> >

O PORTALU

Portal dzieje.pl to codzienny serwis historyczny, setki artykułów dotyczących przede wszystkim najnowszej historii Polski, a także materiały wideo, filmy dokumentalne, archiwalne fotografie, dokumenty oraz infografiki i mapy.

Więcej

Kalendarz historyczny

4 sierpnia

  • Krzysztof Kamil Baczyński. Fot. PAP/Reprodukcja

    Powstanie Warszawskie: poległ Krzysztof Kamil Baczyński, poeta, czołowy przedstawiciel tzw. Pokolenia Kolumbów, żołnierz Batalionów AK „Zośka” i „Parasol”.

  • Włodzimierz Żabotyński. Źródło: Wikimedia Commons

    W Nowym Jorku zmarł Włodzimierz Żabotyński, (Ze’ew, Władimir), działacz syjonistyczny, pisarz, publicysta; inicjator utworzenia Legionu Żydowskiego (1917); członek władz Światowej Organizacji Syjonistycznej, następnie lider Związku Syjonistów-Rewizjonistów; założyciel i przywódca Nowej Organizacji Syjonistycznej; zwolennik zbrojnej walki o utworzenie państwa żydowskiego w Palestynie; w 1936 r. przedstawił program masowej ewakuacji Żydów z Europy Wschodniej do Palestyny.

  • W Warszawie zmarł Bogusław Wolniewicz, polski filozof, logik, profesor nauk humanistycznych, twórca ontologii sytuacji, publicysta.

  • Tadeusz Konwicki. Fot. PAP/CAF/S. Dąbrowiecki

    Premiera filmu „Ostatni dzień lata” w reżyserii Tadeusza Konwickiego.

  • Stanisław Pyjas. Źródło: IPN

    W Żywcu urodził się Stanisław Pyjas, student Uniwersytetu Jagiellońskiego, współpracownik Komitetu Obrony Robotników; zginął w niewyjaśnionych do dziś okolicznościach 7 maja 1977 r. w Krakowie.

  • W Warszawie urodził się Tadeusz Wojciechowski, wiolonczelista, dyrygent.

  • Samolot Handley Page Halifax Mk II. Fot. Imperial War Museums. Źródło: Wikimedia Commons

    Powstanie Warszawskie: załogi polskich i brytyjskich samolotów dokonały pierwszych zrzutów nad walczącą Warszawą.

  • Anna Frank. Fot. PAP/EPA

    W okupowanym przez Niemców Amsterdamie gestapo aresztowało ukrywającą się żydowską rodzinę Franków: Ottona i Edith oraz ich córki Margot i Annę – autorkę dziennika, który stał się jednym z najważniejszych świadectw Holokaustu. Cała rodzina Franków została deportowana do KL Auschwitz ostatnim transportem, jaki dotarł z terenu okupowanej Holandii w ramach nazistowskiej akcji „ostatecznego rozwiązania kwestii żydowskiej”.

  • W Czechowicach urodził się Jan Tesarz, aktor, występował m.in. w Teatrze Ziemi Łódzkiej i Teatrze Polskim w Warszawie; zagrał w „Krótkim filmie o zabijaniu” Krzysztofa Kieślowskiego.

  • Żubry w Białowieskim Parku Narodowym. Fot. PAP/L. Stankiewicz

     Utworzony został Park Narodowy w Białowieży. 

  • Kazimierz Świtoń. Fot. PAP/K. Seko

    W Katowicach urodził się Kazimierz Świtoń, członek Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela (ROPCiO), współzałożyciel Wolnych Związków Zawodowych, poseł na Sejm (1991–1993).

  • W nocy z 3 na 4 sierpnia sowieccy dywersanci napadli na Stołpce – miasteczko położone kilkanaście kilometrów od granicy polsko-sowieckiej; w wyniku napadu zginęło siedmiu policjantów oraz trzy inne osoby, dywersanci uwolnili m.in. grupę więźniów politycznych, w tym funkcjonariuszy KPP i KPZB.

  • Rynek Główny w Kaliszu zniszczony podczas I wojny światowej. 1914 r. Fot. NAC

    I wojna światowa: armia niemiecka rozpoczęła systematyczny ostrzał Kalisza, trwające kilkanaście dni bombardowania oraz towarzyszące im podpalenia i represje doprowadziły do zniszczenia miasta i exodusu jego mieszkańców.

  • W Kałuszu koło Stanisławowa urodził się Jonasz Stern, malarz, grafik; profesor krakowskiej ASP; współzałożyciel Grupy Krakowskiej.

  • Witold Gombrowicz. Fot. PAP/J. Grelowski

    W Małoszycach pod Ostrowcem Świętokrzyskim urodził się Witold Gombrowicz, prozaik, eseista, dramatopisarz; jeden z najciekawszych polskich pisarzy XX wieku; autor powieści „Ferdydurke”, „Trans-Atlantyk”, „Pornografia”, „Kosmos”, dramatów „Iwona, księżniczka Burgunda”, „Ślub” i „Operetka”, a także „Dzienników”.

  • Obraz Alfreda Lenicy „Studium mnożenia”. Fot. PAP/PAI/Reprodukcja/I. Jarosińska

    W Pabianicach urodził się Alfred Lenica, malarz, w swojej twórczości nawiązywał m.in. do kubizmu i surrealizmu; współtwórca awangardowej poznańskiej grupy 4F+R (farba, forma, fantastyka, faktura + realizm), następnie związany z Grupą Krakowską.

  • Gen. Werner von Fritsch. Źródło: Wikimedia Commons/Bundesarchiv

    W Benrath w Nadrenii urodził się Werner von Fritsch, naczelny dowódca niemieckich wojsk lądowych w latach 1935–1938; zginął 22 września 1939 r. w walkach pod Warszawą, był jedynym generałem Wehrmachtu poległym w kampanii polskiej.

  • Gen. Ignacy Prądzyński. Grafika z poł. XIX wieku. Źródło: CBN Polona

    Na wyspie Helgoland zmarł Ignacy Prądzyński, generał, uczestnik kampanii napoleońskich 1809 i 1812 r.; w czasie Powstania Listopadowego szef sztabu armii polskiej; autor projektu budowy Kanału Augustowskiego.

  • Król Polski i Węgier Władysław III Warneńczyk ogłosił wznowienie wojny z Turcją. Podjęta wyprawa zakończyła się klęską i śmiercią króla w bitwie pod Warną 10 listopada 1444 r.

  • Król Władysław Jagiełło i jego brat stryjeczny książę Witold Kiejstutowicz zawarli ugodę w Ostrowie. Na jej mocy Witold został namiestnikiem Jagiełły na Litwie.

  • W Ołomuńcu zamordowany został Wacław III, król Czech i Węgier, pretendujący do polskiej korony; ostatni władca z dynastii Przemyślidów.

  • W Gdańsku odbył się pierwszy Jarmark Dominikański; zgodę na jego organizację dominikanie uzyskali od papieża Aleksandra IV.