Kultura i sztuka 1945-1989

Jerzy Giedroyc - książę z Maisons-Laffitte

Książę z Maisons-Laffitte, redaktor, twórca „Kultury", polityk, wydawca, który wymykał się jednoznacznym ocenom. Jerzy Giedroyc sam o sobie mawiał, że ma umiejętność otaczania się ludźmi inteligentniejszymi od niego i lubi być szarą eminencją. Na mocy uchwały Senatu RP Giedroyc został jednym z patronów 2026 r.

Obdarzał szorstkością i sercem - 90 lat temu urodził się Marian Kociniak

Obdarzał szorstkością i sercem - 11 stycznia 1936 roku urodził się Marian Kociniak; Franek Dolas z „Jak rozpętałem drugą wojnę światową” i Marcin Kabat w „Igraszkach z diabłem”. Ról filmowych i telewizyjnych miał znacznie więcej ale to teatr był dlań „miejscem, które dało mu życie”.

Czy jest suchy chleb dla konia? - 25 lat temu zmarł Jarema Stępowski

11 stycznia 2001 r. zmarł w Warszawie Jarema Stępowski, aktor i piosenkarz - wykonawca m.in. „Statku do Młocin”, „Warszawskiego taksówkarza”, „Ballady o jednej Wiśniewskiej”. Widzowie „Wojny domowej” zapamiętali go jako zbieracza „suchego chleba dla konia".

Wiedział o teatrze niemal wszystko - 100 lat temu urodził się Bronisław Pawlik

Akakij Akakijewicz Baszmaczkin, przyjaciel „Misia z okienka” i kontakt Hansa Klossa, Danton i stary subiekt Ignacy Rzecki… - 8 stycznia 1926 r. w Krakowie urodził się Bronisław Pawlik. Był człowiekiem, który wiedział o teatrze niemal wszystko – wspominał przed laty Olgierd Łukaszewicz.

Emanowało z niej ciepło i życzliwość - 90 lat temu urodziła się Anna Ciepielewska

„Emanowało z niej ciepło i życzliwość. Kochała ludzi” – pisał o niej Witold Sadowy. 7 stycznia 1936 r. urodziła się Anna Ciepielewska, aktorka „Pasażerki” i „Matki Joanny od Aniołów”; odtwórczyni troskliwych, ciepłych matek, czułych żon i dobrych dusz z sąsiedztwa, w wielu filmach i serialach.

115 lat temu urodził się Kazimierz Rudzki, aktor, „człowiek o kamiennej twarzy”

6 stycznia 1911 roku urodził się Kazimierz Rudzki, aktor którego nazywano „człowiekiem o kamiennej twarzy”. Był postacią bardzo popularną, choć zagrał tylko w 18 filmach fabularnych i trzech serialach - ról teatralnych miał w swym dorobku niewiele więcej.

Zakończyła się konserwacja jasnogórskich kurdybanów

Po czterech miesiącach zakończyły się zabiegi konserwatorskie nad jasnogórskimi kurdybanami, czyli zdobionymi skórami, pokrywających północną i południową ścianę prezbiterium Kaplicy Matki Bożej.

Vince Guaraldi - jazzman, który nadał amerykańskim świętom Bożego Narodzenia nowe brzmienie

Pianista Vince Guaraldi nie odniósł sukcesu w świecie jazzu. Sławę przyniosła mu muzyka, którą skomponował do animowanej serii „Fistaszki”. To także on nadał amerykańskim świętom Bożego Narodzenia nowe brzmienie dzięki takim przebojom, jak „Skating” czy „Christmas Time Is Here”.

40 lat temu zmarł Ireneusz Iredyński, pisarz, dramaturg i skandalista

9 grudnia 1985 r. zmarł Ireneusz Iredyński, pisarz, dramaturg, scenarzysta radiowy, filmowy i telewizyjny, autor piosenek i skandalista, skazany na trzy lata więzienia za usiłowanie gwałtu. Był ofiarą czasów, w których żył – powiedziała PAP Małgorzata Raducha, autorka biografii Iredyńskiego.

Ludzkiej godności nie da się zniszczyć - 50 lat „Zaklętych rewirów” Janusza Majewskiego

50 lat temu, 27 listopada 1975 r., w polskich kinach pojawiły się „Zaklęte rewiry” Janusza Majewskiego - ekranizacja prozy Henryka Worcella z Markiem Kondratem i Romanem Wilhelmim w rolach głównych. To opowieść o niezniszczalności ludzkiej godności – recenzował Krzysztof Mętrak.