PRL

23.03.2012 aktualizacja 10.07.2017

Konfederacja Polski Niepodległej

Romuald Szeremietiew i Leszek Moczulski przed Sądem Warszawskiego Okręgu Wojskowego. 1982 r. Fot. PAP/W. Kryński Romuald Szeremietiew i Leszek Moczulski przed Sądem Warszawskiego Okręgu Wojskowego. 1982 r. Fot. PAP/W. Kryński

"Najważniejszą sprawą dla KPN było odzyskanie niepodległości" - powiedział PAP jej założyciel i przywódca Leszek Moczulski. KPN ogłosiła oficjalnie swoje powstanie 1 września 1979 r. przy Grobie Nieznanego Żołnierza w Warszawie.

Według Leszka Moczulskiego, KPN zakładała polityczne działania na rzecz odzyskania niepodległości. Wspominał, że konfederacja miała się "wynurzyć jak góra lodowa", która obali ówczesną władzę PRL. Dodał, że istotną rolę w powstaniu KPN miał m.in. Ruch Obrony Praw Człowieka i Obywatela, którego razem z Andrzejem Czumą był rzecznikiem.

W deklaracji ideowej KPN zapisano m.in., że jedyną drogą do odzyskania niepodległości jest "usunięcie radzieckiej dominacji, przez likwidację PZPR". "Chodziło nam o konkretne zmiany polityczne, a nie o jakąś abstrakcyjną, mityczną niepodległość" - mówił Moczulski. Dodał, że uwolnienie Polski spod sowieckiej dominacji w naturalny sposób wymagało obalenia komunistycznej totalitarnej władzy.

Moczulski podkreślał, że niepodległościowy charakter KPN miał wyrażać się m.in. w nawiązywaniu do piłsudczykowskiej tradycji II Rzeczypospolitej. "Już w samej nazwie +konfederacja+ KPN nawiązywał do Komisji Tymczasowych Skonfederowanych Stronnictw Niepodległościowych, z której z czasem pod wodzą Józefa Piłsudskiego wyłoniła się I Brygada Legionów Polskich" - mówił.

Moczulski podkreślał, że niepodległościowy charakter KPN miał wyrażać się m.in. w nawiązywaniu do piłsudczykowskiej tradycji II Rzeczypospolitej. "Już w samej nazwie +konfederacja+ KPN nawiązywał do Komisji Tymczasowych Skonfederowanych Stronnictw Niepodległościowych, z której z czasem pod wodzą Józefa Piłsudskiego wyłoniła się I Brygada Legionów Polskich" - mówił.

W jego opinii, działalność KPN koncentrowała się na przygotowywaniu takich warunków, w których Polacy mogliby sami o sobie decydować. "Najważniejszym celem KPN było odzyskanie niepodległości Polski, a dopiero potem myślenie o tworzeniu demokratycznego państwa. Wolność była dla nas warunkiem koniecznym, by móc robić cokolwiek dalej" - wspominał Moczulski.

Przypomniał też, że działacze KPN, w odróżnieniu od legionów Piłsudskiego, odrzucili walkę zbrojną jako metodę odzyskania niepodległości. "Chodziło nam o +rewolucję bez rewolucji+, o przyzwyczajanie władzy do nas, do naszego programu, bo władza, zwłaszcza totalitarna, jest niebezpieczna tylko wtedy, gdy działa bezmyślnie, na zasadzie reakcji" - tłumaczył Moczulski.

Jego zdaniem, podstawową zasługą KPN na przełomie lat 70. i 80. było jawne głoszenie programu niepodległościowego, za co - jak dodał - działacze KPN byli inwigilowani i wielokrotnie aresztowani przez SB. "Dla nas jednak najważniejszym celem było opanowanie wybuchu społecznego, którego się wtedy spodziewaliśmy. W polskiej historii takie wybuchy, jak choćby powstania narodowe, kończyły się na ogół źle. Nie chcieliśmy, by coś takiego jak strzelanie władzy do ludzi się powtórzyło" - mówił Moczulski.

Dodał, że KPN tak przygotowywał działaczy opozycji, by ewentualny wybuch społeczny mógł przynieść Polsce "jakiekolwiek trwałe skutki na rzecz niepodległości".

W jego ocenie, fundamentalnymi wkładem KPN w latach 1979-1989 było przyczynienie się do wyzwolenia w polskim społeczeństwie przekonania, że Polska zasługuje i może odzyskać niepodległość.

"Jeszcze w 1980 roku, robotnicy na przykład we Wrocławiu tak bardzo bali się ówczesnej władzy, że na terenie swoich zakładów palili niepodległościowe broszury, ale już na przełomie lat 1988-1989 śmiało występowali przeciwko władzy i domagali się wolności" - podkreślił Moczulski.(PAP)

nno/ abe/

Rozmowa z Leszkiem Moczulskim przeprowadzona została w 30. rocznicę powstania Konfedracji Polski Niepodległej.

 

Wszelkie materiały (w szczególności depesze agencyjne, zdjęcia, grafiki, filmy) zamieszczone w niniejszym Portalu chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Materiały te mogą być wykorzystywane wyłącznie na postawie stosownych umów licencyjnych. Jakiekolwiek ich wykorzystywanie przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, bez ważnej umowy licencyjnej jest zabronione.
Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL