Artykuły historyczne

Nawet źle napisane role zamieniał w kreacje – 100 lat temu urodził się Gustaw Lutkiewicz

29 czerwca 1924 r. urodził się w Kownie (Litwa) Gustaw Lutkiewicz – aktor. „Umiał znaleźć sobie miejsce, zaistnieć w przedstawieniu w sposób naturalny” – mówi PAP Maciej Wojtyszko. „Nawet źle napisane role zamieniał w kreacje” – ocenia.

50 lat temu powstał film "Wiosna, panie sierżancie” - ostatnia komedia Tadeusza Chmielewskiego

28 czerwca 1974 r. odbyła się premiera filmu „Wiosna, panie sierżancie” – ostatniej komedii wyreżyserowanej przez Tadeusza Chmielewskiego; twórcę takich filmów jak m. in. „Ewa chce spać”, „Jak rozpętałem drugą wojnę światową” i „Nie lubię poniedziałku”.

110 lat temu w Sarajewie zginął Franciszek Ferdynand. Zamach przesądził o wybuchu I wojny światowej

28 czerwca 1914 r. w Sarajewie serbski zamachowiec zastrzelił następcę tronu austro-węgierskiego, Franciszka Ferdynanda Habsburga i jego żonę Zofię. To wydarzenie uznawane jest za początek I wojny światowej – powiedział PAP historyk Bartosz Zakrzewski.

68 lat temu rozpoczął się Poznański Czerwiec – bunt przeciw reżimowi komunistycznemu

28 czerwca 1956 r. w Poznaniu wybuchły masowe protesty społeczne. Do ich stłumienia władze użyły wojska. W konsekwencji śmierć poniosło co najmniej 79 osób, rannych było ponad 600. Poznański Czerwiec był pierwszym polskim buntem robotniczym przeciwko niesprawiedliwości systemu komunistycznego.

53 lata temu pożar w Rafinerii Czechowice pochłonął 37 ofiar

53 lata temu, od uderzenia pioruna w element zbiornika, wybuchł pożar w Rafinerii Nafty w Czechowicach-Dziedzicach koło Bielska-Białej. W akcji gaszenia zginęło 37 osób, a 105 zostało rannych. Była to jedna z największych tragedii w PRL.

Ostatni wywiad Andrzeja Mularczyka: w scenariuszach wiele czerpałem z historii swojej rodziny

Pierwowzorem Kazimierza Pawlaka z "Samych swoich" był wujek Andrzeja Mularczyka, film "Jeszcze słychać śpiew i rżenie konie" opowiada o jego ojcu. "W moich reportażach i scenariuszach bardzo często pojawili się moi bliscy" - powiedział PAP Andrzej Mularczyk, pisarz, scenarzysta i reporter, w ostatnim wywiadzie udzielonym PAP 20 marca.

Mission impossible, czyli pobudzić sumienie Zachodu

24 czerwca 1914 r. przyszedł na świat Jan Kozielewski, znany później jako Karski. Legendarny kurier z Warszawy, emisariusz Polskiego Państwa Podziemnego, był jednym z pierwszych, którzy przekazali aliantom informacje o zagładzie Żydów w okupowanej przez Niemców Polsce.

80 lat temu rozpoczęły się masowe deportacje Żydów z Litzmannstadt Getto

23 czerwca 1944 r. Niemcy rozpoczęli masowe deportacje Żydów z Litzmannstadt Getto, drugiego co do wielkości getta w okupowanej przez Niemców Polsce, a jednocześnie tego, z którego ocalało najwięcej Żydów. Według różnych źródeł, spośród przebywających w nim ponad 200 tys. osób przeżyło od 5 do 12 tys. Ostatni transport odjechał z Łodzi do KL Auschwitz-Birkenau 29 sierpnia 1944 r.

80 lat temu as polskiego lotnictwa Aleksander Chudek zginął nad Normandią

23 czerwca 1944 r. w czasie lotu nad Normandią poległ chorąży pilot Aleksander Chudek. To jeden z zapominanych asów polskiego lotnictwa myśliwskiego. Przez 65 lat uznawano go za zaginionego. Dopiero w 2009 r. odtworzono przebieg jego ostatniego lotu - powiedział PAP historyk prof. Andrzej Olejko.

235 lat temu Sejm Wielki zdecydował o przeprowadzeniu spisu ludności Rzeczypospolitej

235 lat temu, 22 czerwca 1789 r. posłowe na Sejm Wielki uchwalili przeprowadzenie pierwszego w dziejach Rzeczypospolitej spisu ludności. „Jak na owe czasy były to decyzje i działania nowatorskie w skali europejskiej” – mówi PAP historyk prof. Cezary Kuklo z Uniwersytetu w Białymstoku.