Kalendarz historyczny
21 września
-
Przed sądem w Warszawie rozpoczął się proces członków organizacji „Ruch” - m.in. Stefana Niesiołowskiego, Benedykta Czumy i Andrzeja Czumy. Oskarżeni byli o przygotowanie obalenia panującego w Polsce ustroju. W 1968 r. zrzucili z Rysów tablicę poświęconą Włodzimierzowi Leninowi i planowali zniszczenie Muzeum Lenina w Poroninie.
-
W Dolinie Szwajcarskiej w Warszawie otwarta została Pierwsza Ogólna Wystawa Ogrodnicza. Najwięcej pochwał i nagród zdobyły rośliny ze szklarni hrabiny Aleksandry Potockiej w Wilanowie.
-
Zmarł Tomasz Wołek, dziennikarz, publicysta polityczny, komentator sportowy, działacz opozycji w okresie PRL. Działał w Ruchu Młodej Polski i Solidarności. Był m.in. redaktorem naczelnym „Życia Warszawy” i „Życia”, a podczas stanu wojennego publikował w pismach podziemnych.
-
W Stanach Zjednoczonych zespół R.E.M., twórcy takich przebojów jak „Losing My Religion” zakończył swoją działalność.
-
W Warszawie zmarł Andrzej Miłosz, reżyser filmów dokumentalnych, dziennikarz i tłumacz; żołnierz ZWZ-AK, uhonorowany medalem „Sprawiedliwy wśród Narodów Świata”.
-
W Polsce odbyły się wybory parlamentarne. Wyniki wyborów do Sejmu: Akcja Wyborcza Solidarność 33,83 proc., Sojusz Lewicy Demokratycznej 27,13 proc., Unia Wolności 13,37 proc., Polskie Stronnictwo Ludowe 7,31 proc., Ruch Odbudowy Polski 5,56 proc. W Senacie AWS zdobyła 51 mandatów, SLD 28, UW 8, ROP 5, PSL 3. Pięć mandatów uzyskali kandydaci niezależni. Frekwencja: 47,93 proc.
-
Prezydent Borys Jelcyn rozwiązał Radę Najwyższą, a ta w odwecie podjęła próbę odwołania go ze stanowiska.
-
Polskie Radio przeprowadziło z Kościoła Św. Krzyża w Warszawie pierwszą od 1949 r. transmisję niedzielnej mszy. Było to następstwo porozumień sierpniowych zawartych pomiędzy strajkującymi robotnikami Wybrzeża a przedstawicielami rządu, w których znalazł się m.in. taki postulat.
-
Premiera filmu „Spirala” w reżyserii Krzysztofa Zanussiego.
-
W Warszawie wybuchł pożar w Centralnym Domu Dziecka „Smyk”.
-
W Wilmette w stanie Illinois urodził się Bill Murray, aktor, komik, znany z filmów „Pogromcy duchów”, „Dzień świstaka”, „Między słowami” i „Broken Flowers”.
-
Uchwała KRN o Trzyletnim Planie Odbudowy Kraju.
-
Niemcy zakończyli wielką akcję likwidacyjną w warszawskim getcie, rozpoczętą 22 lipca 1942 r. W czasie jej trwania ponad 250 tys. Żydów wywieziono do obozu zagłady w Treblince; 11 tys. skierowano do obozów pracy, na miejscu rozstrzelano ok. 6 tys. W getcie pozostało ok. 60 tys. osób, z czego blisko połowa nielegalnie.
-
Niemcy wywieźli z Suchedniowa do obozu zagłady w Treblince około 4,5 tys. Żydów.
-
Agresja ZSRR na Polskę: resztki obrońców Grodna złożyły broń. Armia Czerwona zajęła również Kowel.
-
Ukazało się pierwsze wydanie powieści fantasy „Hobbit, czyli tam i z powrotem” Johna Ronalda Reuela Tolkiena.
-
W Montrealu urodził się Leonard Cohen, pieśniarz, poeta; w dorobku ma blisko 20 albumów m.in. „The Songs of Leonard Cohen” (1967), „Live Songs” (1973), „New Skin for the Old Ceremony” (1974), „Various Positions” (1984), „I'm Your Man” (1988), „Ten New Songs” (2001) i „Dear Heather” (2004).
-
Podpisano umowę z Fiatem na produkcję w Polsce samochodów osobowych i ciężarówek.
-
Stefan Żeromski zakończył pracę nad powieścią „Przedwiośnie”.
-
Wojna polsko-bolszewicka: początek konferencji pokojowej w Rydze.
-
W Bogusławiu na Wołyniu urodził się Stefan Maria Kuczyński, historyk, mediewista, autor powieści historycznych, m.in. „Zawisza Czarny”.
-
W Bromley k. Londynu urodził się Herbert George Wells, pisarz, pionier literatury science fiction, autor m.in. „Wojny światów”, „Wehikułu czasu”.
-
We Frankfurcie nad Menem zmarł Arthur Schopenhauer, niemiecki filozof urodzony w Gdańsku, autor dzieła „Świat jako wola i przedstawienie”.
-
W Passy pod Paryżem zmarła Klementyna Hoffmanowa, pisarka, pedagog, autorka m.in. utworów dla dzieci i młodzieży.
-
W Abbotsford w Szkocji zmarł Walter Scott, poeta, pisarz, autor powieści historycznych.
-
W Yuste (Estremadura) zmarł Karol V Habsburg, król Hiszpanii i cesarz rzymsko-niemiecki.
-
W Krakowie zmarła Zofia Holszańska, księżna litewska, królowa Polski, ostatnia żona króla Władysława II Jagiełły.