Artykuły historyczne

115 lat temu urodził się Kazimierz Moczarski, autor „Rozmów z katem”

115 lat temu, 21 lipca 1907 r., urodził się Kazimierz Moczarski, żołnierz Armii Krajowej, szef Biura Informacji i Propagandy ZWZ-AK; autor książki „Rozmowy z katem” – zapisu wspólnego pobytu w celi więziennej z gen. SS Jürgenem Stroopem, odpowiedzialnym za stłumienie Powstania w getcie warszawskim.

70. rocznica procesu komandorów

21 lipca 1952 r. Najwyższy Sąd Wojskowy skazał na karę śmierci oficerów Marynarki Wojennej. W grudniu tego roku w więzieniu mokotowskim zostali zamordowani komandorzy Mieszkowski, Przybyszewski i Staniewicz. W latach 2014–2016 ich szczątki odnalazł na "Łączce" na Powązkach zespół IPN kierowany przez prof. Szwagrzyka.

„Pękajcie okowy niewoli!” – 100 lat temu miasta Górnego Śląska stały się częścią Polski

Za sprawą walki w trzech Powstaniach Śląskich oraz działań polskiej dyplomacji znacząca część Górnego Śląska znalazła się w granicach Polski. W czerwcu i lipcu 1922 r. powrót tych ziem był świętowany we wszystkich zakątkach tego regionu. Kulminacja obchodów nastąpiła 16 lipca 1922 r., kiedy podpisano Akt objęcia Górnego Śląska przez Rząd Rzeczypospolitej Polskiej.

Rzeź wołyńska – trzydzieści lat starań o pamięć o ofiarach ludobójstwa

W minionych trzydziestu latach istnienia niepodległej Ukrainy polskie instytucje i działacze środowisk kresowych podejmowali wiele prób ekshumacji i upamiętnienia ofiar zbrodni UPA na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej. Tylko niewielka część tych wysiłków zakończyła się powodzeniem.

130 lat temu urodził się Włodzimierz Steyer – współtwórca floty II Rzeczypospolitej

130 lat temu, 15 lipca 1892 r. urodził się dowódca obrony Helu i jeden z twórców floty II RP, kontradmirał Włodzimierz Steyer. Po wojnie należał do grona oficerów represjonowanych przez reżim komunistyczny. Próbował ratować swoich kolegów, którym groziła kara śmierci.

100 lat temu wprowadzono polskie tablice rejestracyjne dla pojazdów mechanicznych

6 lipca mija 100 lat od wprowadzenia pierwszych polskich tablic rejestracyjnych dla pojazdów mechanicznych. W 1922 r. było w Polsce zaledwie kilka tysięcy aut. Dziś jest ich ponad 29 milionów.

40 lat temu Radio „Solidarność” nadało pierwszą audycję dla mieszkańców Krakowa

40 lat temu, 6 lipca 1982 r. po raz pierwszy w eterze pojawiła się audycja Radia „Solidarność” w Krakowie. Z inicjatywy kilku małopolskich opozycjonistów radio działało w Krakowie i innych miastach Małopolski z przerwami niemal do rozpoczęcia rozmów okrągłego stołu.

75 lat temu premierem rządu RP na uchodźstwie został gen. Tadeusz Komorowski „Bór”

75 lat temu, 2 lipca 1947 r., w siedzibie prezydenta RP w Londynie zaprzysiężono rząd premiera gen. Tadeusza Komorowskiego „Bora”. Rada ministrów byłego dowódcy AK zmagała się z pogłębiającymi się podziałami emigracji oraz niemal całkowitą izolacją na arenie międzynarodowej.

80 lat temu zmarł Bolesław Wieniawa-Długoszowski

80 lat temu, 1 lipca 1942 r., zmarł Bolesław Wieniawa-Długoszowski, adiutant Józefa Piłsudskiego, pierwszy kawalerzysta II Rzeczypospolitej – dyplomata, który umożliwił tysiącom polskich żołnierzy ewakuację z Węgier i Rumunii do Francji i Wielkiej Brytanii, gdzie stworzyli Polskie Siły Zbrojne.

Warszawskie metro, czyli historia niezrealizowanych marzeń

Metro w Warszawie kursuje już od ponad ćwierćwiecza, choć prace nad I linią rozpoczęto w latach osiemdziesiątych. Warto jednak pamiętać, że historia stołecznego metra to w dużej mierze historia niezrealizowanych planów.