Artykuły historyczne

55 lat temu pierwszy księżycowy przejazd łazika skonstruowanego przez Mieczysława Bekkera

W piątek mija 55 lat od momentu, gdy swój pierwszy księżycowy przejazd odbył łazik LRV (Lunar Roving Vehicle), pokonując niemal 28 km. Na Srebrny Glob poleciał w ramach misji Apollo 15. Układ jezdny łazika był dziełem Polaka Mieczysława Bekkera, pozostała część powstała pod jego kierownictwem.

Ludu Warszawy, do broni! – 82 lata temu z Moskwy popłynął apel do walki, ale był podszyty propagandą

30 lipca 1944 r. z radiostacji im. Tadeusza Kościuszki w Moskwie nadany został po polsku apel wzywający mieszkańców Warszawy do walki z Niemcami. Ugruntował niektóre osoby w przekonaniu, że Armia Czerwona lada moment wkroczy do polskiej stolicy i pomoże powstańcom.

175 lat temu na 110 sekund zgasło Słońce – ostatnie całkowite zaćmienie w dziejach Warszawy

28 lipca 1851 roku w Warszawie i wielu innych miejscowościach na ziemiach polskich nastąpiło całkowite zaćmienie Słońca. To było ostatnie, jak do tej pory, takie wydarzenie w dziejach polskiej stolicy, a także pierwsze uwiecznione przez malarza oraz fotografa.

45 lat temu odbyła się polska premiera filmu „Człowiek z żelaza” Andrzeja Wajdy

Odwrócił się i głośno powiedział: obiecuję panu, młody człowieku, że zrobię taki film - wspominał Mirosław Waga, stoczniowiec, który „zamówił” u Andrzeja Wajdy „Człowieka z żelaza”. 27 lipca 1981 r. odbyła się polska premiera filmu Andrzeja Wajdy, nagrodzonego dwa miesiące wcześniej Złotą Palmą.

Wszystko mu zawdzięczam - napisał Kisiel. 120 lat temu urodził się Jerzy Giedroyc

„Książę niezłomny”, „Redaktor” - tak nazywano jedną z najważniejszych postaci polskiej historii XX wieku, Jerzego Giedroycia, założyciela i redaktora paryskiej „Kultury”. 27 lipca mija 120 lat od jego urodzin. Wszystko mu zawdzięczam - ocenił Stefan Kisielewski „Kisiel”.

80 lat temu na Bikini przeprowadzono pierwszy podwodny test bomby atomowej

25 lipca 1946 r. w wodach atolu Bikini Amerykanie przeprowadzili test bomby atomowej. Skażenie radioaktywne było tak duże, że wydarzenie nazwano pierwszą katastrofą nuklearną świata.

107 lat temu Sejm Ustawodawczy powołał Policję Państwową

Od powołania w 1919 r. Policji Państwowej przez Sejm Ustawodawczy minęło 107 lat. Mimo upływu czasu idea współczesnej i przedwojennej policji pozostaje zbieżna – to ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego. W piątek święto obchodzi ponad 102 tys. funkcjonariuszy.

Publiczne egzekucje w Polsce po II wojnie. Ostatnia miała miejsce w 1946 r. - w Poznaniu

21 lipca 1946 r. na wzgórzu poznańskiej Cytadeli powieszony został hitlerowski namiestnik Kraju Warty Arthur Greiser. Jego egzekucję – według relacji prasy – oglądał stutysięczny tłum widzów. W powojennej Polsce odbyły się w sumie trzy publiczne egzekucje niemieckich zbrodniarzy – wcześniej powieszeni zostali funkcjonariusze i kapo obozów koncentracyjnych na Majdanku i w Stutthofie.

Historyk Daniel Czerwiński: wojna domowa w Hiszpanii to jeden z najbardziej zmitologizowanych konfliktów

W sobotę Hiszpanie będą obchodzić 90. rocznicę wybuchu wojny domowej, która trwała prawie trzy lata i pochłonęła setki tysięcy ofiar. To jeden z najbardziej zmitologizowanych konfliktów XX wieku – ocenił w rozmowie z PAP historyk gdańskiego oddziału Instytutu Pamięci Narodowej, dr Daniel Czerwiński.

Mediewista, żołnierz AK, dyrektor Zamku Królewskiego - 110 lat temu urodził się Aleksander Gieysztor

17 lipca 1916 roku urodził się Aleksander Gieysztor, żołnierz Armii Krajowej - „Borodzicz”, „Lissowski”, „Olicki” - i powojennego podziemia antykomunistycznego; jeden z najwybitniejszych polskich mediewistów, wychowawca pokoleń badaczy średniowiecza. Przyczynił się do odbudowy Zamku Królewskiego.