Pamiętam wybuch II wojny światowej, miałam wtedy prawie 13 lat. Gdy Niemcy przekroczyli granicę, byliśmy przerażeni, wojna zaskoczyła nas wszystkich. Straciliśmy nadzieję na wolną Polskę – mówi PAP Sybiraczka Helena Knapczyk.
17 września – w rocznicę agresji sowieckiej na Polskę z 1939 r. – obchodzony jest Dzień Sybiraka, który upamiętnia wszystkich Polaków zesłanych na Syberię oraz inne tereny Rosji i Związku Sowieckiego. „Dla historii Polski Sybir ma kluczowe znaczenie” – mówi PAP dyrektor Muzeum Pamięci Sybiru w Białymstoku prof. Wojciech Śleszyński.
Chcemy wam podziękować, że nie straciliście wtedy wiary i za to, że niesiecie dalej pamięć o tym bolesnym doświadczeniu, które było udziałem waszego życia – powiedział szef UdSKiOR Jan Józef Kasprzyk podczas czwartkowych uroczystości 95. rocznicy powołania Związku Sybiraków.
Sybiraków, którzy byli zesłani bądź urodzili się tam na zesłaniu, jest coraz mniej, odchodzą, są coraz starsi; ważne jest, żeby ich historia przetrwała - mówi historyk dr Marcin Zwolski, kierownik działu naukowego Muzeum Pamięci Sybiru w Białymstoku.
Największa organizacja społeczno-kulturalna Polonii na Wschodnim Wybrzeżu USA, Centrum Polsko-Słowiańskie (CPS) uczciła 100. urodziny Sybiraka, działacza, fotografika Fryderyka Dammonta. Uroczystość miała miejsce w trakcie zamknięcia wystawy „Fryderyk Dammont i Przyjaciele” Polsko-Amerykańskiego Klubu Fotografika.
Szczególnym przedmiotem jest pamiętnik z Syberii wykonany ręcznie z kory brzozowej. Te pamiątki są śladem po tułaczce polskiego narodu - mówił prezes IPN Karol Nawrocki w piątek, podczas przekazania do archiwum IPN pamiątek rodziny Krzeczkowskich.
Na cmentarzu miejskim w Białymstoku pochowano w sobotę wieloletniego prezesa Zarządu Głównego Związku Sybiraków Tadeusza Chwiedzia. Miał 87 lat. Angażował się w różne działania na rzecz upamiętniania deportacji na Sybir.
Wystawę „Golgota Wschodu” opowiadającą o wywózkach Polaków na Syberię i ich losie na „nieludzkiej ziemi” otwarto we Wrocławiu przy kościele Redemptorystów. Dotąd była tam izba pamięci, ale dzięki współpracy z Centrum Historii Zajezdnia, wystawie nadano nową formę.
11 lutego 2023 r. w Białymstoku i 18 lutego – po raz pierwszy – we Wrocławiu odbędzie się piąta edycja Biegu Pamięci Sybiru, który organizuje działające w Białymstoku Muzeum Pamięci Sybiru. Trwają zapisy na to przedsięwzięcie.
Rodziny Polaków, wywiezionych w czasie wojny na Syberię, do Kazachstanu czy Uzbekistanu, uczestniczą w rozpoczętej w sobotę na Jasnej Górze dwudniowej 32. Pielgrzymce Sybiraków. Na niedzielę, oprócz uroczystej mszy św., zaplanowano Apel Poległych i złożenie kwiatów przy Pomniku Sybiraka.