziemskich, ich roli i statusie na przestrzeni dziesięcioleci? Czy pamięć kulturowa, wartości i tożsamość różnych grup pozwalają nam dotrzeć do postfeudalnych mechanizmów i struktur społecznych – na te pytania odpowiedzą uczestnicy Ziemiaństwo, szlachta i arystokracja: perspektywy postfeudalne.
Obrady Sejmu Wielkiego stały się jednym z filarów polskiej świadomości narodowej – mówił w poniedziałek sekretarz stanu w MKiDN Jarosław Sellin podczas otwarcia wystawy „Szlachta sandomierska na Sejmie Wielkim 1788-1792”. Wernisaż odbył się na Zamku Królewskim w Sandomierzu.
Figura Onufrego Zagłoby - jednego z najbarwniejszych bohaterów Trylogii Henryka Sienkiewicza - ma stanąć w Radomiu. Zdaniem pomysłodawców pomnika, postać szlachcica nawiązuje do zjazdów szlacheckich w Radomiu, gdzie na przełomie XVII i XVIII w. obradował Koronny Trybunał Skarbowy.
W konfederacji barskiej możemy widzieć pierwsze powstanie narodowe – mówi PAP prof. Zofia Zielińska z Instytutu Historycznego UW. 250 lat temu, 29 lutego 1768 r. w Barze na Podolu została zawiązana konfederacja szlachty w obronie wiary katolickiej i niepodległości Rzeczypospolitej.
Nieznane portrety szlachty w mundurach Stanów Galicyjskich, czyli sejmu prowincjonalnego, działającego na terenach polskich włączonych do monarchii habsburskiej pod mianem Królestwa Galicji i Lodomerii, można oglądać na wystawie w Zamku Królewskim na Wawelu.
15 listopada 1620 r. w drodze na poranne niedzielne nabożeństwo do warszawskiej Kolegiaty św. Jana Zygmunt III Waza został raniony czekanem przez niezrównoważonego szlachcica Michała Piekarskiego. Po schwytaniu niedoszłego królobójcę poddano torturom i 26 listopada publicznie stracono. Piekarski przeszedł do historii jako jedyny przedstawiciel polskiej szlachty, który próbował zabić swego króla.
"Noblesse oblige. Rzecz o szlachcie polskiej" to książka napisana przez Andrzeja Kacperskiego z nostalgią i wyrzutem. Autor stara się zobrazować kształtowanie się stanu szlacheckiego, jego rozwój dokonania, wzloty i upadki tak w oparciu o dokumenty historyczne, jak i wzbogacić je barwnym opisem literatury pięknej w różnych fazach i formach.